Gen Z and the crisis of trust: linguistic manipulation in AI-generated fake news - Urbaniak, Artur; Grodzki, Erika; Phillips, Martin (Scripta Neophilologica Posnaniensia, 2025)
Prezentowane wyniki wypełniają lukę w dziedzinie eksperymentalnych badań nad wpływem manipulacji językowej na przyswajanie fałszywych wiadomości przez członków pokolenia Z. Jego celem było zweryfikowanie, w jakim stopniu członkowie pokolenia Z przejawiają podatność na manipulację językową, ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania lingwistycznych markerów oszustwa (ang. Linguistic Markers of Deception, LMD) w przekazach medialnych. Analizowano czy uwzględnienie czynników uwiarygodniających (ang. Credibility Factors, CF) w warstwie tekstowej wpływa na po- strzeganie informacji jako wiarygodnej. W szczególności badanie miało na celu ustalenie, czy strategiczne wykorzystanie CF może prowadzić do postrzegania sfabrykowanych wiadomości jako prawdziwych. Analizując korelację między CF a postrzeganą prawdziwością relacji medialnych, badacze zidentyfikowali mechanizmy warunkujące skuteczność perswazji zawartej w tekście informacji. W badaniu pilotażowym na próbie 47 studentów Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu poproszono o ocenę prawdziwości ośmiu komunikatów medialnych poprzez wypełnienie ankiety. Po obejrzeniu przygotowanych przez badaczy fragmentów wiadomości wideo, uczestnicy ocenili wiarygodność każdego z nich w pięciostopniowej skali Likerta, wskazując, w jakim stopniu uważają informacje za prawdziwe lub fałszywe. Badanie to stanowi studium manipulacji w obszarze lingwistyki tekstu, dostarczając informacji na temat roli LMD w kształtowaniu postrzegania przekazów. Artykuł przedstawia wstępną analizę wyników badań uzyskanych w ramach projektu „Kompetencje komunikacyjne w globalnej wiosce: pokolenie Z wobec prawdy, post-prawdy i fake newsów w mediach społecznościowych”, realizowanego w ramach grantu NCN Miniatura 5.