Seksualność w socjotechnice dyscyplinowania

Słowa kluczowe


Jak cytować

PAWEŁCZYK, P. (2018). Seksualność w socjotechnice dyscyplinowania. Przegląd Politologiczny, (1), 139–148.


The paper ponders the subject of utilizing human sexuality in the process of social discipline. The author perceives this process as a modern form to subjugate an individual primarily on the basis of symbolic coercion. Making reference to the classical works of Michel Foucault the author emphasizes the factors that allow sexuality to be used for social programming. Foucault was critical of the idea that we experience the repression of a natural sexual drive, at least in its traditional meaning. In his opinion, multiplied knowledge of sex should be noted in Western societies, which leads to the hyper-development of sexual discourse, theory and the science of sexuality. He questioned the stereotypical understanding of sexual repressiveness, which determines a way of thinking in terms of a simple retaliation taken for inappropriate sexual behavior. He suggested that less observable programming control be introduced instead, based on disciplining. The limits of discourse are established by the admissible sexual relations. Whatever goes beyond this discourse, whatever is not contained within it, becomes abnormal and, potentially, repressed. The objectives of programming control and the limits of discipline are decided not only by the church and state, but also by business and media concerns, which fill the discourse with certain subjects thus deciding what dimensions of sexuality are permissible. Confessions that used to be confined to confessionals and psychoanalysts’ surgeries have become media commodities used not only marginally by pornography, but formatted to excite, fill voyeuristic needs and experience vicarious sensations. Discourse is becoming an area of apparent freedom, whereas in fact it is a means to discipline society. This seeming expansion of discourse limits to a lesser degree concerns the realm of problems and to a greater degree – accessibility. What used to be an object of communicative interest reserved for the elite has been included in mass discourse because this is the requirement of modern democracy and a liberal economy.


Aronson E., Człowiek – istota społeczna, Warszawa 1977.

Dominiak Ł., Problematyka seksualności w filozofii politycznej Michela Foucaulta, „Dialogi polityczne” 2007, nr 8.

Easton D., Analiza systemów politycznych, w: W. Derczyński, A. Jasińska-Kania, J. Szacki (wybór), Elementy teorii socjologicznych. Materiały do dziejów współczesnej socjologii zachodniej, Warszawa 1975.

Ellul J., Propaganda, New York 1967.

Foucault M., Nadzorować i karać, Warszawa 1998.

Foucault M., Trzeba bronić społeczeństwa, Warszawa 1998.

Foucault M., Historia seksualności, Warszawa 2000.

Foucault M., Seksualność i władza, w: M. Foucault, Filozofia, historia, polityka. Wybór pism, Warszawa–Wrocław 2000.

Hartman J., Jak Kaczyński etyki uczy, „Polityka” 2010, nr 41.

Kojder A., Droga Adama Podgóreckiego do socjotechniki, w: Socjotechnika. Kontrowersje, rozwój, perspektywy, red. J. Kubin, J. Kwaoeniewski, Warszawa 2000.

Parenti M., Demokracja dla nielicznych, Warszawa 1982.

Pawełczyk P., Socjotechniczne aspekty gry politycznej, Poznań 2000.

Podgórecki A., Logika praktycznego działania, w: Socjotechnika. Jak oddziaływać skutecznie, red. A. Podgórecki, Warszawa 1970.

Podgórecki A., Socjotechnika – podstawowe pojęcia i problemy, w: Socjotechnika. Style działania, red. A. Podgórecki, Warszawa 1972.

Schiller H. I., Sternicy świadomości, Kraków 1976.

Teksty opublikowane na łamach czasopisma "Przegląd Politologiczny" i udostępniane w formacie PDF objęte są licencją CC BY 4.0 (Creative Commons - Uznanie autorstwa). Kopiowanie i rozpowszechnianie dozwolone jest pod warunkiem uznania autorstwa.


Brak dostępnych danych do wyświetlenia.