Radykalny umysł, nowa tożsamość? Wyniki badania najmłodszych wyborców w przededniu wyborów parlamentarnych w 2023 r. w Polsce - Sula, Piotr; Błaszczyński, Kamil; Kuś, Michał; Kozdraś, Grzegorz (Przegląd Politologiczny, 2025)
Artykuł przedstawia obraz preferencji politycznych najmłodszych wyborców w Polsce tuż przed wyborami parlamentarnymi w 2023 roku, analizując je przez pryzmat teorii socjalizacji i dziedzictwa historycznego. Badanie opiera się na wynikach empirycznej ankiety przeprowadzonej wiosną 2023 roku w dwóch regionach: podkarpackim i lubuskim. Wyniki pokazały, że największa grupa (49%) potencjalnych pierwszorazowych wyborców popiera radykalnie prawicową Konfederację. Jej zwolennicy byli liczniejsi na Podkarpaciu (53,2%) niż w Lubuskiem (42,5%), a także wśród mężczyzn (67,8%) niż kobiet (25,4%). Przewaga Konfederacji nad jej najbliższym konkurentem – Platformą Obywatelską/Koalicją Obywatelską (PO/KO) – była ogromna, ponieważ PO/KO uzyskała poparcie jedynie 13,3% potencjalnych najmłodszych wyborców. Potencjalne poparcie dla Prawa i Sprawiedliwości (PiS) było jeszcze niższe i wyniosło 7,8%. W artykule przedstawiamy charakterystykę wyborców każdej z partii, uwzględniając przekonania ideologiczne, aktywność obywatelską oraz inne cechy demograficzne. Próbujemy również zinterpretować różnice między preferencjami politycznymi najmłodszych wyborców a całej populacji oraz przyczyny tak radykalnego przesunięcia.