Węzeł palestyński. "Nowy antysemityzm", islamofobia i pytanie o nie-islamofobiczną Europę

Main Article Content

Monika Bobako

Abstrakt

Europejska historia dwudziestego wieku doprowadziła do tego, że Żydzi i Arabowie, a także żydzi i muzułmanie, znaleźli się w sytuacji konfliktu, który ma charakter zarówno polityczny, jak i quasi-metafizyczny. Cele artykułu to analiza wpływu, jaki konflikt ten wywarł na postrzeganie antysemityzmu i islamofobii, oraz pokazanie islamofobicznych implikacji dyskursu, w ramach którego funkcjonuje kategoria „nowego antysemityzmu” (zwłaszcza w wariancie rozwijanym przez Alaina Finkielkrauta). Główna teza tekstu głosi, że zarówno walka przeciwko antysemityzmowi i islamofobii, jak i przeciwko łączącemu je w pewnych okolicznościach mechanizmowi negatywnego sprzężenia zwrotnego, wymaga nie tylko przeciwstawienia się uprzedzeniom antyżydowskim i antymuzułmańskim, ale także głębokiego, krytycznego przemyślenia koncepcji europejskości, które leżą u ich podstaw. Według autorki dobrym punktem wyjścia może być postkolonialne odczytanie żydowskiej tradycji intelektualnej, proponowane m.in. przez Amnona Raz-Krakotzkina, które skupia się na figurze Żyda mizrahijskiego.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Bobako, M. (2018). Węzeł palestyński. "Nowy antysemityzm", islamofobia i pytanie o nie-islamofobiczną Europę. Praktyka Teoretyczna, 26(4), 186–211. https://doi.org/10.14746/prt.2017.4.7
Dział
ANTYSEMITYZM I ISLAMOFOBIA: PUNKTY SPRZĘŻEŃ
Biogram autora

Monika Bobako, Pracownia Pytań Granicznych UAM ul. Fredry 10 60-701 Poznań

jest doktorem filozofii, autorką książek Islamofobia jako technologia władzy. Studium z antropologii politycznej (Universitas 2017) oraz Demokracja wobec różnicy. Multikulturalizm i feminizm w perspektywie polityki uznania (Wydawnictwo Poznańskie 2010), a także redaktorką tomu Teologie emancypacyjne (Praktyka Teoretyczna 2013). Studiowała filozofię na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz gender studies na Uniwersytecie Środkowoeuropejskim w Budapeszcie. Interesuje się kwestiami rasy i rasizmu, w tym islamofobii i antysemityzmu, oraz problemami świata postkolonialnego, szczególnie społeczeństw muzułmańskich. Zajmuje się także problematyką feministyczną, zwłaszcza w kontekście teorii politycznej i filozofii religii. Pracuje w Pracowni Pytań Granicznych UAM w Poznaniu, gdzie od dziesięciu lat organizuje otwarte cykle wykładowe poświęcone aktualnym problemom społecznym. Od 2012 roku współpracuje z uniwersytetem w Algierii, gdzie regularnie prowadzi wykłady i seminaria dla studentek i studentów doktorskich studiów genderowych.

Bibliografia

  1. Anidjar, Gil. 2003. The Jew, the Arab: A History of the Enemy. Stanford University Press.
  2. Anidjar, Gil. 2008. Semites. Race, Religion, Literature. Stanford, CA: Stanford University Press.
  3. Bar-Tal, Daniel i Yona Teichman. 2005. Stereotypes and Prejudice in Conflict: Representations of Arabs in Israeli Jewish Society. Cambridge: Cambridge University Press.
  4. Bauman, Zygmunt. 1992. Nowoczesność i Zagłada. Tłum. Tomasz Kunz. Warszawa: Fundacja Kulturalna Masada.
  5. Bobako, Monika. 2017a. „The Palestinian Knot: The »New Anti-Semitism«, Islamophobia and the Question of Postcolonial Europe”. Theory, Culture & SocietyMay 12. 2017 https://doi.org/10.1177/0263276417708859
  6. Bobako, Monika. 2017b. Islamofobia jako technologia władzy. Studium z antropologii politycznej, Kraków: Universitas.
  7. Brenner, Emmanuel. 2002. Les Territoires perdus de la Re’publique. Paris: Mille et une nuits 99.
  8. Bunzl, Matti. 2007. Anti-Semitism and Islamophobia. Hatreds Old and New in Europe. Chicago: Prickly Paradigm Press.
  9. Butler, Judith. 2014. Na rozdrożu. Żydowskość i krytyka syjonizmu. Tłum. Michał Filipczuk. Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
  10. Chesler, Phyllis. 2003. The New Anti-Semitism: The Current Crisis and What We Must Do About It. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
  11. Cotler, Irwin. 2002. New Anti-Jewishness. Jerusalem: Jewish People Policy Planning Institute.
  12. Dershowitz, Alan. 2003. The Case for Israel. Sussex: John Wiley & Sons.
  13. Fein, Helen. 1984. Accounting for Genocide: National Responses and Jewish Victimization during the Holocaust. Chicago, IL: University of Chicago Press.
  14. Finkielkraut, Alain. 2005. W imię Innego. Antysemicka twarz lewicy. Warszawa: Sic!.
  15. Finkielkraut, Alain. 2015. „Wpuszczanie uchodźców to poświęcenie Żydów”. Rzeczpospolita. http://www.rp.pl/Uchodzcy/311179860-Wpuszczanie-uchodzcow-to-poswiecenie-Zydow.html#ap-1 (dostęp: 24 kwietnia 2017).
  16. Foxman, Abraham. 2003. Never Again?: The New Threat of Anti-Semitism. San Francisco, CA: Harper.
  17. Foxman, Abraham. 2006. New Excuses, Old Hatred: Worldwide Anti-Semitism In Wake Of 9/11. http://archive.adl.org/anti_semitism/speech.html#.VIY0XOIgtM4 (dostęp: 08.12.2014).
  18. FRA. 2009. Anti-Semitism Summary Overview of the Situation in the European Union 2001–2008 February 2009. http://fra.europa.eu/en/publication/2011/antisemitism-summary-overview-situation-european-union-2001-2008-updated-version (dostęp: 20 kwietnia 2017).
  19. Gebert, Konstanty. 2005. „Żałosny koniec marzeń”. W Alain Finkielkraut. W imię Innego: antysemicka twarz lewicy. Warszawa: Sic!: 7–45.
  20. Gilman, Sander L. 2006. Multiculturalism and the Jews. London: Taylor & Francis.
  21. Grabski, August. 2011. Rebels Against Zion: Studies on the Jewish Left Anti-Zionism. Warszawa: Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma.
  22. Hamas Covenant. 1988. http://avalon.law.yale.edu/20th_century/hamas.asp (dostęp: 09.11.2014).
  23. Hamas Charter. 2017. http://www.middleeasteye.net/news/hamas-charter-1637794876 (dostęp: 15.04.2018).
  24. Hirsch-Hoefler, Sivan i Eran Halperin. 2005. „Through the squalls of hate: Arab-phobic attitudes among extreme right and moderate right in Israel”. Palestine-Israel Journal of Politics, Economics, and Culture 12(2–3): 53.
  25. Imielski, Roman. 2015. „Premier Izraela: Hitler nie planował Holocaustu. Namówił go wielki mufti Jerozolimy”. Wyborcza.pl 21 października. http://wyborcza.pl/1,75248,19056840,benjamin–netanjahu–hitler–nie–planowal–holokaustu–namowil.html (dostęp: 20.01.2016).
  26. Kabha, Mustafa. 2007. „A Palestinian Look at the New Historians and Post-Zionism in Israel”. W Making Israel. Red. Benny Morris. Ann Arbor, MI: University of Michigan Press.
  27. Kalmar, Ivan D. 2009. „Anti-Semitism and Islamophobia: The Formation of a Secret”. Human Architecture: Journal of the Sociology of Self-Knowledge 7(2): 135.
  28. Kalmar, Ivan D. i Derek J. Penslar. 2005. Orientalism and the Jews. Lebanon, NH: University Press of New England.
  29. Klug, Brian. 2003. „The Collective Jew: Israel and the New Antisemitism”. Patterns of Prejudice 37(2): 117–138.
  30. Krämer, Gudrun. 2006. „Anti-Semitism in the Muslim world: A Critical Review”. Die Welt des Islams 46(3): 243–276.
  31. Kushner, Tony i Alisa Solomon. 2003. Wrestling with Zion: Progressive Jewish-American Responses to the Israeli-Palestinian Conflict. New York: Grove Press.
  32. Levene, Mark. 1992. „The Balfour Declaration: A Case of Mistaken Identity”. The English Historical Review 107(422): 54–77.
  33. Lévinas, Emmanuel. 1991. Trudna wolność. Eseje o judaizmie. Gdynia: Atext.
  34. Lévinas, Emmanuel i Sean Hand. 1989. The Levinas Reader. Oxford: Basil Blackwell.
  35. Lewis, Bernard. 1984. The Jews of Islam. Princeton, NJ: Princeton University Press.
  36. Memches, Filip. 2017. rozmowa z Eli Zolkosem. „Gross niszczy przyjaźń między Żydami a Polakami”. https://www.tvp.info/33220059/eli-zolkos-gross-niszczy-przyjazn-miedzy-zydami-a-polakami (dostęp: 24.07.2017).
  37. Peace, Timothy. 2009. „Un antisémitisme nouveau? The debate about a »new antisemitism« in France”. Patterns of Prejudice 43(2): 103–121.
  38. Poliakov, Léon. 2008. Historia antysemityzmu. Epoka wiary. Tłum. Agnieszka Rasińska-Bóbr, Oskar Hedemann. Kraków: Universitas.
  39. Rabkin, Yakov M. 2006. A Threat from Within: A Century of Jewish Opposition to Zionism. London: Zed Books.
  40. Raz-Krakotzkin, Amnon. 2002. „A National Colonial Theology: Religion, Orientalism, and Construction of the Secular in Zionist Discourse”. W Ethnizität, Moderne und Enttraditionalisierung. Red. Moshe Zuckermann. Göttingen: Wallstein Verlag.
  41. Raz-Krakotzkin, Amnon. 2005. „The Zionist Return to the West and the Mizrahi Jewish perspective”. W Orientalism and the Jews. Red. Ivan Davidson Kalmar i Derek Jonathan Penslar. Lebanon, NH: University Press of New England: 162–181.
  42. Raz-Krakotzkin, Amnon. 2011. „Exile and Binationalism: From Gershom Scholem and Hannah Arendt to Edward Said and Mahmoud Darwish”. Carl Heinrich Becker Lecture of the Fritz Thyssen Stiftung 2011. Ze wstępem Wolfa Lepeniesa. Berlin: Wissenschaftskolleg zu Berlin.
  43. Sacks, Jonathan. 2002. „The Hatred That Won’t Die”. The Guardian. 28 February. https://www.theguardian.com/world/2002/feb/28/comment (dostęp: 20 kwietnia 2017).
  44. Saghiyeh, Hazem i Saleh Bashir. 1998. „Universalizing the Holocaust. How Arabs and Palestinians Relate to the Holocaust and How the Jews Relate to the Palestinian Victim”. The Palestine-Israel Journal of Politics, Economics and Culture. Vol. 5, nos. 3&4.
  45. Said, Edward. 1998. „New History, Old Ideas”. Al-Ahram Weekly 378: 21–27.
  46. Segev, Tom. 2001. One Palestine, Complete: Jews and Arabs under the British Mandate. London: Macmillan.
  47. Shohat, Ella Habiba. 2002. „Refleksje na temat utraty włosów i pamięci”. Lewą Nogą 14.
  48. Silberstein, Laurence J. 2008. Postzionism: A Reader. New Brunswick, NJ: Rutgers University Press.
  49. Stam, Robert i Ella Shohat. 2012. Race in Translation: Culture Wars around the Postcolonial Atlantic. New York: NYU Press.
  50. Taguieff, Pierre-André. 2008. Judéophobie des modernes: des lumières au jihad mondial. Paris: Odile Jacob.
  51. Traverso, Enzo. 2014. Historia jako pole bitwy. Interpretacja przemocy w XX wieku. Tłum. Światosław Florian Nowicki. Warszawa: Instytut Wydawniczy Książka i Prasa.
  52. Zertal, Idith. 2010. Naród i śmierć. Zagłada w dyskursie i polityce Izraela. Tłum. Jan Maria Kłoczowski. Kraków: Universitas.
  53. http://www.rp.pl/artykul/585944,725318–Organizacja–antyrasistowska–czeka–na–reakcje–Legii.html (dostęp: 09.01.2012).
  54. http://www.jewish.org.pl/index.php/pl/antysemityzm–mainmenu–72/4452–qdihad–legiaq.html (dostęp: 09.01.2012).
  55. http://legionisci.com/news/44847_Oswiadczenie_SKLW_w_sprawie_Jihad_Legia.html (dostęp: 09.01.2012).