Psychospołeczne konsekwencje doświadczania choroby onkologicznej na terenach wiejskich – wyzwanie dla badań i praktyki pracy socjalnej - Pawlas, Sabina (Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 2025)
Bycie mieszkańcem terenów niezurbanizowanych może pociągać za sobą szereg konsekwencji istotnych dla procesu radzenia sobie z chorobą onkologiczną, dla procesu leczenia oraz powrotu do zdrowia. W naszym kraju brakuje pogłębionych analiz poświęconych tym zagadnieniom. Ustalenia w tym obszarze są konieczne do budowania kompleksowego systemu wsparcia wykorzystującego zasoby pracy socjalnej, niwelującego nierówności związane z miejscem zamieszkania w sytuacji choroby onkologicznej. Celem artykułu jest podjęcie dyskusji nad potencjałem pracy socjalnej w obszarze przeciwdziałania wykluczeniu ze wsparcia psychospołecznego osób chorujących onkologicznie zamieszkujących tereny wiejskie. Analiza dostępnych danych naukowych pozwoliła na wskazanie kilku aspektów związanych z zamieszkiwaniem terenów wiejskich, które mogą wchodzić w interakcje z psychospołecznymi konsekwencjami oświadczania choroby nowotworowej. W wyniku ich wzajemnych oddziaływań mogą być kreowane szczególne potrzeby o charakterze pozamedycznym, dotyczące chorych i ich rodzin. Od sposobu i stopnia zaspokojenia tych unikalnych potrzeb zależeć może m.in. stan zdrowia psychicznego chorych w trakcie leczenia, a także po jego zakończeniu. Wyniki referowanych na łamach tekstu analiz empirycznych uzasadniają pilną potrzebę realizowania w naszym kraju badań empirycznych określających potrzeby psychospołeczne osób „z rakiem” oraz „po raku” zamieszkujących tereny wiejskie. Troska o pacjentów onkologicznych i kondycję ich zdrowia psychicznego powinna dotyczyć osób w całej trajektorii choroby, włączając w to osoby wyleczone, aktywnie uczestniczące w rolach rodzinnych i zawodowych. Ozdrowieńcy i chorzy onkologicznie na terenach wiejskich wymagają objęcia działaniami profilaktycznymi, z wyraźną obecnością pracy socjalnej jako istotnego ogniwa procesu diagnozy i projektowania trafnego wsparcia.