Słowa kluczowe
Węgry
średniowiecze
dziesięcina
Kościół katolicki
konflikty społeczne
Jak cytować
Abstrakt
Celem artykułu jest analiza konfliktów wywołanych obowiązkiem płacenia dziesięciny kościelnej przez prawosławnych Serbów osiedlających się na terytorium Królestwa Węgier w XV wieku. Autor wykorzystuje źródła administracyjne, dokumenty kościelne i wcześniejsze ustalenia historiograficzne. Badania pokazują, że wbrew rozpowszechnionym opiniom znaczna część serbskich chłopów była zobowiązana do płacenia dziesięciny Kościołowi katolickiemu. Obowiązek ten prowadził do sporów między osadnikami serbskimi a władzami kościelnymi oraz między duchowieństwem a właścicielami ziemskimi. Autor wskazuje także na przejawy biernego oporu chłopstwa serbskiego wobec tego typu obciążeń. We wnioskach podkreślono, że kwestie fiskalne i religijne odgrywały istotną rolę w kształtowaniu relacji społecznych i etnicznych w wielonarodowym Królestwie Węgier.
Bibliografia
Magyar törvénytár (Corpus iuris hungarici), t. II: 1000–1526, Budapest 1899.
Magyar országos levéltár, Collectio antemohacsiana (DI) 93.401.
Wagner, C., Epistolae Petri de Warda, Posonii 1776.
Gavrilović S., A szerbek magyarországi bevándorlásának és megtelepedésének kérdése [w:] Zombori I., A szerbek Magyarországon, Szeged 1991, s. 91–109.
Györffy, G., A szávaszentdemeteri görög monostor XII. századi birtokösszeírása, „A Magyar Tudományos Akadémia társadalmi-történeti osztályának közleményei” 1953, t. III/1–2, s. 69–104.
Györffy, G., Das Güterverzeichnis des griechischen Klosters zu Szávaszentdemeter, „Studia Slavica Academiae Scientiarum Hungaricae” 1959, nr 5, s. 9–74.
Istorija srpskog naroda, red. S. Ćirković, t. II, Beograd 1982.
Jović, M., Srbija i rimokatolička crkva u srednjem veku, Kruševac 1994.
Rokai P., Prilog poznavanju položaja Srba u Ugarskoj u XV veku, „Zbornik Matice srpske za istoriju” 1972, nr 6, s. 87–91.
Rokai P., Egy ismeretlen Janus Pannonius – oklevél [w:] Janus Pannonius, Memoria Saeculorum Hungariae, red. J. Horváth, S. Kovács, t. II, Budapest 1975, s. 175–188.
Šišić F., Rukovet spomenika o hercegu Ivanišu Korvinu i borbama Hrvata s Turcima (1473–1496), „Starine JAZiU” 1937, t. XXVIII, s. 112.
Szabó, I., Bács, Bodrog és Csongrád vármegye dézsmalajstromai 1522-ból, „A Magyar nyelvtudományi társaság kiadványai” 1954, t. 86, s. 1–84.
Licencja
© by Adam Mickiewicz University, Faculty of History, Poznań, 2001
OPEN ACCESS