Antyhumanistyczne uzasadnienie stosowania przemocy jako stanu wyższej konieczności w stosunkach międzynarodowych - Rosicki, Remigiusz (Przegląd Politologiczny, 2025)
Zakres przedmiotowy analizy w tekście koncentruje się na problematyce warunków dopuszczalności przemocy w relacjach międzynarodowych (między wspólnotami politycznymi). Głównym celem podjętej analizy jest identyfikacja i prezentacja antyhumanistycznych argumentów, które – powołując się na kategorię nadzwyczajnych okoliczności – legitymizują użycie przemocy. Do argumentacji antyhumanistycznej należy zaliczyć ujęcia biologiczne i socjobiologiczne, jak i te kwestionujące aksjologię współczesnego systemu międzynarodowego. Z kolei w celu uszczegółowienia problemu badawczego w tekście przedstawiono następujące pytania: (1) Jakie można przedstawić argumenty dla stosowania przemocy w stosunkach międzynarodowych? (2) Gdzie przebiega granica dopuszczalności argumentacji stosowania przemocy w stosunkach międzynarodowych? W ramach metodyki analizy zastosowano potrójne podejście jakościowe: (1) Krytyczną analizę wybranych ustaleń filozofii społecznej, biologii, etologii, socjobiologii i prymatologii w celu uchwycenia biologicznych przesłanek przemocy wewnątrzgatunkowej; (2) Hermeneutykę pojęć C. Schmitta (polityczność, stan wyjątkowy, suweren, nomos) w celu rekonstrukcji politycznego wymiaru przemocy; (3) Analizę instytucjonalno-prawną stanu wyższej konieczności, zilustrowaną konfliktem izraelsko-palestyńskim. Do kluczowych ustaleń analizy należy zaliczyć następujące twierdzenia: (1) Można wskazać trzy ramy uzasadniania przemocy: biologiczną, polityczną oraz prawną; (2) Wszystkie ramy łączy dehumanizacja „innych” i zawieszenie uniwersalnych norm moralnych, co sprzyja normalizacji przemocy jako narzędzia polityki; (3) Granice dopuszczalności argumentacji są płynne: od naturalizacji przemocy po jej legalizację w wyjątkowych okolicznościach.