Notatki z (nie)przegranej rewolucji. Uwagi na marginesie pism Róży Luksemburg z lat 1905-1906

Main Article Content

Kamil Piskała

Abstrakt

Niniejszy artykuł jest próbą zaprezentowania kilku refleksji na temat pism Róży Luksemburg z okresu pierwszej rewolucji rosyjskiej (1905-1906). Rozważam opinię Luksemburg na temat historycznego znaczenia tej rewolucji, a także omawiam prowadzoną przez nią analizę walki klasowej. Opis form walki klasowej i jej dynamiki stanowi najważniejszy i najciekawszy moment pism Róży Luksemburg z tego czasu. Podkreśla ona znaczenie poczucia rewolucyjnej wolności, a także dokonującą się podczas rewolucji zmianę świadomości proletariatu. Proponuje ona również inspirującą dialektykę łączącą przegrane bunty i rewolucje z ostatecznym zwycięstwem ruchu socjalistycznego. Uważam, że proponowana przez nią optyka może być użyteczna w badaniu współczesnych walk społecznych (np. „arabska wiosna”, ruch „Occupy!”) i pomocna podczas poszukiwania nowych form organizacji dla radykalnych ruchów emancypacyjnych.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Piskała, K. (2012). Notatki z (nie)przegranej rewolucji. Uwagi na marginesie pism Róży Luksemburg z lat 1905-1906. Praktyka Teoretyczna, 6, 129-154. https://doi.org/10.14746/prt.2012.6.10
Dział
FILOZOFKA POLITYKI
Biogram autora

Kamil Piskała, Katedra Najnowszej Historii Polski UŁ

Kamil Piskała (ur. 1988) – doktorant w Katedrze Najnowszej Historii Polski UŁ; studiuje również politologię w ramach MISH. Jego zainteresowania badawcze koncentrują się wokół historii polskiej lewicy XIX i XX wieku, symbolicznych aspektów funkcjonowania ruchu robotniczego, a także tradycji środkowoeuropejskiego marksizmu. Ponadto zajmuje się dziejami polskiej międzywojennej myśli politycznej, teoriami rewolucji oraz peryferyjnymi dyskursami modernizacyjnymi pierwszej połowy XX stulecia. Młodość spędza zgarbiony nad zakurzonymi papierami w archiwum albo starymi książkami w bibliotecznych czytelniach. Związany z łódzkim klubem „Krytyki Politycznej”, w „Praktyce Teoretycznej” redaktor tematyczny w zakresie nauk historycznych.

Bibliografia

  1. Badiou A. 2010. The Communist Hypothesis. London-New York: Verso.
  2. Donald M. 1993. Karl Kautsky and the Russian Marxists 1900-1924. Yale: Yale University Press.
  3. Figes O. 2009. Tragedia narodu: rewolucja rosyjska 1891-1924. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.
  4. Ilkowski F. 2012. Rewolucja według Róży Luksemburg. W Lewica polska t. 1: Koncepcje i ludzie. Wrocław.
  5. Kaczanowska J., F. Tycha. 1962. „Bibliografia pierwodruków Róży Luksemburg”. Z pola walki 3.
  6. Karwacki L. 1971. „Walka o wprowadzenie tzw. „konstytucjonalizmu fabrycznego” w latach rewolucji 1905-1907 w Łodzi”. Rocznik Łódzki. Łódź.
  7. Karwacki W. L. 1975. Łódź w latach rewolucji 1905-1907. Łódź.
  8. Kołakowskiego L. 2009. Główne nurty marksizmu. t. 2. Warszawa: Aneks.
  9. Kormanowa Ż. 1949. Materiały do bibliografii druków socjalistycznych na ziemiach polskich w latach 1866-1918. Warszawa : Książka i Wiedza.
  10. Kotlarski G. 1987. Myśl społeczna Róży Luksemburg: próba rekonstrukcji historiozofii. Poznań : Wydawawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.
  11. Kowalik T. 1971. Róża Luksemburg: teoria akumulacji i imperializm. Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk.
  12. Lenin W. 1985. Dwie taktyki socjaldemokracji w rewolucji demokratycznej. W Dzieła wszystkie t. 11. Warszawa: Książka i Wiedza.
  13. Lenin W. I. 1986. Przedmowa do listów K. Marksa do L. Kugelmanna. W Dzieła t. 14. Warszawa: Książka i Wiedza.
  14. Luksemburg R. 1905. „Akcja „pokojowa” PPS”. Czerwony Sztandar 27 (8).
  15. Luksemburg R. 1905. „Dni czerwcowe (Kartka z historii walki robotników francuskich)”. Przegląd Robotniczy 6.
  16. Luksemburg R. 1905. „Powstanie petersburskiego proletariatu”. Czerwony Sztandar 23 (3).
  17. Luksemburg R. 1905. Błagalny pochód proletariatu. W Wybuch rewolucyjny w caracie. Przegląd Socyaldemokratyczny.
  18. Luksemburg R. 1908. „Akcja rewolucyjna”. Czerwony Sztandar 1905 23 : 6-8
  19. Luksemburg R. 1959. Dwa obozy. W Wybór pism t. 1. Warszawa: Książka i Wiedza.
  20. Luksemburg R. 1959. Strajk masowy. W Wybór pism t. 1. Warszawa: Książka i Wiedza.
  21. Luksemburg R. 1959. W łunie rewolucji. W Rewolucja w Rosji. W Wybór pism t. 1. Warszawa: Książka i Wiedza.
  22. Luksemburg R. 2008. Rewolucja w Rosji. W O rewolucji: Rosja 1905, 1917. Warszawa: Książka i Prasa.
  23. Luksemburg R. 2011. Akumulacja kapitału: przyczynek do ekonomicznego wyjaśnienia kapitalizmu. Warszawa: Książka i Prasa.
  24. Luksemburg R. 2012. Rok rewolucji. http://www.praktykateoretyczna.pl/index.php/roza-luksemburg-rok-rewolucji/.
  25. Luksemburg R. 2012. Taktyka rewolucji. http://www.praktykateoretyczna.pl/index.php/roza-luksemburg-taktyka-rewolucji/.
  26. Luksemburg R. 2012. Wybuch rewolucji w Łodzi. „Dni czerwcowe”. http://www.praktykateoretyczna.pl/index.php/roza-luksemburg-wybuch-rewolucji-w-lodzi/.
  27. Marks K. 1964. Osiemnasty brumaire’a Ludwika Bonaparte. W K. Marks. F. Engels. Dzieła t. 8. Warszawa: Książka i Wiedza.
  28. Michaelis L. 2011. “Rosa Luxemburg on Disappointment and the Politics of Commitment”. European Journal of Political Theory 10 (2) : 202–224.
  29. Negri A. 2008. Goodbye Mr Socialism. Warszawa: W.A.B.
  30. Negri A. 2012. Luksemburgizm był naszą filozofii.
  31. http://www.praktykateoretyczna.pl/antonio-negri-luksemburgizm-byl-nasza-filozofia/.
  32. Negt O., A. Kluge. 1993. Public Sphere and Experience: Toward an Analysis of the Bourgeois and Proletarian Public Sphere. Minnesota: University of Minnesota Press.
  33. Nettl J. P. 1966. Rosa Luxemburg vol. 1. New York-Toronto.
  34. Salvadori M. 1990. Karl Kautsky and the Socialist Revolution 1880-1938. London-New York: Verso.
  35. Schlesinger R. 1966. “Marxism without an Organizing Party”. Soviet Studies: 18 (2).
  36. Schorske C. E. 1955. German Social Democracy 1905-1917: the Development of the Great Schism. Cambridge.
  37. Schurer H. 1961. “The Russian Revolution of 1905 and the Origins of German Communism”. The Slavonic and East European Review: 39 : 459–471.
  38. Scott H. C. “Rosa Luxemburg’s „Reform or Revolution” in the Twenty-first Century”. Socialist Studies: 6 (2): 131-137.
  39. Sweezy M. 1965. Teoria rozwoju kapitalizmu. Warszawa: PWN.
  40. Szlezinger M. 1959. „Teoretyczne podstawy koncepcji spontanicznego procesu rewolucyjnego Róży Luksemburg”. Studia Socjologiczno-Politologiczne nr 3.
  41. Tych F. 1968. Ostatni pobyt Róży Luksemburg w Warszawie. W Studia Warszawskiemt. 2: Warszawa popowstaniowa 1864-1918. zeszyt 1. Warszawa.
  42. Uziembło A. 2008. Niepodległość socjalisty. Warszawa.
  43. Waldenberg M. 1972. Wzlot i upadek Karola Kautsky’ego: studium z historii myśli społecznej i politycznej. t. 2. Kraków.
  44. Walicki A. 1996. Marksizm i skok do królestwa wolności: dzieje komunistycznej utopii. Warszawa : PWN.
  45. B. D. Wolfe. 1961. Rosa Luxemburg and V.I. Lenin: the Opposite Poles of Revolutionary Socialism”. The Antioch Review 21 (2) : 209-226.
  46. Z. Kmiecik. 1980. Prasa polska w rewolucji 1905-1907. Warszawa.
  47. Zemni S., B. Smet, K. Bogaert. 2013. “Luxemburg on Tahrir Square: Reading the Arab Revolutions with Rosa Luxemburg’s”. The Mass Strike. Antipode 45 (4) : 888–907 .
  48. Žižek. S. 2009. W obronie przegranych spraw. Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.