Słowa kluczowe
Bałkany
stosunki etniczne
historiografia renesansowa
Bułgaria
Imperium Osmańskie
Jak cytować
Abstrakt
W artykule przeanalizowano obraz stosunków etnicznych na Bałkanach przedstawiony w kronikach Macieja Stryjkowskiego. Celem pracy jest rekonstrukcja wyobrażeń XVI-wiecznego polskiego kronikarza dotyczących ludów i struktur etnicznych Bałkanów. Autor zastosował metodę analizy tekstów historiograficznych, przede wszystkim „Kroniki polskiej, litewskiej, żmudzkiej i wszystkiej Rusi” oraz dzieła „O początkach…”, uwzględniając także kontekst podróży Stryjkowskiego do Stambułu. W pracy wykazano, że obraz Bałkanów w kronikach Stryjkowskiego był wynikiem połączenia wiedzy książkowej, tradycji historycznej i osobistych obserwacji autora. Szczególną uwagę poświęcono terminologii etnicznej, opisom ludów słowiańskich i relacjom między mieszkańcami Bałkanów a Imperium Osmańskim. Autor analizuje także wpływ podróży Stryjkowskiego przez Bułgarię i Bałkany na jego postrzeganie regionu oraz sposób wykorzystywania relacji ustnych i własnych doświadczeń. Wnioski pracy wskazują, że kroniki Stryjkowskiego stanowią cenne świadectwo świadomości etnicznej i geograficznej polskiej kultury renesansowej.
Bibliografia
Orzechowski S., Annales Stanislai Orichovii Okszii secundum codicem Gymnasii Regii Thorunensis, wyd. A.T. Działyński, Posnaniae 1854.
Stryjkowski M., Goniec Cnoty prawdziwych ślachciców [w:] Kronika polska, litewska, żmodzka i wszystkiej Rusi, t. II, Warszawa 1846.
Stryjkowski M., Kronika polska, litewska, żmodzka i wszystkiej Rusi, Królewiec 1582.
Stryjkowski M., Kronika polska, litewska, żmodzka i wszystkiej Rusi, Warszawa 1846.
Stryjkowski M., O początkach, wywodach, dzielnościach, sprawach rycerskich i domowych sławnego narodu litewskiego, żemojdzkiego i ruskiego, przedtym nigdy od żadnego ani kuszone, ani opisane, z natchnienia Bożego a uprzejmie pilnego doświadczenia, oprac. J. Radziszewska, Warszawa 1978.
Bardach J., Studia z ustroju i prawa Wielkiego Księstwa Litewskiego (XIV–XVII w.), Białystok 1970.
Otwinowska B., Język – naród – kultura. Antecedencje i motywy renesansowej myśli o języku, Wrocław 1974.
Radziszewska J., Maciej Stryjkowski, historyk-poeta z epoki Odrodzenia, „Prace Naukowe Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach”, nr 208, Katowice 1978.
Sinko T., Polscy podróżnicy w Grecji i Troi, Kraków 1925.
Ulewicz T., Sarmacja. Studium z problematyki słowiańskiej XV i XVI w., „Biblioteka Studium Słowiańskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego”, Seria A, nr 70, Kraków 1950.
Licencja
© by Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Historii, Poznań, 1985
OPEN ACCESS