Pedagogika Społeczna Nova https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn <p>Misją czasopisma jest zwrócenie uwagi na środowiskowe konteksty procesów wychowawczych oraz koncentracja na analizie warunków umożliwiających zaspokojenie potrzeb rozwojowych jednostek i grup społecznych we wszystkich fazach wieku społecznego oraz różnorodnych sytuacjach życiowych i środowiskach (nauka, praca, czas wolny, rodzina, szkoła, grupa rówieśnicza i towarzyska, miejsce zamieszkania, działalność społeczna, kulturalna itd.).</p> <ul class="oczasopismie"> <li class="show"><a href="/index.php/psn/about" target="_blank" rel="noopener">POLITYKA FUNKCJONOWANIA CZASOPISMA</a></li> <li class="show"><a href="/index.php/psn/issue/current" target="_blank" rel="noopener">AKTUALNY NUMER</a></li> <li class="show"><a href="/index.php/psn/issue/archive" target="_blank" rel="noopener">ARCHIWUM</a></li> </ul> <div class="oczasopismie"><strong>INDEKSOWANE W: </strong>Google Scholar; WorldCat</div> <div class="oczasopismie"> <p><strong>DOI: </strong>10.14746/psn</p> </div> <div class="oczasopismie"><strong><strong>ISSN: </strong></strong><strong>2720-1635&nbsp; &nbsp;E-ISSN: 2720-7587&nbsp;</strong></div> <div class="oczasopismie"><strong>Prace publikowane w czasopismie dostepne są na&nbsp;&nbsp;<a href="https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/" rel="license">licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe</a>.</strong></div> <div class="oczasopismie"><strong><img src="https://i.creativecommons.org/l/by-nc-nd/4.0/88x31.png" alt="Creative Commons License"></strong></div> <div class="oczasopismie">&nbsp;</div> <div class="oczasopismie"> <div class="oczasopismie"><strong>WYDAWCA:</strong></div> <div class="oczasopismie"><a href="https://press.amu.edu.pl/">Wydawnictwo Naukowe UAM</a></div> <div class="oczasopismie">Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu</div> </div> Adam Mickiewicz University Poznan pl-PL Pedagogika Społeczna Nova 2720-1635 Strona Redakcyjna https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33912 Redakcja Czasopisma Copyright (c) 2022 Redakcja Czasopisma https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2022-06-07 2022-06-07 2 3 1 4 Spis treści https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33913 Redakcja Czasopisma Copyright (c) 2022 Redakcja Czasopisma https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2022-06-07 2022-06-07 2 3 5 8 Od Redaktor Naczelnej https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33909 Katarzyna Segiet Copyright (c) 2022 Katarzyna Segiet https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2022-06-07 2022-06-07 2 3 9 10 O ideowym dziedzictwie Heleny Radlińskiej. Przybliżenia https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33923 <p>Celem artykułu jest przedstawienie spuścizny teorii normatywnej autorstwa Heleny Radlińskiej (1879–1954), założycielki polskiej szkoły pedagogiki społecznej. Artykuł koncentruje się na zaproponowanej przez Radlińską kategorii etosu służby społecznej oraz takich wartościach jak m.in.: wolność i niezależność, rządy prawa, swobody obywatelskie, szacunek dla każdego człowieka, wrażliwość społeczna, nonkonformizm , solidarność i braterstwo oraz walka z niesprawiedliwością społeczną. Te solidne wartości obecne w dziedzictwie Radlińskiej są dziś ważnym źródłem wiedzy o edukacji i demokracji. Czynią pedagogikę społeczną właściwą odpowiedzią na szeroki wachlarz współczesnych procesów modernizacyjnych, gdyż ma ona na celu ochronę i rozwój „świata ludzkiego życia”.</p> Wiesław Theiss Copyright (c) 2022 Wiesław Theiss 2022-06-07 2022-06-07 2 3 13 31 10.14746/psn.2022.3.1 Problematyka wartości w pedagogice społecznej – pola poszukiwań. Refleksje wprowadzające https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33924 <p>Problematyka wartości jest problematyką kluczową w naukach społecznych, także w pedagogice. Proces wychowania bowiem mocno jest osadzony i odwołuje się m.in.; do takich zagadnień, jak; wzory, wzorce i normy. One zaś są interpretowane aksjologicznie i uzyskują zawsze właśnie taką – aksjologiczną identyfikację. Każda też z subdyscyplin pedagogicznych podejmuje to zagadnienie w sposób specyficzny i aspektywny. Dla pedagogiki społecznej obok już tradycyjnych obszarów poznawczych i interpretacyjnych w tym zakresie, jak przyjmowane koncepcje człowieka oraz życia społecznego ważny jest także obszar i problematyka zasad, w oparciu o które należy/można przekształcać - w procesie wychowania - świat społeczny. Jedną z nich jest zasada dobra wspólnego. Można postawić pytanie; do jakich tradycji nawiązuje w tym zakresie pedagogika społeczna, jak interpretuje tą zasadę oraz jakie są współczesne wyzwania z nią związane?</p> Mariusz Cichosz Copyright (c) 2022 Mariusz Cichosz 2022-06-07 2022-06-07 2 3 33 46 10.14746/psn.2022.3.2 Społeczne i polityczne uwarunkowania nierówności oświatowych w Polsce. Geneza – rozmiary – polityka bezczynności https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33925 <p>Opracowanie poświęcone jest zjawisku nierówności oświatowych, w szczególności między miastem a wsią, które traktuję jako podstawowe źródło wszelkiej nierówności w nowoczesnym społeczeństwie. Dostęp do kształcenia i udział w systemie oświaty jest głównym źródłem społecznego awansu człowieka we współczesnym świecie. Dostęp do szkolnictwa reguluje prawo narodowe i traktaty międzynarodowe. Udział w kształceniu warunkowany był w przeszłości okolicznościami społecznymi i obyczajowymi (np. nauka kobiet, polityka stanowa w Rzeczpospolitej szlacheckiej), współcześnie natomiast jest zależny głównie od warunków ekonomicznych. Wszelkie wskaźniki mierzące poziom rozwoju i warunków materialnych mieszkańców miasta i wsi ukazują głębokie zróżnicowanie sytuacji ekonomicznej między tymi dwoma środowiskami, zawsze na niekorzyść wsi. Genezy tych nierówności upatrywać należy zarówno w uwarunkowaniach historycznych, które dla wsi były wręcz tragiczne, w postaci jednej z najokrutniejszych, opresyjnych form pańszczyzny, jak również w czasach współczesnych, które na wieś nałożyły bezwzględne serwituty, np. tzw. obowiązkowych dostaw, odbierając rolnikom wszelki kapitał rozwojowy. I ta nieprzyjazna polityka ekonomiczna wobec wsi jest kontynuowana przez aktualne władze, które tworząc pozory „dobroczynności” finansowej w postaci spektakularnych, jednorazowych gestów wyłączyły wieś z procesu awansu cywilizacyjnego, którego przykładem była w czasach realnego socjalizmu np. elektryfikacja wsi. Dziś symptomami upośledzenia ekonomicznego, a tym samym i kulturowego jest m.in. wykluczenie komunikacyjne; likwidacja infrastruktury kulturalnej; wykluczenie dziecka wiejskiego z wszelkich zajęć rozwojowych, pozaszkolnych – co automatycznie skazuje je na intelektualną drugorzędność; wzrost kosztów kształcenia, komercyjnych opłat za internaty, bursy; beztroska rządu o stan zdrowia dzieci wiejskich. Strategia rozwoju, mityczny ład gospodarczy nie tworzą żadnych złudzeń, że awans ekonomiczny i kulturowy wsi jest przedmiotem troski rządu o równomierny rozwój wszystkich środowisk, a szczególnie środowisk upośledzonych. W zakresie awansu oświatowego wsi, w świetle ogłaszanych deklaracji ministerstwa edukacji, trzeba porzucić wszelkie nadzieje. Blokada społecznego charakteru szkoły, wyjęcie jej spod wpływów samorządu i wspólnoty rodziców, groteskowe deklaracje programowych celów kształcenia, wszechwładza kuratorów, która nigdy w historii nie dała dobrych owoców, odbierają nadzieję na szanse awansu i równości.</p> Tadeusz Pilch Copyright (c) 2022 Tadeusz Pilch 2022-06-07 2022-06-07 2 3 47 73 10.14746/psn.2022.3.3 Ius cogens human rights. The absolute right regarding prohibition of torture and the related interpretations, with particular consideration to the reservations of the United States https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33926 <p>The following paper attempts to introduce the general characteristics of the concept of torture and to describe it both as human right and criminal act. I will furthermore address the specific interpretation of the USA with regards to their reservation towards the Convention against Torture and Other Cruel, Inhu- man or Degrading Treatment or Punishment (UNCAT). Finally, the paper delineates the accountability of member states and the two methods applied to survey and prevent infringements.</p> Izolda Takács Copyright (c) 2022 Izolda Takács 2022-06-07 2022-06-07 2 3 75 93 10.14746/psn.2022.3.4 Choć można o „niebie”, to słuszniej bodaj o „chlebie” – między wartościami a potrzebami z perspektywy pedagogiki społecznej https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33927 <p>Artykuł prezentuje krytyczny ogląd użyteczności tradycyjnych definicji i typologii pojęcia wartości dla potrzeb praktyki pedagogiki społecznej i proponuje wykorzystanie w tym celu kategorii potrzeby, jednak nie w dominujących ujęciach psychologii, a według<span class="Apple-converted-space">&nbsp; </span>zobiektywizowanej systemowej koncepcji potrzeb człowieka autorstwa Tomasz Kocowskiego.</p> Marek Budajczak Copyright (c) 2022 Marek Budajczak 2022-06-07 2022-06-07 2 3 95 106 10.14746/psn.2022.3.5 Pedagogika społeczna wobec wartości https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33928 <p>Problem znaczenia aksjologicznych podstaw teorii i praktyki działania pedagogicznego stanowił i jest ważnym polem badawczym pedagogów. Problematyka wartości znajduje w nim istotne miejsce. Podejmowana jest głównie w ramach pedagogiki ogólnej. Teoretycy pedagogiki społecznej budując teoretyczne podstawy kształtowania środowiska wychowawczego, działania socjalno-pomocowego, opiekuńczego, kulturalnego, nieformalnej edukacji publicznej odnoszą się do problemu wartości od początków zaistnienia tej dyscypliny. Jak definiuje się wartości? Jak istnieją i jakie mają znaczenie w życiu człowieka? Jaką postawę wobec wartości przyjmują teoretycy pedagogiki społecznej w sytuacji wyemancypowania się z obszaru jej naukowych analiz węższych specjalności? Czy pedagogika społeczna może być wobec wąskich specjalności czymś w rodzaju meta-teorii? Tego typu zagadnienia stanowią zasadniczy wątek analiz prezentowanego artykułu.</p> Wojciech Sroczyński Copyright (c) 2022 Wojciech Sroczyński 2022-06-07 2022-06-07 2 3 107 120 10.14746/psn.2022.3.6 Wspomaganie wychowawczego rozwoju człowieka opartego na wartościach w świetle teorii Stefana Kunowskiego https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33929 <p>W artykule omówiono warstwicową teorię wychowania Stefana Kunowskiego. Pokazano, jak ważna jest pomoc wychowawcza dla prawidłowego ukształtowania wychowanka – proces przemiany wewnętrznej i jego uwarunkowania, dynamiczne składniki wychowania oraz kierunki rozwoju wychowawczego. Przedstawiono wychowawcze działanie agosu oraz rolę wartości w procesie wychowania. Wskazano także podpowiedzi Stefana Kunowskiego dla współczesnej pedagogiki dotyczące wspomagania wychowawczego rozwoju człowieka.</p> Katarzyna Pawełek Copyright (c) 2022 Katarzyna Pawełek 2022-06-07 2022-06-07 2 3 121 136 10.14746/psn.2022.3.7 Szkoła, rynek pracy, wsparcie społeczne – dynamika zmian relacyjnych https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33930 <p>Współczesna, ciągle poddawana reformie, polska szkoła mierzy z trudnym zadaniem przygotowania uczniów do funkcjonowania w dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości. Poza zadaniami związanymi z wychowaniem i opieką kluczowe wydaje się być wypełnianie przez nią funkcji prozatrudnieniowej. Artykuł w swej wymowie szczególny nacisk kładzie na problematykę wsparcia uczniów (prosocjalna aktywność szkoły) oraz pojmowanie altruizmu jako kluczowego zadania pedagogicznego.<span class="Apple-converted-space">&nbsp;</span></p> Piotr Mosiek Copyright (c) 2022 Piotr Mosiek 2022-06-07 2022-06-07 2 3 137 152 10.14746/psn.2022.3.8 Traumatic memory and the abuse of child rights in Things Fall Apart https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33931 <p>Neglect is a form of child abuse it is the failure of parents to redeem their obligation towards their children. In the novel titled: Things Fall Apart (henceforth TFA) written by Chinua Achebe, the protago- nist called Okonkwo suffers parental neglect, which of course led to his ultimate downfall. Okonkwo’s father, Unoka failed to give adequate parental care to his son as portrayed by Achebe in the novel and that parental gap acted as an inertia in Okonkwo’s tragic end. Through the application of trauma theory, this study examines childhood trauma and how it conditions the character in adulthood in African novel. The study adopts the discursive approach to textual analysis and observes that toxic masculinity is a product of poor parenting resulting in childhood traumatic experiences that culminate into the use of force, exploitation and victimization cum abuse of children and women as depicted in TFA. The study submits that Okonkwo’s childhood trauma in TFA is an unexplored fear that influences and conditions him even unto adulthood. This study opines that Okonkwo’s trauma is a site for extended traumatization of kin and that Okonkwo’s unhealed trauma finds expression in his survival antics. The study concludes that Okonkwo is a trauma patient and his success and failure in Umuofia is a product of trauma.</p> Onyekachi Peter Onuoha Copyright (c) 2022 Onyekachi Peter Onuoha 2022-06-07 2022-06-07 2 3 153 169 10.14746/psn.2022.3.9 Imported cartoon films: Replacing African social-cultural values? https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33932 <p>This study, Imported Cartoon Films: Replacing African Social-Cultural Values, examined the impact of animation movies on the Nigerian child in the areas relating to association and cultural values and affiliation. To ascertain the impact, the study seeks parents’ and caregivers’ opinions. The sociologi- cal research method is used. A random oral interview was conducted with parents and caregivers of children between the ages of 0–14. A good number of the research population and sample size have representatives from the low, middle, and upper-class citizens residing in Sapele, Delta State, Nigeria. While most of the respondents have a television set, a phone that can access cartoon films from the internet, others have access to cable television in their homes. The study finds that children spend more time with cartoon films than with peers at school and in the neighborhood. Also, most of the cartoon films Nigeria children are exposed to; do not reflect the culture of host communities because they are foreign. The study recommends that parents should monitor children’s attachment to cartoon films and encourage more peer association. Children should be exposed more to cartoons that reflect the culture and values of the host community for cultural posterity and preservation.</p> Adjeketa Blessing Copyright (c) 2022 Adjeketa Blessing 2022-06-07 2022-06-07 2 3 171 183 10.14746/psn.2022.3.10 Wiesław Ambrozik, Jerzy Modrzewski (red.), Stanisław Kowalski. Pamięć postaci uczonego i kontynuacje jego dorobku, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2021 https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33920 <p>Recenzja: Wiesław Ambrozik, Jerzy Modrzewski (red.), Stanisław Kowalski. Pamięć postaci uczonego i kontynuacje jego dorobku, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2021</p> Ewa Syrek Copyright (c) 2022 Ewa Syrek 2022-06-07 2022-06-07 2 3 187 189 10.14746/psn.2022.3.11 Jerzy Modrzewski, Katarzyna Segiet, Agata Matysiak-Błaszczyk, Ewa Włodarczyk, Kamila Słupska, Astrid Tokaj, Maciej Zychowicz (red.), Pedagogika społeczna w służbie człowiekowi. Z okazji jubileuszu poznańskiej pedagogiki społecznej, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2022 https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33921 <p>Recenzja: Jerzy Modrzewski, Katarzyna Segiet, Agata Matysiak-Błaszczyk, Ewa Włodarczyk, Kamila Słupska, Astrid Tokaj, Maciej Zychowicz (red.), Pedagogika społeczna w służbie człowiekowi. Z okazji jubileuszu poznańskiej pedagogiki społecznej, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2022</p> Barbara Kromolicka Copyright (c) 2022 Barbara Kromolicka 2022-06-07 2022-06-07 2 3 190 191 10.14746/psn.2022.3.12 Wyróżnienie w V edycji Konkursu Historycznego Ministra Spraw Zagranicznych https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33918 Redakcja Czasopisma Copyright (c) 2022 Redakcja Czasopisma 2022-06-07 2022-06-07 2 3 195 195 Sprawozdanie z XXXIV Letniej Szkoły Młodych Pedagogów im. Marii Dudzikowej „Pedagogika w Uniwersytecie. Konteksty – Koncepcje – Praktyki”, 13–17.09.2021, Poznań–Obrzycko https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33919 Kamila Słupska Copyright (c) 2022 Kamila Słupska 2022-06-07 2022-06-07 2 3 196 199 10.14746/psn.2022.3.13 Wymogi edytorskie https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33915 Redakcja Czasopisma Copyright (c) 2022 Redakcja 2022-06-07 2022-06-07 2 3 201 204 Stopka redakcyjna https://pressto.amu.edu.pl/index.php/psn/article/view/33914 Redakcja Czasopisma Copyright (c) 2022 Redakcja Czasopisma https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2022-06-07 2022-06-07 2 3 206 206