Zagadnienie pustki prawnej - Skoczykłoda, Paweł (Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 2026)
Celem artykułu jest scharakteryzowanie problemu pustki prawnej (zwanej także pustką regulacyjną) i odpowiedź na pytanie, jak powinna być ona rozpatrywana na tle dotychczasowych ustaleń polskiej nauki prawa dotyczących zagadnienia zupełności systemu. Kolejnym zadaniem jest zidentyfikowanie potencjalnych sytuacji, w których możemy rozważać występowanie takiej pustki. W artykule zastosowano metodę opartą na analizie i systematyzacji występujących w doktrynie pojęć. Badanie przeprowadzono z perspektywy intencjonalizmu interpretacyjnego. Autor przyjmuje, że z pustką prawną mamy do czynienia wtedy, gdy odnośnie do konkretnego zagadnienia prawodawca w żaden sposób nie wyraził swojej intencji. W przypadku pustki regulacyjnej ustalenie intencji ustawodawcy, a nawet jej uprawdopodobnienie, będzie zatem zupełnie niemożliwe. Podjęte ustalenia mają wpływ na proces stosowania prawa. Stwierdzenie istnienia pustki prawnej skutkuje niemożnością zastosowania jakichkolwiek zabiegów interpretacyjnych. Sędzia nie może takiej pustki na własną rękę wypełnić. Byłoby to tworzenie prawa, do czego nie jest on uprawniony. Jeżeli sędzia natrafi na pustkę regulacyjną, powinien wydać rozstrzygnięcie w postaci oddalenia powództwa z racji niemożności oparcia żądania na żadnej wyrażonej normie prawnej. Działanie takie nie stanowi odmowy sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Ustalenie tego, czym jest pustka prawna, jak powinien zachować się sędzia w przypadku natrafienia na nią w swej działalności, jak i tego, jak pojęcie pustki regulacyjnej wpisuje się w siatkę pojęciową występującą w naukach prawnych, prowadzi nas do większej pewności i przewidywalności prawa – do wartości, do których nauka prawa nieustannie powinna dążyć.