Przesłanki rozwiązania parlamentu w praktyce ustrojowej V Republiki Francuskiej
PDF

Jak cytować

Jakubiak, Łukasz. (2018). Przesłanki rozwiązania parlamentu w praktyce ustrojowej V Republiki Francuskiej. Przegląd Politologiczny, (2), 57–70. https://doi.org/10.14746/pp.2013.18.2.5

Abstrakt

The paper discusses the grounds required for the dissolution of the parliament in the political practice of the French Fifth Republic. The Constitution of October 4, 1958 adopted a model of strengthened political power of the head of state, granting them instruments of executive influence on the functioning of other state organs. Paragraph 12 of the Constitution gives the President practically unlimited power to dissolve the National Assembly – the lower chamber of French parliament. The conditions for applying this paragraph are not stipulated in the legal regulations. It is not necessary for the President to respond to a motion of another body, or even to obtain a countersignature. These constitutional factors have led to various political practices. The author of the paper puts forward the thesis that giving freedom to the head of state as regards the application of paragraph 12 on the one hand provides the necessary foundations to exercise a power model with a considerable degree of decisiveness, but on the other may lead to a situation where the dissolution of the National Assembly no longer has a power function in its conventional sense, but serves the purpose of providing the head of state with an instrument for considerably strengthening his own political position. Since the present Constitution of the Fifth Republic has been in force, the National Assembly has been dissolved five times. The author identifies three basic grounds for applying paragraph 12: to defuse a political or social conflict (1962 and 1968), to restore a politically homogenous executive power (1981 and 1988), and to maintain a given political configuration (1997). Since the 1980s the dissolution of parliament has become a tool for the president to avoid cohabitation and, by this token, to provide a political system where the role of the leader of the executive is in the hands of the head of state. On account of the defeat of the formation supporting the president in 1997 this strategy failed to produce the expected outcome. The dissolution of the National Assembly has not taken place since. In 2000, the length of the mandate of the head of state was shortened to five years, which makes it more likely for parliamentary elections to occur directly after presidential elections. This may for a long time to come eliminate the main grounds for the dissolution of the lower chamber, which in the 1980s and 1990s stemmed from the desire to ensure a political system favorable for the head of state. This reason alone may mean that the significance of paragraph 12 in the political practice of the Fifth Republic will continue to be limited.

https://doi.org/10.14746/pp.2013.18.2.5
PDF

Bibliografia

Aromatario S., La pensée politique et constitutionnelle de Michel Debré, L.G.D.J, Paris 2006.

Avant-projet de Constitution préparé à la mi-juin 1958, w: Documents pour servir à l’histoire de l’élaboration de la Constitution du 4 octobre 1958, t. 1: Des origines de la loi constitutionnelle du 3 juin 1958 à l’avant-projet du 29 juillet 1958, La Documentation Française, Paris 1987.

Avril P., La Ve République. Histoire politique et constitutionnelle, PUF, Paris 1994.

Bellon Ch., La «drôle de dissolution», w: La France de la Ve République 1958–2008, red. J. Garrigues, Armand Colin, Paris 2008.

Chantebout B., Brève histoire politique et institutionnelle de la Ve République, Armand Colin, Paris 2004.

Chapsal J., La vie politique sous la Ve République, PUF, Paris 1984.

Chevallier J.-J., Carcassonne G., Duhamel O., Histoire de la Ve République 1958–2007, Dalloz, Paris 2007.

Cohendet M.-A., Le président de la République, Dalloz, Paris 2002.

Debbasch Ch., Bourdon J., Pontier J.-M., Ricci J.-C., La Ve République, Économica, Paris 1988.

Devedeix-Margueritat S., Le quinquennat, L’Harmattan, Paris 2001.

Duhamel O., Dissolution ratée dans un démocratie déréglée, w: Le vote surprise. Les élections législatives des 25 mai et 1er juin 1997, red. P. Perrineau, C. Ysmal, Presses de Sciences Po, Paris 1998.

Extrait du discours prononcé par M. Gaston Monnerville, président du Sénat, le 9 octobre 1962 devant le Sénat, w: Les grands textes de la pratique constitutionnelle de la Ve République, red. D. Maus, La Documentation Française, Paris 1998.

Gaulle Ch. de, Allocution radiodiffusée prononcée au Palais de l’Élysée, 30 mai 1968, w: Charles de Gaulle. Discours et messages, t. 5: Vers le terme (Janvier 1966–Avril 1969), Plon, Paris 1970.

Gaulle Ch. de, Discours prononcé à Paris, 25 juin 1950, w: Charles de Gaulle. Discours et messages, t. 2: Dans l’attente. Février 1946–Avril 1958, Plon, Paris 1970.

Gaulle Ch. de,Wystąpienie w Bayeux, 16 czerwca 1946 r., w: K.M. Ujazdowski, V Republika Francuska. Idee, konstytucja, interpretacje, Ośrodek Myśli Politycznej, Kraków 2010.

Gaulle Ch. de,Wystąpienie w Épinal, 29 września 1946 r., w: K.M. Ujazdowski, V Republika Francuska. Idee, konstytucja, interpretacje, Ośrodek Myśli Politycznej, Kraków 2010.

Goguel F., Les circonstances du référendum d’octobre 1962, w: Le référendum d’octobre et les elections de novembre 1962, red. F. Goguel, Armand Colin, Paris 1965.

Jakubiak Ł., Instytucja referendum ogólnokrajowego w V Republice Francuskiej, w: Cechy – procesy – przebudowa. Przestrzeń publiczna we współczesnych systemach politycznych, red. W. Paruch, P. Maj, T. Koziełło, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2011.

Jakubiak Ł., Koabitacja w systemie politycznym V Republiki Francuskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2010.

Konstytucja V Republiki Francuskiej, tłum. i oprac. J. Szymanek, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2011.

La Constitution du 4 octobre 1958, http://www.conseil-constitutionnel.fr.

Lavroff D. G., Le droit constitutionnel de la Ve République, Dalloz, Paris 1999.

Le Brazidec G., René Capitant, Carl Schmitt: crise et réforme du parlementarisme. De Weimar à la Cinquième République, L’Harmattan, Paris 1998.

Le Mong N., La Constitution de la Ve République. De Charles de Gaulle à François Mitterrand, Les Éditions S.T.H., Paris 1989.

Popławska E., Instytucja prezydenta w systemie politycznym V Republiki Francuskiej, PWN, Warszawa 1995.

Portelli H., La politique en France sous la Ve République, Bernard Grasset, Paris 1987.

Projet de loi pour la rénovation universitaire, sociale et économique, w: Les grands textes de la pratique constitutionnelle de la Ve République, red. D. Maus, La Documentation Française, Paris 1998.

Quermonne J.-L., L’alternance au pouvoir, Montchrestien, Paris 2003.

Samuels D. J., Shugart M. S., Presidents, Parties, and Prime Ministers. How the Separation of Powers Affects Party Organization and Behavior, Cambridge University Press, Cambridge–New York 2010.

Sur S., La vie politique en France sous la Ve République, Montchrestien, Paris 1982.

Szymanek J., Arbitraż polityczny głowy państwa, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2009.

Teksty opublikowane na łamach czasopisma "Przegląd Politologiczny" i udostępniane w formacie PDF objęte są licencją CC BY 4.0 (Creative Commons - Uznanie autorstwa). Kopiowanie i rozpowszechnianie dozwolone jest pod warunkiem uznania autorstwa.

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.