Biografia językowa Łesi Ukrainki w kontekście historycznym i kulturowym jako przypadek dekolonizacji - Demska, Orysia; Demska-Budzulak, Łesia; Holiczenko, Łarysa (Studia Ukrainica Posnaniensia, 2025)
Współczesne językoznawstwo aktywnie posługuje się metodą biografii językowej. Metoda ta zajmuje centralne miejsce w glottodydaktyce, studiach wielojęzyczności, dialektologii, badaniach migracyjnych itp. W proponowanym artykule metoda biografii językowej została zastosowana w zakresie studiów nad kolonializmem. Celem badania jest skonstruowanie biografii językowej Łesi Ukrainki na podstawie informacji autobiograficznych, korespondencji, wspomnień bliskich, uwzględniającej szeroki kontekst historyczny, kulturowy i polityczny miejsca i społeczności, w której poetka urodziła się, żyła i tworzyła, ze szczególnym uwzględnieniem czynnika rodzinnego. Po raz pierwszy skonstruowana biografia językowa Łesi Ukrainki ukazała odejście od osobistej strategii językowej typu imperialnego, w której język imperium miał być jedynym i determinującym językiem jednostki; ujawniła odwrotną dynamikę, w której język kolonizowanego zyskał centralne znaczenie, przekształcając język kolonizatora w jeden z wielu języków wielojęzycznego świata. Zasadniczo, biografia językowa Łesi Ukrainki wychodzi poza ramy kolonialnej matrycy językowej; jest podstawą strategii komunikacyjnych obejmujących wiele języków; przekształca język ukraiński w lingwistyczny marker dekolonizacji.