Komunizm ikaryjski w latach 1841-1848: wspólnota czytelników

Main Article Content

Fourn François

Abstrakt

W 1842 roku czytelnicy Le Populaire, pisma utworzonego rok wcześniej przez Etienne’a Cabeta, nadali sobie miano ikaryjskich komunistów. Ale do czego się w ten sposób odnosili? Partia komunistyczna, szkoła nauk społecznych, sieć, ruch, sekta – wszystkie te słowa mogą wyrażać naturę więzi, które rozwinęły się pomiędzy nimi w latach 1841-1848. Proponuję jednak nazwać ich mianem wspólnoty czytelników. Wynaleźli oni bowiem nową formę bycia razem. Ikaryjscy komuniści nie byli jedynie czytelnikami, lecz również twórcami, adresującymi swe dzieła do innych członków wspólnoty. W ramach owej wspólnoty osoby te dzieliły się pieniędzmi, ale również podzielały wspólne, egalitarne poglądy, wiarę w braterstwo oraz wdzięczność, a wręcz oddanie Cabetowi. Członkostwo w ramach takiej społeczności, angażujące wszystkie sfery życia, było rozwijane i manifestowane w różnych formach. Pociągało ono za sobą również częstokroć bolesną lekcję o ograniczeniach wspólnoty, zarazem wewnętrznych i odnoszących się do całości francuskiego społeczeństwa, które z trudem akceptowało jej funkcjonowanie.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
François, F. (2019). Komunizm ikaryjski w latach 1841-1848: wspólnota czytelników. Praktyka Teoretyczna, 29(3), 78-95. https://doi.org/10.14746/prt.2018.3.4
Dział
RUCH
Biogram autora

Fourn François, Lycée Victor Duruy, Paris

an associate professor in Lycée Victor Duruy, second degree, holds a PhD in history for his thesis on the political role played by Cabet in France in 1830 and 1840. He is also the author of a more biographical text, Étienne Cabet ou le temps de l’utopie. His research concentrates on utopian communism, as well as on anti-communism, different forms of socialism in the nineteenth century (Louis Blanc, Proudhon, the Fourierists) and French emigration to America.

Bibliografia

  1. Beecher, Jonathan. 2012. Victor Considerant. Grandeur et décadence du socialisme romantique. Dijon: les Presses du reel.
  2. Bouchet, Thomas, Vincent Bourdeau, Edward Castleton, Ludovic Frobert and François Jarrige (eds.). 2015. Quand les socialistes inventaient l’avenir. 1825-1851. Paris: La Découverte.
  3. Cabet, Étienne. 1841. Ma ligne droite pou le vrai chemin du salut pour le Peuple.
  4. Clastres, Pierre. 1974. La société contre l’Etat. Paris: Editions de Minuit.
  5. Fourn. Francois. 1998. Étienne Cabet (1788-1856). Une propagande républicaine. Vol. II. Villeneuve d'Asq: Presses du Septentrion.
  6. Fourn, François. 1999. “Icariens et Phalanstériens. Regards croisés entre 1845 et 1849”, Cahiers Charles Fourier, n° 10, online: http://www.charlesfourier.fr/spip.php?article174 (access 25 July 2018).
  7. Fourn, François. “Les brochures socialistes et communistes en France entre 1840 et 1844”. Cahiers d'Histoire, revue d'histoire critique, n° 90-91, 2003: 69-83.
  8. Fourn. Francois. 2014. Étienne Cabet ou le temps de l'utopie. Paris: Vendémiaire.
  9. Fourn, François. 2015 “L’utopie ou la barbarie. Contre la violence révolutionnaire. Cabet et Le Populaire”. In: Thomas Bouchet, Vincent Bourdeau, Edward Castleton, Ludovic Frobert et François Jarrige (eds.), Quand les socialistes inventaient l’avenir. 1825-1851. Paris: La Découverte.
  10. Fourn, François. 2017, “La mode ne varie jamais en Icarie (1840-1898) ou comment s’habiller en communiste au XIXè siècle”, Modes pratiques, revue d’histoire du vêtement et de la mode, n°2.
  11. Garnier-Pagès, Louis-Antoine. 1868-1870. Histoire de la Révolution de 1848, vol. I. Paris: Bibliothèque libérale.
  12. Johnson, Christopher H.. 1974. Utopian Communism in France: Cabet and the Icarians, 1839-1851. London; New York: Cornell University Press.
  13. Lacroix, Bernard. 1974. “Le discours communautaire”, Revue française de sciences politiques, n°3: 526-558.
  14. Lacroix, Bernard. 1981. L’utopie communautaire. Histoire sociale d’une révolte. Paris: PUF.
  15. Maillard, Alain. 1999. La Communauté des Egaux. Le Communisme néo-babouvisme dans la France des années 1840. Paris: Kimé.
  16. Maillard, Alain. 2015. Egalité et communauté, la presse communiste. L’Intelligence, le Moniteur républicain, l’Homme libre, l’Egalitaire, la Fraternité de 1841, “Travail, Humanitaire and Fraternité”. In: Thomas Bouchet, Vincent Bourdeau, Edward Castleton, Ludovic Frobert, Francois Jarrige (eds.), Quand les socialistes inventaient l’avenir. 1825-1851. Paris: La Découverte, p. 168-180.
  17. Paris, Jean-Michel. 2014. L'Humanitaire (1841). Naissance d'une presse anarchiste?. Paris: L'Harmattan.
  18. Proudhon, Pierre-Joseph. 1994. What is property? Ed. by Donald R. Kelley and Bonnie G. Smith. Cambridge: Cambridge University Press.
  19. Robert, Vincent. 1999. “Géographie de l’utopie. Icariens et phalanstériens à la veille de 1848”, Cahiers Charles Fourier, 1999, n° 10, online: http://www.charlesfourier.fr/spip.php?article175 (access 25 July 2018).
  20. Rude, Fernand. 1980. “Allons en Icarie!” Deux ouvriers isérois aux Etats-Unis en 1855. Grenoble: Presses universitaires de Grenoble.
  21. Tönnies, Ferdinand. 2017. Community and society. London: Routledge.
  22. Tristan, Flora. 1980. Le tour de France. État actuel de la classe ouvrière sous l’aspect moral, intellectuel et materiel. Paris: François Maspéro.
  23. Valette, Jacques. 1981. “Utopies sociales et utopistes sociaux en France en 1848”. In: John Bartier, Jacques Valette, Société d’histoire de la Révolution de1848 et des Révolutions au XIXè siècle, 1848. Les utopismes sociaux. Paris: Sedes.