Genealogia biopolityki: biologia państwa

Main Article Content

Mikołaj Ratajczak

Abstrakt

Celem artykułu jest analiza popularnego w latach dwudziestychw Niemczech dyskursu pseudonaukowego poświęconegoidei państwa jako żywego organizmu, określanegotakże jako „biologia państwa”. Celem tych analiz jest przeprowadzeniegenealogii pojęcia „biopolityki”, które po razpierwszy zostało użyte przez szwedzkiego teoretyka biologiipaństwa, Rudolfa Kjelléna, oraz ukazanie wpływu idei biologiipaństwa na wykształcenie się biopolityki narodowosocjalistycznej.Artykuł rekonstruuje najważniejsze tezy MichelaFoucaulta dotyczące rozwoju nowożytnej biopolityki,a następnie pokazuje, w jaki sposób idea biologii państwastanowiła skrajne rozwinięcie naturalistycznych tendencjidiagnozowanych przez Foucaulta w nowożytnych teoriach(bio)polityki.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Ratajczak, M. (2013). Genealogia biopolityki: biologia państwa. Praktyka Teoretyczna, 9(3), 299-334. https://doi.org/10.14746/prt.2013.3.12
Dział
VARIA
Biogram autora

Mikołaj Ratajczak, Szkoła Nauk Społecznych PAN

Mikołaj Ratajczak – filozof, wydawca, tłumacz. Doktorant w SzkoleNauk Społecznych PAN, wydawca filozofii i nauk społecznych w WydawnictwieNaukowym PWN, stały współpracownik czasopisma naukowego„Praktyka Teoretyczna”. Przełożył m.in. „Kapitał 1.1. Rezultatybezpośredniego procesu produkcji” Karola Marksa (2013), brał równieżudział w tłumaczeniu „Rzecz-pospolitej” Hardta i Negriego (2012). Jedenz głównych popularyzatorów współczesnej włoskiej filozofii politycznejw Polsce, współredaktor dwóch książek poświęconych myśli GiorgioAgambena. Interesuje się problematyką na przecięciu filozofii języka, ekonomiipolitycznej, biopolityki, filozofii podmiotu i wspólnoty.

Bibliografia

  1. Agamben, G. 2008. Homo sacer: Suwerenna władza i nagie życie. Tłum. M. Salwa. Warszawa.
  2. Bauman, Z. 2009. Nowoczesność i Zagłada. Tłum. T. Kunz. Kraków.
  3. Bednarek, J. 2011. ,,Życie jako moc deterytorializacji.” Praktyka Teoretyczna 3.
  4. Bednarek, J. 2012. ,,Praca biopolityczna i nowy skład klasowy Pragnienie-produkcja i żywa praca 2 – Hardt i Negri.” Praktyka Teoretyczna 5.
  5. Beck, U. 2012. Społeczeństwo światowego ryzyka: W poszukiwaniu utraconego bezpieczeństwa. Tłum. B. Baran. Warszawa.
  6. Bensaïd, D. 2010. Wywłaszczeni: Marks, własność i komunizm. Tłum. Z.M. Kowalewski. Warszawa.
  7. Braidotii, R. 2002. Metamorphoses: Towards a Materialist Theory of Becoming. Cambridge.
  8. Braidotii, R. 2006. Transpositions: On Nomadic Ethics. Cambridge.
  9. Braidotii, R. 2009. Podmioty nomadyczne: Ucieleśnienie i różnica seksualna w feminizmie współczesnym. Tłum. A. Derra. Toruń.
  10. Braidotii, R. 2013. The Posthuman. Cambridge.
  11. Burzyk, M., i P. Kawczyński 2013. ,,Wspólnota, immunizacja, życie – o filozofii politycznej Roberta Esposita.” Politeia 23.
  12. Dahl, F. 1920. Der sozialdemokratische Staat im Lichte der Darwin-Weismannschen Lehre.
  13. Jena.
  14. Deleuze, G., et F. Guattari 1972. Capitalisme et Schizophrénie 1: L'Anti-Œdipe. Paris.
  15. Deleuze, G., et F. Guattari 1980. Capitalisme et Schizophrénie 2: Mille Plateaux. Paris.
  16. Esposito, R. 2002. Immunitas Protezione e negazione della vita. Torino.
  17. Esposito, R. 2007. ,,Totalitaryzm czy biopolityka.” Tłum. J. Gniewska. Przegląd Polityczny 82.
  18. Esposito, R. 2008. Bios: Biopolitics and Philosophy. Tłum. T. Campbell. Minneapolis.
  19. Ewald, F. 1993. ,,Two infinities of risk.” in The Politics of Everyday Fear, red. B. Massumi. London.
  20. Fouacault, M. 1998. Trzeba bronić społeczeństwa: Wykłady z Collège de France 1976. Tłum. M. Kowalska. Warszawa.
  21. Foucault, M. 2000. ,,Omnes et singulatim: Przyczynek do krytyki politycznego rozumu.” W Filozofia, historia, polityka. Tłum. D. Leszczyński, L. Rasiński. Warszawa–Wrocław.
  22. Foucault, M. 2006. Słowa i rzeczy: Archeologia nauk humanistycznych. Tłum. T. Komendant. Gdańsk.
  23. Foucault, M. 2010. Bezpieczeństwo, terytorium, populacja: Wykłady z Collège de France 1977–1978. Tłum. M. Herer. Warszawa.
  24. Fouacault, M. 2011. Narodziny biopolityki: Wykłady z Collège de France 1978–1979. Tłum. M. Herer. Warszawa.
  25. Goodrich-Clarke, N. 2010. Okultystyczne źródła nazizmu: Tajemne kulty aryjskie i ich wpływ na ideologię nazistowską. Tłum. J. Prokopiuk. Kraków.
  26. Hardt, M., i A. Negri 2012. Rzecz-pospolita: Poza własność prywatną i dobro publiczne. Tłum. Praktyka Teoretyczna. Kraków.
  27. Hertwig, O. 1918. Zur Abwehr des ethischen, des sozialen, des politischen Darwinismus. Jena.
  28. Hertwig, O. 1922. Der Staat als Organismus. Jena.
  29. Kantorowicz, E. 2007. Dwa ciała króla: Studium ze średniowiecznej teologii politycznej. Tłum. A. Krawiec, M. Michalski. Warszawa.
  30. Kapp, E. 1877. Grundlinien einer Philosophie der Technik: Zur Entstehungsgeschichte der Kultur aus neuen Gesichtspunkten. Braunschweig.
  31. Kjellén, R. 1920. Grundriß zu einem System der Politik. Leipzig.
  32. Kjellén, R. 1924. Der Staat als Lebensform. Berlin.
  33. von Kohl, L. 1933. ,,Biopolitik und Geopolitik als Grundlagen einer Naturwissenschaft vom Staate.” Zeitschrift für Geopolitik 10.
  34. Lemert, C.G., i G. Gillam 1999. Michel Foucault: Teoria społeczna i transgresja. Tłum. D. Leszczyński, L. Rasiński. Warszawa.
  35. Lemke, T. 1997. Eine Kritik der politischen Vernunft. Foucaults Analyse der modernen Gouvernementalität. Hamburg.
  36. Lemke, T. 2008. Gouvernementalität und Biopolitik. Wiesbaden.
  37. Lemke, T. 2010. Biopolityka. Tłum. T. Dominiak. Warszawa.
  38. Lemke, T. 2011. ,,Analityka biopolityki: Rozważania o przeszłości i teraźniejszości spornego pojęcia.” Tłum. P. Szostak. Praktyka Teoretyczna 2.
  39. Nancy, J.L. 2007. ,,A note on the Term: Biopolitics.” in The Creation of the World or Globalization. Tłum. F. Raffoul, D. Pettigrew. New York.
  40. Osborne, T. 1996. ,,Security and Vitality: Drains, Liberalism and Power in the Nineteenth Century.” in Foucault and Political Reason, red. A. Barry, T. Osborne, N. Rose. London.
  41. Ratajczak, M. 2011. ,,Poza paradygmat immunizacji: Biopolityka w projekcie filozoficznym Roberta Esposito.” Praktyka Teoretyczna 3.
  42. Reiter, H. 1939. ,,Unsere Biopolitik und das Auslanddeutschtum. ” in Das Reichgesundheitsamt 1933–1939: Sechs Jahre nationalsozialistische Führung. Berlin.
  43. Rose, N. 2011. ,,Polityka życia samego.” Tłum. A. Kowalczyk, M. Szlinder. Praktyka Teoretyczna 3.
  44. Sprengel, R. 1996. Kritik der Geopolitik: Ein deutscher Diskurs 1914–1944. Berlin.
  45. von Uexküll, J. 1920. Staatsbiologie Anatomie – Physiologie – Pathologie des Staates. Berlin.
  46. von Uexküll, J. 1998. Istota żywa jako podmiot. Tłum. A. Pobojewska. Łódź.
  47. von Uexküll, J. 2011. ,,Biologia lub fizjologia.” Tłum. A. Pobojewska. Przegląd Filozoficzno-Literacki 2/3.
  48. von Verschuer, O. 1936. Rassenhygiene als Wissenschaft und Staatsaufgabe. Frankfurt am Main.
  49. Verworn, M. 1916. Die biologischen Grundlagen der Kulturpolitik: Eine Betrachtung zum Weltkriege. Bonn.
  50. Verworn, M. 1917. Biologische Rechttlinien der staatlischen Organisation: Naturwissenschaftliche Anregungen für die politische Neuorientierung Deutschlands. Bonn.
  51. Virchow, R. 1858. Die Cellularpathologie in ihrer Begründung auf physiologische und pathologische Gewebelehre dargestellt. Berlin.
  52. Virchow, R. 1856. ,,Alter und neuer Vitalismus.” Archiv für Pathologische Anatomie und Physiologie und für Klinische Medizin 9.