Badania-działania kierowane przez społeczność (CLRA) jako upełnomocnianie sił poznawczych defaworyzowanych środowisk wiejskich - Granosik, Mariusz (Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 2025)
Helena Radlińska, twórczyni polskiej pedagogiki społecznej, podkreślała znaczenie społeczności jako kluczowego elementu edukacji i rozwoju społecznego. Wieś, według Radlińskiej, charakteryzuje się silnymi i unikalnymi więziami wspólnotowymi, które mimo marginalizacji posiadają potencjał transformacyjny. Metoda badań-działań kierowanych przez społeczność (CLRA) może być ważnym narzędziem wzmacniającym siły społeczne i polityczne defaworyzowanych środowisk wiejskich. W artykule przedstawiono rozwój metod badań partycypacyjnych z perspektywy ich potencjału przekształcania lokalnych społeczności również w zakresie uznania społecznego. Metody te kładą nacisk na oddolne współtworzenie wiedzy i działań, uwzględniające lokalne konteksty i zróżnicowania, które nie są odzwierciedlane w dominujących dyskursach. Ponieważ taka działalność (przekształcanie środowiska jego własnymi siłami) jest fundamentem pracy społecznej w ujęciu Radlińskiej, można zasadnie metodologię partycypacyjną traktować jako element łączący pracę socjalną (praktykę) z działalnością badawczą (teorią). Przykładem praktycznego zastosowania CLRA jest projekt YOUROPE, ukierunkowany na angażowanie młodzieży z defaworyzowanych społeczności w tworzenie polityk społecznych w Europie. Projekt, wykorzystując oryginalną metodologię, promuje inkluzywność, demokratyzację procesu tworzenia wiedzy i wzmacnianie politycznego uznania społeczności lokalnych.