https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/issue/feed Środkowoeuropejskie Studia Polityczne 2022-07-01T07:30:59+00:00 Marcin Łukaszewski marcin.lukaszewski@amu.edu.pl Open Journal Systems <p class="oczasopismie"><strong>OPIS CZASOPISMA</strong><br>Czasopismo naukowe „Środkowoeuropejskie Studia Polityczne” (kwartalnik) wydawane jest przez Wydział Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM w Poznaniu.Tematyka artykułów publikowanych w „Środkowoeuropejskich Studiach Politycznych” dotyczy szeroko rozumianej problematyki politologicznej, w szczególności sytuacji państw Europy Środkowej i Wschodniej – zarówno spraw wewnętrznych tych państw, jak i ich sytuacji międzynarodowej.</p> <p><strong>Czasopismo nie pobiera żadnych opłat za złożenie, procedowanie, przyjęcie do druku i opublikowanie tekstów zakwalifikowanych do&nbsp;publikacji.</strong></p> <ul class="oczasopismie"> <li class="show"><a href="/index.php/ssp/about">POLITYKA FUNKCJONOWANIA CZASOPISMA</a></li> <li class="show"><a href="/index.php/ssp/issue/view/3">AKTUALNY NUMER</a></li> <li class="show"><a href="/index.php/ssp/issue/archive">ARCHIWUM</a></li> </ul> <div class="oczasopismie"><strong>INDEKSOWANE W:</strong> <p>CEEOL; <a href="https://doaj.org/toc/1731-7517?source=%7B%22query%22%3A%7B%22filtered%22%3A%7B%22filter%22%3A%7B%22bool%22%3A%7B%22must%22%3A%5B%7B%22terms%22%3A%7B%22index.issn.exact%22%3A%5B%221731-7517%22%5D%7D%7D%5D%7D%7D%2C%22query%22%3A%7B%22match_all%22%3A%7B%7D%7D%7D%7D%2C%22size%22%3A100%2C%22sort%22%3A%5B%7B%22created_date%22%3A%7B%22order%22%3A%22desc%22%7D%7D%5D%2C%22_source%22%3A%7B%7D%7D">DOAJ</a>;&nbsp; Index Copernicus; CEJSH</p> </div> <div class="oczasopismie"><strong>WSKAŹNIKI OCENY CZASOPISMA:</strong></div> <div class="oczasopismie"> <p><strong><a href="https://www.gov.pl/web/nauka/">Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW)</a>: 70</strong><br><strong>ICV 2019 = 91.70&nbsp;</strong></p> <p><strong>DOI: </strong><a href="https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/index">10.14746/ssp</a></p> </div> <div class="oczasopismie"><strong>ISSN: </strong>1731-7517 <!--<strong>e-ISSN: </strong>2084-4158--></div> <div class="oczasopismie">&nbsp;</div> <div class="oczasopismie"> <p>Teksty opublikowane na łamach czasopisma "Środkowoeuropejskie Studia Polityczne" i udostępniane w formacie PDF objęte są licencją <a href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/">CC BY 4.0 (Creative Commons - Uznanie autorstwa)</a>. Kopiowanie i rozpowszechnianie dozwolone jest pod warunkiem uznania autorstwa.</p> <div class="oczasopismie"><a href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/" rel="license"><img style="border-width: 0;" src="https://i.creativecommons.org/l/by/4.0/88x31.png" alt="Licencja Creative Commons"></a></div> </div> https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34371 Schyłek demokracji liberalnej w Europie 2022-07-01T07:30:59+00:00 Artur Niedźwiecki a.niedzwiecki@yahoo.pl <p>Celem tego artykułu jest przedstawienie ewolucji liberalnego modelu polityki światowej wraz z potencjalnymi następstwami prezentowanej zmiany na płaszczyźnie projektu integracji europejskiej, z uwzględnieniem narzędzi ekonomicznej analizy prawa. W pracy ukazano zasadnicze elementy idei demokracji liberalnej, zarówno w aspekcie wewnętrznym (ustrój prawno-gospodarczy), jak i w wymiarze międzynarodowym (stosunek do organizacji supranarodowych). Opisany w tekście ład liberalny został skonfrontowany z krytycznymi wypowiedziami twórców koncepcji demokracji nieliberalnej, zdaniem których aktualnie można zaobserwować kryzys ww. paradygmatu prawa i gospodarki międzynarodowej. Dekoniunktura liberalnego modelu polityki globalnej przejawia się w tendencji do metamorfozy form ustrojowych niektórych państw, a także dekompozycji procesów integracyjnych, które dotychczas zakotwiczały liberalny porządek zjednoczonej Europy. Zda niem autora, powyższe zjawisko może zainicjować rozłam w świecie Zachodu, prowadząc do osłabienia jego politycznej jedności i zapoczątkowania ery niepewności, jako preludium do powstania nowego ładu na Starym Kontynencie, którego ramy nie są jeszcze znane.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Artur Niedźwiecki https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34372 Stosunek lidera Prawa i Sprawiedliwości oraz premiera wobec mediów alternatywnych na Facebooku 2022-07-01T07:30:57+00:00 Małgorzata Winiarska-Brodowska malgorzata.brodowska@uj.edu.pl Dorota Piontek dorota.piontek@amu.edu.pl Joanna Dzwończyk dzwonczj@uek.krakow.pl Monika Jabłońska jablonska.monika@amu.edu.pl <p>Wyraźne rozróżnienie między źródłami medialnymi a elektoratami w ramach ekosystemu mediów tradycyjnych może pomóc wyjaśnić ograniczone znaczenie mediów alternatywnych (skoncentrowanych na fałszywych wiadomościach i mistyfikacjach) jako istotnych źródeł informacji. W dyskursie politycznym i analitycznym alternatywne media mogą być postrzegane jako „alternatywa” dla dominujących liberalnych mediów i dyskursu. W tym kontekście premier Mateusz Morawiecki i wicepremier Jarosław Kaczyński aktywnie „polubili” inne profile na swoich stronach FB. Morawiecki polubił niektóre media, głównie kanały telewizyjne i radiowe ze swojego okręgu wyborczego. Skupił się przy tym bardziej na tożsamości narodowej i interesach narodowych w sensie ekonomicznym. Spodobał mu się jednak również magazyn prasowy, który jest przypadkiem granicznym między ideologicznie mocno stronniczą a dezinformacyjną sceną w Polsce.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Małgorzata Winiarska-Brodowska, Dorota Piontek, Joanna Dzwończyk, Monika Jabłońska https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34375 Stosunek byłego premiera Czech Andreja Babiša wobec mediów alternatywnych na Facebooku 2022-07-01T07:30:54+00:00 Andrej Školkay askolkay@hotmail.com Martin Laczko laczko.ml@gmail.com Pavel Havlíček pavel.havlicek@amo.cz Viera Žúborová viera.zuborova@gmail.com <p>Odkryto tylko jedną preferencję wobec alternatywnych lub kontrowersyjnych źródeł, które Babiš określił jako stale lubiane źródła medialne na FB. Co zaskakujące, Babiš nawet nie „polubił” na stałe żadnego z tych mediów, które zakupił kilka lat wcześniej i przekazał zarządzanie nimi specjalnej fundacji, samemu zachowując się przy tym jak polityk. Babiš preferował wysokiej jakości czasopisma ekonomiczne i biznesowe. Spodobało mu się tylko jedno źródło mediów, które można uznać za media alternatywne – Internet TV XTV. Jednak nawet ta internetowa stacja telewizyjna nie może być postrzegana jako tradycyjne medium alternatywne/dezinformacyjne, ale raczej jako przypadek graniczny. Andrej Babiš polubił też na FB strony organizacji pozarządowych, instytucji kultury i inne, dość nietypowe aktywności o niepolitycznym charakterze.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Andrej Školkay, Martin Laczko, Pavel Havlíček, Viera Žúborová https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34376 Stosunek słowackich liderów ruchów populistycznych wobec mediów alternatywnych na Facebooku 2022-07-01T07:30:52+00:00 Andrej Školkay askolkay@hotmail.com Igor Daniš igor.danis7@gmail.com <p>W ramach badania przeprowadzono analizę osobisto-ideologiczną przynależności ideowej wybranych populistycznych przywódców do alternatywnych mediów w oparciu o ich trwałe „polubienia” treści na Facebooku. Stwierdzono, że założenie, iż populistyczni przywódcy „lubią” (zarówno w przenośni, jak i dosłownie) alternatywne media, jest błędne. Boris Kollár, przewodniczący parlamentu i jeden z najaktywniejszych polityków na Facebooku, w ogóle nie używał przycisku „lubię to”, podczas gdy Igor Matovič, ówczesny premier Słowacji, wybrał i „polubił” niektóre strony, ale preferował wysokiej jakości liberalne media informacyjne głównego nurtu. Specyfika systemu wyborczego może pomóc wyjaśnić, dlaczego populistyczni politycy odgrywają kluczową rolę w reprezentowanych przez siebie ruchach i dlaczego media społecznościowe są dla nich tak pomocne w tym procesie.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Andrej Školkay, Igor Daniš https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34377 Zaginiony stosunek Viktora Orbána wobec mediów alternatywnych na Facebooku 2022-07-01T07:30:50+00:00 Györgyi Rétfalvi gretfalvi@metropolitan.hu <p>W ramach badania nie stwierdzono polubień stron na Facebooku przez Viktora Orbána, obecnego premiera Węgier. Potrzebna jest dalsza analiza treści, która może pomóc w rozwikłaniu głębszych powiązań premiera z alternatywnymi serwisami informacyjnymi. Odkrycie nasuwa także alternatywne wyjaśnienia. Czy jest to spowodowane brakiem zainteresowania, czy też potrzebą polityczną? Przejęcie większości mediów informacyjnych na Węgrzech może sugerować, że może to być wiarygodny kierunek poszukiwania odpowiedzi. A może było to spowodowane brakiem czasu? Mogliśmy zidentyfikować pojawienie się specyficznej formy narracji, gdy strona FB Orbána stała się centralnym źródłem informacji dla serwisów informacyjnych. Tak czy inaczej, to „negatywne” odkrycie jest ważne dla teorii komunikacji politycznej w mediach społecznościowych. Populistyczni lub prawicowi przywódcy nie mogą publicznie wykazywać zainteresowania lub skłonności ku mediom alternatywnym, zwłaszcza gdy kilka z nich może sprzeciwiać się ich polityce. Co więcej, brak zainteresowania publicznymi polubieniami innych źródeł lub instytucji bliskich politykowi może pośrednio sugerować pogardę dla nich – ostatecznie zaś antypluralizm i tendencje autorytarne. Wreszcie, chociaż Węgry mogą być postrzegane jako laboratorium polityki alternatywnej, z pewnością nie jest to prawdą w przypadku stosowania alternatywnych lub zaawansowanych podejść do komunikacji w mediach społecznościowych.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Györgyi Rétfalvi https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34379 Teoria, metodologia i kontekst czterech studiów przypadku 2022-07-01T07:30:48+00:00 Andrej Školkay askolkay@hotmail.com Adina Marincea adina.marincea@gmail.com <p>Artykuł przedstawia wprowadzenie do czterech studiów przypadku opublikowanych w tym tomie. Wyjaśnia szersze aspekty metodologii stosowanej w studiach przypadków czterech państw i leżącej u ich podstaw teorii. Opiera się na przekonaniu, że badania powinny być kontekstualizowane i oparte na dogłębnej wiedzy teoretycznej i empirycznej. Niniejszy wkład wyjaśnia zastosowaną metodologię, kryteria doboru próby oraz konceptualizację alternatywnych mediów oraz uzasadnia ukierunkowanie badań i ich znaczenie, zwłaszcza w perspektywie długoterminowej. Ponadto badanie umieszcza studia przypadków wybranych państw w szerszym porównawczym kontekście komunikacji międzynarodowej i politycznej, w szczególności w mediach społecznościowych. Ponadto wyjaśnia znaczenia i użycia przycisku „Lubię to” na Facebooku.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Andrej Školkay, Adina Marincea https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34380 Gospodarcze konsekwencje realizacji Umowy Stowarzyszeniowej UE-Ukraina 2022-07-01T07:30:45+00:00 Svitlana Soroka svet230879@gmail.com <p>Artykuł koncentruje się na cechach Umowy Stowarzyszeniowej UE-Ukraina i gospodarczych konsekwencjach jej wdrożenia dla Ukrainy. W ramach badania określono jej wpływ na handel zagraniczny, komponent eksportowo-importowy handlu z UE, a także problemy i perspektywy wprowadzenia norm europejskich na Ukrainie. W opracowaniu postawiono hipotezę, że Umowa Stowarzyszeniowa UE-Ukraina pogorszyła i tak już słabą sytuację gospodarczą na Ukrainie i doprowadziła do reorientacji handlu zagranicznego Ukrainy przy jednoczesnej utracie rynków, na które Ukraina eksportowała produkty o wysokiej wartości dodanej i zastąpieniu ich rynkami UE, na których eksportowane są tylko surowce. Doprowadziło to również do utraty ponad jednej czwartej własnej produkcji przemysłowej i stopniowego przekształcania Ukrainy w kraj surowcowy stanowiący przybudówkę Europy.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Svitlana Soroka https://pressto.amu.edu.pl/index.php/ssp/article/view/34382 Ograniczenie roli parlamentu w Rosji po objęciu władzy przez Władimira Putina 2022-07-01T07:30:43+00:00 Konrad Kołodziejski konrad.1.kolodziejski@uj.edu.pl <p>Niniejszy artykuł omawia reformy prawa wyborczego oraz prawa o partiach politycznych przeprowadzone w Rosji podczas pierwszych dwóch kadencji Władimira Putina (2000–2008). Reformy te miały kluczowe znaczenie dla ukształtowania obecnego systemu politycznego w Rosji, który jest oparty na państwowej reglamentacji działalności partii politycznych oraz instytucjonalizacji życia społecznego. Charakterystycznymi cechami tego systemu są dominacja partii władzy w systemie partyjnym i marginalizacja opozycji. Prowadzi to do ograniczenia mechanizmów społecznej kontroli władzy i utraty znaczenia przez parlament na rzecz władzy wykonawczej, a w szczególności prezydenta. Spełnianie roli politycznego zaplecza dla działań Kremla stało się głównym czynnikiem przesądzającym o dopuszczeniu partii do czynnego udziału w życiu politycznym kraju. Jedną z konsekwencji tego stanu rzeczy jest polityczna marginalizacja Dumy Państwowej, która zamiast być miejscem ścierania się odmiennych interesów społecznych, stała się „maszynką” do głosowania kolejnych projektów ustaw podsuwanych przez obóz rządzący. Wszystko to zostało zapewnione przy zachowaniu zewnętrznych atrybutów demokratycznego państwa, takich jak system wielopartyjny i wybory.</p> 2022-06-15T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2022 Konrad Kołodziejski