Dylematy związane z uczestnictwem Polski w chińskiej inicjatywie Belt and Road

Main Article Content

Paula Tomaszewska
Artur Pohl

Abstrakt

Celem artykułu jest ukazanie dylematów i postaw polskiego rządu związanych z uczestnictwem w chińskiej inicjatywie Belt and Road. Tezą pracy jest twierdzenie, że inicjatywa Belt and Road podzieliła główny nurt dyskursu publicznego na dwa główne wątki: opcję o optymistycznym nastawieniu – dostrzegającą szanse partycypacji w tej inicjatywie oraz dyskurs pesymistyczny – ukazujący zagrożenia dla bezpieczeństwa państwa polskiego. Autorzy odpowiedzą na następujące pytania badawcze: jak BRI jest przedstawiana w polskim dyskursie publicznym? Jakie są główne szanse i wyzwania wynikające z przystąpienia Polski do inicjatywy? Dokonana zostanie także analiza danych zastanych wszelkiego rodzaju płaszczyzn relacji polsko-chińskich.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Tomaszewska, P., & Pohl, A. (2019). Dylematy związane z uczestnictwem Polski w chińskiej inicjatywie Belt and Road. Przegląd Strategiczny, (12), 161-179. https://doi.org/10.14746/ps.2019.1.11
Dział
INTERNATIONAL SECURITY
Biogramy autorów

Paula Tomaszewska, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Paula TOMASZEWSKA – graduated from Faculty of Political Science and Journalism as well as Faculty of Law and Administration, Adam Mickiewicz University in Poznań. At present, PhD student in the Department of Strategic Studies, Faculty of Political Science and Journalism. Main research interests: international security, geopolitics and strategy. Member of Belt and Road Research Group. Research area under project: BRI financing and investments.

Artur Pohl, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Artur POHL – Assistant Professor at the Faculty of Political Sciences and Journalism, Adam Mickiewicz University, in the Department of Non-European Political Relations. His research interests are focused around security policy in the Middle East (primarily Israel), water and energy security, as well as the issue of strategic culture of countries. Participant of many national and international conferences and internships as well as author of publications on issues of security policy.

Bibliografia

  1. Adamczyk A. (2018), Odpowiedź na interpelację nr 22958 w sprawie nowego Jedwabnego Szlaku, oficjalna strona internetowa Sejmu RP, 27.07.2018, http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/interpelacjaTresc.xsp?documentId=6214DF0CB215F1C9C12582DA00490B8F&view=1o (10.05.2019).
  2. Adamczyk: Nowy Jedwabny Szlak przyda się Polsce, ale… (2018), “Biznes Alert”, 16.03.2018, http://biznesalert.pl/adamczyk-nowy-jedwabny-szlak-polska/ (04.05.2019).
  3. Antczak A. (2019), Polska mogłaby odgrywać ważniejszą rolę w regionie, “Rzeczpospolita”, 01.01.2019, https://www.rp.pl/Unia-Europejska/181239957-Polska-moglaby-odgrywac-wazniejsza-role-w-regionie.html (03.05.2019).
  4. Antoni Macierewicz: Nowy Jedwabny Szlak to zagrożenie dla Polski (2016), Geopolityka.net, 15.12.2016, http://geopolityka.net/antoni-macierewicz-nowy-jedwabny-szlak-to-zagrozenie-dla-polski/ (29.04.2019).
  5. Balding Ch. (2017), Can China Afford Its Belt and Road?, “Bloomberg”, 17.05.2017, https://www.bloomberg.com/view/articles/2017-05-17/can-china-afford-its-belt-and-road (02.04.2019).
  6. Bartosiak J. (2016), Polska na Jedwabnym Szlaku, “Nowa Konfederacja”, 31.05.2016, https://nowakonfederacja.pl/polska-na-jedwabnym-szlaku/ (21.05.2019).
  7. Borowiak A. (2016), Polska otwiera się na Państwo Środka. Chiny wybudują Via Carpatia?, Forsal, 27.04.2016, https://forsal.pl/artykuly/939368,chiny-duze-projekty-infrastrukturalne-w-polsce-via-carpatia.html (13.05.2019).
  8. Brona A. (2019), Problem Huawei a relacje polsko-chińskie, “Puls Azji”, 11.01.2019, http://pulsazji.pl/2019/01/11/huawei-a-relacje-polsko-chinskie/ (17.05.2019).
  9. Buchalska A. (2017), Polska, in: Chiński projekt “Nowego Jedwabnego Szlaku”. Retoryka a rzeczywistość, eds. K. Iwanek, O. Pietrewicz, Warszawa, pp. 165–181, http://www.cbb.akademia.mil.pl/g2/oryginal/2017_08/raport-chinski-projekt-njs.pdf (06.04.2019).
  10. Centralny Port Komunikacyjny, Ministerstwo Infrastruktury, https://www.gov.pl/web/infrastruktura/centralny-port-komunikacyjny (06.05.2019).
  11. China-EU – international trade in goods statistics (2019), Eurostat: Statistics Explained, https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/China-EU_international_trade_in_goods_statistics#EU_and_China_in_world_trade_in_goods (17.05.2019).
  12. Eksperci: nowy Jedwabny Szlak korzystny dla eksportu, firm i uczelni (2016), https://wieden.msz.gov.pl/pl/p/msz_pl/aktualnosci/msz_w_mediach/eksperci__nowy_jedwabny_szlak_korzyst-ny_dla_eksportu__firm_i_uczelni (17.05.2019).
  13. Extra-EU trade by partner (2019), Eurostat, 16.05.2019, http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=ext_lt_maineu&lang=en (17.05.2019).
  14. Ferdinand P. (2016), Westward ho-the China dream and ‘one belt, one road’: Chinese foreign policy under Xi Jinping, “International Affairs”, Vol. 92, No. 4, pp. 941–957, https://www.chatham-house.org/sites/default/files/publications/ia/INTA91_4_Ferdinand.pdf (15.05.2019).
  15. Fleming S. (2016), AIIB and World Bank to work on joint projects, “Financial Times”, 13.04.2016, https://www.ft.com/content/3995f790-01b0-11e6-ac98-3c15a1aa2e62 (04.04.2019).
  16. Gadzinowski P. (2017), Nowy Jedwabny Szlak, czyli transakcje wiązane, in: Nowa Pozycja Chin w zmieniającym się świecie, eds. J. Marszałek-Kawa, A. Stelmach, M. Walkowski, Toruń.
  17. Gadzinowski P. (2018), Jakiej polityki Polacy wobec Chin potrzebują?, in: Rozważania o kierunkach współczesnej polityki Chin, eds. J. Marszałek-Kawa, T. Dmochowski, Toruń.
  18. Graupner H. (2019), Chinese investments in Europe take a dive, DW, 05.02.2019, https://p.dw.com/p/3ClHe (16.05.2019).
  19. Góralczyk B. (2015), AIIB: Początek nowego ładu finansowego na świecie, “Obserwator Finansowy”, 11.07.2015, https://www.obserwatorfinansowy.pl/tematyka/makroekonomia/aiib-poczatek-nowego-ladu-finansowego-na-swiecie/ (02.04.2019).
  20. Gryciuk W. (2019), Polsko-Chińska Główna Izba Gospodarcza w Warszawie inauguruje swoją działalność, Portal inwestycje.pl, 14.03.2019, http://manager.inwestycje.pl/rynek_manager/Polsko-Chiska-Glowna-Izba-Gospodarcza-w-Warszawie-inauguruje-swoja-dzialalnosc;336932;0.html (20.05.2019).
  21. Guoqiang Ch. (2015), Jointly Building the Belt and Road: Connotation, Significance and Think Tanks Mission, “China Daily”, 14.08.2015, http://www.chinadaily.com.cn/m/drc/2015-08/14/content28557294.htm (10.05.2019).
  22. Hanemann T., Huotari M., Kratz A. (2019), Chinese FDI in Europe: 2018 trends and impact of new screening policies, MERICS, 06.03.2019, https://www.merics.org/sites/default/files/2019-03/190311_MERICS-Rhodium%20Group_COFDI-Update_2019.pdf (16.05.2019).
  23. Iwanek K. (2017), Podsumowanie raportu, in: Chiński projekt “Nowego Jedwabnego Szlaku”. Retoryka a rzeczywistość, Raport Ośrodka Badań Azji Centrum Badań nad Bezpieczeństwem Akademii Sztuki Wojennej, August 2017, pp. 5–19, http://www.polska-azja.pl/wp-content/uploads/2018/08/raport-chinski-projekt-njs.pdf (06.04.2019).
  24. Jakóbowski J., Popławski K. (2018), UE wobec oferty Chin: twarde negocjacje czy koalicja przeciw Trumpowi?, Komentarze OSW, 23.08.2018, https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/komentarze-osw/2018-08-23/ue-wobec-oferty-chin-twarde-negocjacje-czy-koalicja-przeciw (17.05.2019).
  25. Jakóbowski J., Seroka M. (2019), Szczyt w Dubrowniku: europeizacja i rozszerzenie formatu 16+1, 17.04.2019, Ośrodek Studiów Wschodnich, https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/analizy/2019-04-17/szczyt-w-dubrowniku-europeizacja-i-rozszerzenie-formatu-161 (15.05.2019).
  26. Jianxin L., Wong S. (2015), China’s $40 billion Silk Road fund starts work along PE lines: centralbank, “Reuters”, 16.02.2015, https://www.reuters.com/article/us-china-silkroad/chinas-40-billion-silk-road-fund-starts-work-along-pe-lines-central-bank-idUSKBN0LK03720150216 (08.04.2019).
  27. Johnson K. (2018), Why Is China Buying Up Europe’s Ports?, “Foreign Affairs”, 02.02.2018, https://foreignpolicy.com/2018/02/02/why-is-china-buying-up-europes-ports/ (16.05.2019).
  28. Kaczmarski M. (2015), Chiny – Europa Środkowo-Wschodnia: “16+1” widziane z Pekinu, Komentarze OSW, 14.04.2015, https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/komentarze-osw/2015-04-14/chiny-europa-srodkowo-wschodnia-161-widziane-z-pekinu (10.05.2019).
  29. Kaczmarczyk M. (2019), PKP Cargo wjeżdża na Nowy Jedwabny Szlak możliwości, Forbes, 26.01.2019, https://www.forbes.pl/transport-i-logistyka/pkp-cargo-i-nowy-jedwabny-szlak/pe8cgfp (06.05.2019).
  30. Kublik A. (2017), Gospodarka na Jedwabnym Szlaku, czyli premier Beata Szydło w chińskim chórze powszechnej pomyślności, “Gazeta Wyborcza”, 15.05.2017, http://wyborcza.pl/7,155287,21815294,premier-beata-szydlo-w-chinskim-chorze-powszechnej-pomyslnosci.html (28.04.2019).
  31. Kuo M. A. (2019), China in US-Poland Relations: Huawei and Geopolitics, “The Diplomat”, 14.03.2019, https://thediplomat.com/2019/03/china-in-us-poland-relations-huawei-and-geopolitics/ (15.05.2019).
  32. Kuo M. A. (2017), China in Eastern Europe: Poland’s Perspective, “The Diplomat”, 19.12.2017, https://thediplomat.com/2017/12/china-in-eastern-europe-polands-perspective/ (15.05.2019).
  33. Laskowska-Rutkowska A. (2017), Nowy Jedwabny Szlak szansą dla Polski. Budowa centralnego hubu logistycznego jest w naszym interesie, “Forsal”, 15.06.2017, https://forsal.pl/artykuly/1050277,prof-laskowska-rutkowska-budowa-centralnego-hubu-logistycznego-jest-w-interesie-polski.html (06.05.2019).
  34. Li X. (2018), Feature: Belt and Road Initiative helps Poland be a European transportation hub, “Xinhua”, 30.08.2018, http://www.xinhuanet.com/english/2018-08/30/c_137431027.h (09.05.2019).
  35. Majmurek J. (2017), Macierewicz rozpruł Jedwabny Szlak, 29.01.2017, “Oko.press”, https://oko.press/macierewicz-rozprul-jedwabny-szlak/ (19.05.2019).
  36. Mazurkiewicz P. (2019), Polska odpada z wyścigu po inwestycje z Chin, “Rzeczpospolita”, 10.03.2019, https://www.rp.pl/Inwestycje/303109942-Polska-odpada-z-wyscigu-po-inwestycje-z-Chin.html (26.04.2019).
  37. Morawiecki M. (2017), Strategia na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.), https://www.gov.pl/documents/33377/436740/SOR.pdf (13.05.2019).
  38. Mrożek M. H. (2018), Rok Psa to rok współpracy, “Rzeczpospolita”, 15.02.2018, http://www.rp.pl/Opinie/302159830-Rok-Psa-to-rok-wspolpracy.html (14.05.2019).
  39. Nowy Jedwabny Szlak to ogromne możliwości i korzyści gospodarcze (2016), Oficjalna Strona Internetowa PiS, 20.06.2016, http://pis.org.pl/aktualnosci/nowy-jedwabny-szlak-to-ogromne-mozliwosci-i-korzysci-gospodarcze (27.04.2019).
  40. Perzyński J. (2019), Jeden Pas i Jedna Droga. Xi Jinping to nie Święty Mikołaj, “Biznes Alert”, 19.03.2019, http://biznesalert.pl/polska-jeden-pas-jedna-droga-chiny-jedwabny-szlak/ (05.05.2019).
  41. Pendrakowska P. (2018), Poland’s perspective on the Belt and Road Initiative, “Journal of Contemporary East Asia Studies”, Vol. 7, No. 2, pp. 190–206, https://doi.org/10.1080/24761028.2018.1552491 (25.04.2019).
  42. Podskoczy A. (2017), Premier Szydło: Projekt Pasa i Szlaku szansą dla Polski, “Rzeczpospolita”, 12.05.2017, https://www.rp.pl/Gospodarka/170519638-Premier-Szydlo-Projekt-Pasa-i-Szlaku-szansa-dla-Polski.html (06.05.2019).
  43. Polska i Chiny chcą zwiększenia wymiany handlowej. Li Keqiang spotkał się z Mateuszem Morawieckim (2019), TVP INFO, 12.04.2019, https://www.tvp.info/42179810/polska-i-chiny-chca-zwiekszenia-wymiany-handlowej-li-keqiang-spotkal-sie-z-mateuszem-morawieckim (10.05.2019).
  44. Puślecki Z. (2012), Nowe zjawiska w stosunkach handlowo-ekonomicznych Unii Europejskiej z Chińską Republiką Ludową, “Przegląd Politologiczny”, nr 1.
  45. Pyffel R. (2012), Strategiczne partnerstwo z Chinami, czyli Sikorski vs Komorowski, Centrum Studiów Polska–Azja, 04.04.2012, http://www.polska-azja.pl/cspatv-radoslaw-pyffel-analizuje-realizacje-strategicznego-partnerstwa-z-chinami/ (14.05.2019).
  46. RAPORT: Polski jedwabny szlak (2018), “Biznes Alert”, 17.03.2018, http://biznesalert.pl/nowy-jedwabny-szlak/ (05.05.2019).
  47. Resolution of the 19th National Congress of the Communist Party of China on the Revised Constitution of the Communist Party of China (2017), “Xinhua”, 24.10.2017, http://www.xinhuanet.com/english/2017-10/24/c_136702726.htm (04.04.2019).
  48. Rozmowy o relacjach polsko-chińskich w Warszawie, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, https://www.gov.pl/web/dyplomacja/rozmowy-o-relacjach-polsko-chinskich-w-warszawie (12.05.2019).
  49. Sarek Ł. (2017), Chiński dylemat polskiej polityki zagranicznej, “Polski Przegląd Dyplomatyczny”, No. 3 (70), Warszawa.
  50. Sarek Ł. (2018), Polska – Chiny – UE, The Warsaw Institute Review, 30.03.2018, https://warsaw-institute.org/pl/polska-chiny-ue/ (10.05.2019).
  51. Sarek Ł. (2018b), Polsko-chińskie stosunki gospodarcze w 2017 r. w ujęciu porównawczym, Ośrodek Badań Azji Centrum Badań nad Bezpieczeństwem Akademii Sztuki Wojennej, 26.07.2018, http://www.polska-azja.pl/wp-content/uploads/2018/08/2018_08_raport_wspolpraca-gospodarcza-polski-i-chin-2017.pdf (14.05.2019).
  52. Skrzydło J., Odpowiedź na interpelację nr 9193 w sprawie projektu “nowego jedwabnego szlaku” z Chin do Polski, oficjalna strona internetowa Sejmu RP, 07.03.2017, http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/interpelacjaTresc.xsp?documentId=803F00B951FA28CFC12580DD004EA2B9&view=1o (11.05.2019).
  53. Sneader K. (2016), China’s One Belt, One Road: Will it reshape global trade?, “McKinsey Global Institute”, https://www.mckinsey.com/featured-insights/china/chinas-one-belt-one-road-will-it-reshape-global-trade (02.04.2019).
  54. Stomma P. (2016), Odpowiedź na interpelację nr 2200 w sprawie wyników wizyty wiceministrów oraz Prezydenta Andrzeja Dudy w Chinach, oficjalna strona internetowa Sejmu RP, 27.04.2016, http://www.sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/InterpelacjaTresc.xsp?key=1B6B90C4 (10.05.2019).
  55. Synowiec T. (2017), Nowy Jedwabny Szlak w kontekście polskiej racji stanu, 07.02.2017, Geopolityka.net, http://geopolityka.net/tomasz-synowiec-nowy-jedwabny-szlak-w-kontekscie-polskiej-racji-stanu/ (16.05.2019).
  56. Szatlach M., Jureńczyk Ł. (2017), Rywalizacja między Stanami Zjednoczonymi a Chińską Republiką Ludową o dominującą pozycję w globalnej gospodarce, in: Nowa Pozycja Chin w zmieniającym się świecie, eds. J. Marszałek-Kawa, A. Stelmach, M. Walkowski, Toruń.
  57. Szczudlik J. (2016), Polska w polityce zagranicznej Chin – nie tylko gospodarka, PISM, 16.06.2016, http://www.pism.pl/publikacje/biuletyn/nr-39-1389 (10.05.2019).
  58. Szczudlik J. (2017), Chiński dylemat polskiej polityki zagranicznej, “Polski Przegląd Dyplomatyczny”, No. 3 (70), Warszawa.
  59. Tartar A., Rojanasakul M., Diamond J. S. (2018), How China Is Buying Its Way Into Europe, “Bloomberg”, 23.04.2018, https://www.bloomberg.com/graphics/2018-china-business-in-europe/ (14.05.2019).
  60. Tuszyński R. (2014), Stosunki polsko-chińskie, Biuro Analiz Sejmowych, 28.08.2014, http://orka.sejm.gov.pl/WydBAS.nsf/0/9C4E3AEA5C4D0EE3C1257D400047D2D3/$file/Infos_175.pdf (10.05.2019).
  61. Tycner A. (2019), Jak możemy skorzystać na Nowym Jedwabnym Szlaku? Szansa przed PKP Cargo, Polskie Radio 24, 18.04.2019, https://polskieradio24.pl/42/259/Artykul/2296902,Jak-moze-my-skorzystac-na-Nowym-Jedwabnym-Szlaku-Szansa-przed-PKP-Cargo (06.05.2019).
  62. Uzasadnienie projektu ustawy o ratyfikacji umowy o utworzeniu AIIB (2015), http://orka.sejm.gov.pl/Druki8ka.nsf/Projekty/8-020-98-2016/$file/8-020-98-2016.pdf (06.04.2019).
  63. Vangeli A. (2018), Global China and Symbolic Power: The Case of 16+1 Cooperation, “Journal of Contemporary China”, Vol. 27, No. 113, pp. 674–687, DOI: 10.1080/10670564.2018.1458056.
  64. Vision and Actions on Jointly Building Silk Road Economic Belt and 21st-Century Maritime Silk Road (2015), National Development and Reform Commission, 28.03.2015, http://en.ndrc.gov.cn/newsrelease/201503/t20150330_669367.html (10.05.2019).
  65. Walkowski M. (2018), Chińska strategia rozwoju społeczno-ekonomicznego. Implikacje dla Unii Europejskiej, Poznań.
  66. Will China’s Belt and Road Initiative outdo the Marshall Plan? (2018), “The Economist”, 08.03.2018, https://www.economist.com/news/finance-and-economics/21738370-how-chinas-infrastruc-ture-projects-around-world-stack-up-against-americas-plan (02.04.2019).
  67. Winiecki J. (2017), Czy Polska znajdzie się na nowym jedwabnym szlaku, “Polityka”, 23.05.2017, https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/swiat/1705704,1,czy-polska-znajdzie-sie-na-nowym-jedwabnym-szlaku.read (14.05.2019).
  68. Woźniak A. (2018), Z ziemi chińskiej do Polski i innych krajów regionu, “Rzeczpospolita”, 07.01.2018, http://www.rp.pl/Banki/301079957-Z-ziemi-chinskiej-do-Polski-i-innych-krajow-regionu.html&cid=44&template=restricted (15.05.2019).
  69. Wuttke J. (2017), Xi Jinping’s Silk Road is under threat from one-way traffic, “Financial Times”, 09.05.2017, https://www.ft.com/content/61c08c22-3403-11e7-99bd-13beb0903fa3 (02.04.2018).
  70. Zeneli V. (2019), Mapping China’s Investments in Europe, “The Diplomat”, 14.03.2019, https://thediplomat.com/2019/03/mapping-chinas-investments-in-europe/ (16.05.2019).
  71. Zukäufe chinesischer Unternehmen in Deutschland und Europa weiter stark rückläufig (2019), EY, 05.02.2019, https://www.ey.com/de/de/newsroom/news-releases/ey-20190205-zukaeufe-chinesischer-unternehmen-in-deutschland-und-europa-weiter-stark-ruecklaeufig (16.05.2019).
  72. krajów UE krytycznie o kluczowym projekcie Chin. Tylko Węgry się wyłamały (2018), “Busines Insider”, 18.04.2018, https://businessinsider.com.pl/finanse/makroekonomia/pas-i-szlak-krytyka-krajow-ue/knfvf2b (07.05.2019).