Abstract
Artykuł ma na celu zbadanie dystrybucji przyimków prostych, złożonych i wtórnych w wyrokach unijnych (na podstawie korpusu wyroków Trybunału Sprawiedliwości i Sądu) i krajowych (na podstawie korpusu wyroków Sądu Najwyższego) na tle ogólnego języka polskiego (zrównoważona wersja Narodowego Korpusu Języka Polskiego), a także analizę funkcji przyimków złożonych i wtórnych. Uzyskane wyniki potwierdziły hipotezę, iż wysoka częstość występowania przyimków w wyrokach na tle reprezentatywnej próby ogólnego języka polskiego stanowi ich swoistą cechę gatunkową. Ponadto stwierdzono, że profil frazeologiczny wyroków unijnych w zakresie dystrybucji przyimków i ich poszczególnych funkcji różni się od profilu wyroków krajowych. Może to być wynikiem wpływu procesu tłumaczenia na kształt tekstów docelowych, a także zakresu kompetencji sądów unijnych i sądu krajowego, które wpływają na tematykę wydawanych wyroków.Funding
Badania sfinansowane ze środków Narodowego Centrum Nauki przyznanych w ramach projektu badawczego SONATA BIS nr 2014/14/E/HS2/00782 „Eurolekt – unijna odmiana języka polskiego i jej wpływ na polszczyznę urzędową”.
Literaturhinweise
Biel, Łucja, Dariusz Koźbiał i Katarzyna Wasilewska. 2018. Zbitki wielowyrazowe w polskim eurolekcie — analiza gatunkowa formuliczności dyskursu administracyjnego. Badanie pilotażowe. W Tom pamiątkowy ku pamięci Prof. Anny Duszak (1950–2015). Język w Interakcji Społecznej, red. Urszula Okulska, Agnieszka Kulczyńska i Tomasz Konik. Warszawa: Instytut Lingwistyki Stosowanej (w druku).
Biel, Łucja. 2014. Lost in the Eurofog. Frankfurt am Main: Peter Lang.
Biel, Łucja. 2016a, Wyrażenia przyimkowe w krajowych i unijnych aktach prawnych – analiza korpusowa funkcji przyimków w polskim języku prawnym. W Język polskiego prawa: nowe wyzwania, red. Dorota Kondratczyk-Przybylska, Adam Niewiadomski i Ewa Walewska, 9–35. Warszawa: Międzywydziałowe Koło Naukowe Kultury Języka Prawnego i Prawniczego Lingua Iuris.
Biel, Łucja. 2016b. Mixed corpus design for researching the Eurolect: A genre-based comparable-parallel corpus in the PL EUROLECT project. W Polskojęzyczne korpusy równoległe. Polish-language Parallel Corpora, red. Ewa Gruszczyńska i Agnieszka Leńko-Szymańska, 197–208. Warszawa: Instytut Lingwistyki Stosowanej.
Jadacka, Hanna. 2005. Kultura języka polskiego: fleksja, słowotwórstwo, składnia. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Klemensiewicz, Zenon. 1952. Podstawowe wiadomości z gramatyki języka polskiego. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Lesz-Duk, Maria. 2011. Przyimki wtórne w języku polskim: stan współczesny i ewolucja. Częstochowa: Wydawnictwo Akademii im. Jana Długosza.
Łapa, Romana. 2006. Przyimki wtórne w tekstach prawnych. Język Polski 86: ss. 358–366.
Łapa, Romana. 2013. Konstrukcje z przyimkami w ustawach prawnych. Znaczenia gramatyczne. Roczniki Humanistyczne LXI z. 6, Językoznawstwo: ss. 77–91.
McEnery, Tony, i Andrew Hardie. 2012. Corpus Linguistics – Method, Theory and Practice. Cambridge: Cambridge University Press.
Milewska, Beata. 2003a. Przyimki wtórne we współczesnej polszczyźnie. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Milewska, Beata. 2003b. Słownik polskich przyimków wtórnych. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Pęzik, Piotr. 2012, Wyszukiwarka PELCRA dla danych NKJP. W Narodowy Korpus Języka Polskiego, red. Adam Przepiórkowski, Mirosław Bańko, Rafał Górski, Barbara Lewandowska-Tomaszczyk, 253–273. Warszawa: Wydawnictwo PWN.
Scott, Mike. 2017. WordSmith Tools version 7, Stroud: Lexical Analysis Software.
Źródła internetowe
Baza orzeczeń Sądu Najwyższego RP. http://www.sn.pl/orzecznictwo/SitePages/Baza_orzeczen.aspx (data dostępu 6 października 2018 r.).
Baza orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości UE. http://curia.europa.eu/juris/recherche.jsf?language=pl (data dostępu 6 października 2018 r.).
Strona internetowa projektu badawczego „Eurolekt – unijna odmiana języka polskiego i jej wpływ na polszczyznę urzędową”. https://eurolekt.ils.uw.edu.pl/ (data dostępu 6 października 2018 r.).
Role of legal translation in proceedings before the Court of Justice. https://curia.europa.eu/jcms/jcms/Jo2_10813/en/ (data dostępu 6 października 2018 r.).
Wyszukiwarka PELCRA dla NKJP. http://nkjp.uni.lodz.pl/ (data dostępu 6 października 2018 r.).
Wykaz cytowanych wyroków Sądu Najwyższego
Wyrok SN z dnia 28 stycznia 2011 r. – Sygn. akt I CSK 315/10
Wyrok SN z dnia 21 lutego 2013 r. – Sygn. akt I CSK 408/12
Wyrok SN z dnia 16 lutego 2011 r. – Sygn. akt II CSK 399/10
Wyrok SN z dnia 19 maja 2011 r. – Sygn. akt I CNP 55/10
Wyrok SN z dnia 11 lutego 2011 r. – Sygn. akt I CSK 252/10
Wyrok SN z dnia 3 czerwca 2011 r. – Sygn. akt III CSK 285/10
Wyrok SN z dnia 11 sierpnia 2011 r. – Sygn. akt I CSK 607/10
Wyrok SN z dnia 27 stycznia 2012 r. – Sygn. akt I CSK 211/11
Wyrok SN z dnia 3 lutego 2011 r. – Sygn. akt I CNP 36/10
Wyrok SN z dnia 19 maja 2011 r. – Sygn. akt I CNP 55/10
Wyrok SN z dnia 3 lutego 2011 r. – Sygn. akt I CSK 261/10
Wyrok SN z dnia 20 kwietnia 2011 r. – Sygn. akt I CSK 478/10
Wyrok SN z dnia 16 lutego 2011 r. – Sygn. akt II CSK 399/10
Wyrok SN z dnia 27 czerwca 2014 r. – Sygn. akt I CSK 493/13
Wyrok SN z dnia 9 sierpnia 2012 r. – Sygn. akt V CSK 488/11
Wyrok SN z dnia 28 stycznia 2011 r. – Sygn. akt I CSK 184/10
Wyrok SN z dnia 1 grudnia 2011 r. – Sygn. akt I CSK 120/11
Wyrok SN z dnia 19 maja 2011 r. – Sygn. akt I CNP 55/10
Wyrok SN z dnia 18 lutego 2011 r. – Sygn. akt I CSK 275/10
Wyrok SN z dnia 3 lutego 2011 r. – Sygn. akt I CSK 348/10
Wyrok SN z dnia 3 lutego 2011 r. – Sygn. akt I CSK 282/10
Lizenz
When submitting a paper the author agrees to the following publishing agreement and processing personal data.
PUBLICATION AGREEMENT, COPYRIGHT LICENSE, PERSONAL DATA PROCESSING CONSENT
This is a publication agreement and copyright license (“Agreement”) regarding a written manuscript currently submitted via Pressto platform
(“Article”) to be published in Comparative Legilinguistics International Journal for Legal Communication (“Journal”).
The parties to this Agreement are:
the Author or Authors of the submitted article (individually, or if more than one author, collectively, “Author”) and Comparative Legilinguistics International Journal for Legal Communication (“Publisher”), address al. Niepodległości 4, 61-874 Poznań, represented by its editor in chief Aleksandra Matulewska.
§1. LICENSE OF COPYRIGHT
a) The Author and the Publisher agree that the Author grants a Creative Commons Attribution 4.0 International License, which is incorporated herein by reference and is further specified at Creative Commons — Attribution 4.0 International — CC BY 4.0 copyright license in the Article to the general public.
b) The Author grants to the Publisher a royalty-free, worldwide nonexclusive license to publish, reproduce, display, distribute, translate and use the Article in any form, either separately or as part of a collective work, including but not limited to a nonexclusive license to publish the Article in an issue of the Journal, copy and distribute individual reprints of the Article, authorize reproduction of the entire Article in another publication, and authorize reproduction and distribution of the Article or an abstract thereof by means of computerized retrieval systems (such as Westlaw, Lexis and SSRN). The Author retains ownership of all rights under copyright in the Article, and all rights not expressly granted in this Agreement.
c) The Author grants to the Publisher the power to assign, sublicense or otherwise transfer any and all licenses expressly granted to the Publisher under this Agreement.
d) Republication. The Author agrees to require that the Publisher be given credit as the original publisher in any republication of the Article authorized by the Author. If the Publisher authorizes any other party to republish the Article under the terms of paragraphs 1c and 1 of this Agreement, the Publisher shall require such party to ensure that the Author is credited as the Author.
§2. EDITING OF THE ARTICLE
a) The Author agrees that the Publisher may edit the Article as suitable for publication in the Journal. To the extent that the Publisher’s edits amount to copyrightable works of authorship, the Publisher hereby assigns all right, title, and interest in such edits to the Author.
§3. WARRANTIES
a) The Author represents and warrants that to the best of the Author’s knowledge the Article does not defame any person, does not invade the privacy of any person, and does not in any other manner infringe upon the rights of any person. The Author agrees to indemnify and hold harmless the Publisher against all such claims.
b) The Author represents and warrants that the Author has full power and authority to enter into this Agreement and to grant the licenses granted in this Agreement.
c) The Author represents and warrants that the Article furnished to the Publisher has not been published previously. For purposes of this paragraph, making a copy of the Article accessible over the Internet, including, but not limited to, posting the Article to a database accessible over the Internet, does not constitute prior publication so long as the as such copy indicates that the Article is not in final form, such as by designating such copy to be a “draft,” a “working paper,” or “work-in-progress”. The Author agrees to hold harmless the Publisher, its licensees and distributees, from any claim, action, or proceeding alleging facts that constitute a breach of any warranty enumerated in this paragraph.
§4. TERM
a) The agreement was concluded for an unspecified time.
§5. PAYMENT
a) The Author agrees and acknowledges that the Author will receive no payment from the Publisher for use of the Article or the licenses granted in this Agreement.
b) The Publisher agrees and acknowledges that the Publisher will not receive any payment from the Author for publication by the Publisher.
§6. ENTIRE AGREEMENT
a) This Agreement supersedes any and all other agreements, either oral or in writing, between the Author and the Publisher with respect to the subject of this Agreement. This Agreement contains all of the warranties and agreements between the parties with respect to the Article, and each party acknowledges that no representations, inducements, promises, or agreements have been made by or on behalf of any party except those warranties and agreements embodied in this Agreement.
b) In all cases not regulated by this Agreement, legal provisions of Polish Copyright Act and Polish Civil Code shall apply.
c) Any disputes arising from the enforcement of obligations connected with this Agreement shall be resolved by a court competent for the headquarters of the Publisher.
d) Any amendments or additions to the Agreement must be made in writing and signed by authorised representative of both parties, otherwise being ineffective.
e) This Agreement is signed electronically and the submission of the article via the PRESSto platform is considered as the conclusion of the Agreement by the Author and the Publisher.
f) Clause for consent to the processing of personal data - general
g) The Author shall give his or her consent to the processing of their personal data in accordance with the Act of 10 May 2018 on the protection of personal data and Regulation (EU) 2016/679 of the European Parliament and of the Council of 27 April 2016 on the protection of persons physical in connection with the processing of personal data and on the free movement of such data, and repealing Directive 95/46 / EC (General Data Protection Regulation) for the purpose and in connection with making publications available on the PRESSto scientific journals platform and DeGruyter platform, guaranteeing the security of services rendered, and improving them.
I HAVE READ AND AGREE FULLY WITH THE TERMS OF THIS AGREEMENT.
The Author The Publisher