Początki klasy robotniczej. Problem rąk roboczych w przemyśle polskim epoki stanisławowskiej (fragmenty)

Main Article Content

Nina Assorodobraj

Abstrakt

Fragmenty książki Początki klasy robotniczej (na podstawie pracy doktor-skiej Les débuts de la classe ouvrière z 1936 r.) opublikowanej po polsku w roku 1946 dają wgląd w historię „ludzi luźnych” w osiemnastowiecznej Polsce. Tekst pisany w oparciu o archiwalne dokumenty, zarządzenia i fragmenty z prasy ujmuje problem z wielu punktów widzenia, pokazując złożoną historię tej grupy społecznej i tego, jak za pomocą kolejnych decyzji prawnych i administracyjnych była ona systematycznie delegalizowana i asymilowana. Niejednorodna populacja ludzi luźnych, podejmujących się najróżniejszych zajęć i prac, z jednej strony widziana jest jako zbiorowisko przestępców i próżniaków, z drugiej strony stanowi zasób siły roboczej, którego rodzący się przemysł bardzo potrzebuje.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Dział
IMAGES OF THE RABBLE
Biogram autora

Nina Assorodobraj

NINA ASSORODOBRAJ (1908-1999) – polish Marxist historian and sociologist. She was professor of the history social thought at Warsaw University. From 1963 to 1968 she was a chairman of Polish Sociological Association. She was an author of several books, including Początki klasy robotniczej: problem rąk roboczych w przemyśle polskim epoki stanisławowskiej [The Beginnings of the Working Class. The problem of the working hands in Polish industry in the epoch of Stanisław August] (Warszawa 1946); Założenie teoretyczne historiografii Lelewela [Theory of Lelewel’s historiography] (Warszawa 1955); Les conditions sociales de la formation des théories de l’évolution et du progrès, (Paris 1956).

Bibliografia

  1. In AGAD (Archiwum Główne Akt Dawnych) [The Central Archive of Old Files]
  2. Files of:
  3. – KCW. (Komisja Cywilino-Wojskowa) [Civil-Military Commision of] Czersk
  4. – KCW. Radomsko 22, 35, 38
  5. – KCW. Wieluń, 16, 18
  6. – KCW. Wizna, 5
  7. – KCW. Kalisz, Kaliskie Grodzkie Varia: I, 36
  8. – Metryka Litewska [Lithuanian Metrics], IX
  9. – Komisja Policji [Police Commission] 24, 44
  10. – Zbiór Popielów [Popielów Collection] 205
  11. – Akta Ekonomiczne m. st. Warszawy [Economical Files of the Capital City of Warsaw]
  12. In Archiwum Krakowa [Archives of Cracow]:
  13. – Files of KCW. Książ and Lelów, 166, 174, 176
  14. – Files of KCW. Cracow and Proszów, 165
  15. – Manuscript 194 – „Urządzenie wewnętrzne fabryki sukiennej”
  16. (On internal organization of cloth factory)
  17. In Archiwum Czartoryskich [Czartoryski’s Archive]:
  18. – Manuscript 807, 901
  19. In Archiwum Skarbowe [Treasury’s Archive]:
  20. – File XXX, 31, 34
  21. In Bibiloteka Ordynacji Krasińskich w Warszawie:
  22. ‒ Manuscript 748, 749, 751
  23. In Collegium Warszawskie Scholarum Piarum [Warsaw Collegium Scholarum Piarum]:
  24. – Volumina Legum. vol. VII, IX
  25. Dembowski, Sebastyan. 1791. J. S. Dembowskiego, komisarza cywilno-wojskowego Rzecz krótka o fabryce Sukiennej Krakowskiej. Dla wiadomości publicznej do druku podana w Krakowie roku 1791. Kraków: Akademia Umiejętności.
  26. “Dziennik Handlowy” [Journal of Commerce]. 1787.
  27. Kermisz, Józef. Lublin i Lubelskie w dobie Sejmu Czteroletniego (typescript of doctoral thesis).
  28. Kołłątaj, Hugon. 1790. Prawo polityczne narodu polskiego. Warszawa: Drukarnia Gröllowska Nadworna
  29. Korzon, Tadeusz. 1897. Wewnętrzne dzieje Polski za Stanisława Augusta
  30. (1764 - 1794) badania historyczne ze stanowiska ekonomicznego i administracyjnego. vol. 2. Kraków: Akademia Umiejętności Kot, Stanisław. 1934. Historia wychowania. vol. 2. Lwów: Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych „Monitor”. 1777.
  31. PEF – Projekt od Deputacji do egzaminu Komisji Skarbu Koronnego wyznaczonej urządzenia fabryk w państwach Rzeczypospolitej (n.d.)
  32. „Pamiętnik Historyczno-Polityczny” [Historical-Political Diary]. 1790.
  33. „Pamiętnik Historyczno-Polityczny”. 1791.
  34. „Pamiętnik Historyczno-Polityczny”. 1792.
  35. Sierakowski, Wacław. 1797. Rękodzieło Fabryki Sukienney które w Krakowie 1786 dla wielu pożytków i zatrudnienia ubogich pracą iest ustanowione
  36. przez WJX. Wacława hrabię Sierakowskiego proboszcza katedralnego krakowskiego, iako fabryki sukienney protektora, w trzech częściach zawarte pracą i kosztem Autora. Cz. 1–3. Krakowie: Drukarnia Szkoły Główney
  37. Smoleński, Władysław. 1891. Przewrót umysłowy w Polsce wieku XVIII. Studya historyczne
  38. Rutkowski, Jan. 1921. Poddaństwo włościan w XVIII wieku w Polsce i niektórych innych krajach Europy. Poznań: Gebethner i Wolff.
  39. Rutkowski, Jan. 1925. Zagadnienie reform rolnej w Polsce XVIII w. Poznań.
  40. Stanisław, August. 1787. „Uniwersał z 25 maja 1787”. Gazeta Warszawska 46.
  41. Wybicki, Józef. 1778. Listy Patryotyczne Do Jasnie Wielmoznego Ex Kanclerza Zamoyskiego Prawa Układaiącego Pisane. Warszawa: Drukarnia Gröllowska Nadworna.