Rola Niemiec w konflikcie o Naddniestrze

Main Article Content

Bogdan Koszel

Abstrakt

Autor w artykule wskazuje, że konflikt o Naddniestrze nie leżał w polu niemieckich bliskich zainteresowań. Pierwszoplanowym zadaniem niemieckich rządów było utrzymanie dobrych relacji z Rosją i przyznanie jej roli głównego mediatora w sporze pomiędzy Mołdawią i zbuntowanym Naddniestrzem. Z drugiej strony, Niemcom jako członkowi UE zależało na stabilizacji tego regionu, demokratycznych i proeuropejskich przemianach w Mołdawii. W Berlinie wspierano rokowania pomiędzy skonfliktowanymi stronami w ramach OBWE, mając świadomość, że mają one pozorowany charakter i nie przyczynią się do rozwiązania konfliktu. Zarówno mieszkańcom Naddniestrza, jak i Mołdawii zależy na utrzymaniu istniejącego status quo. Brak aktów fizycznej przemocy i drobne spięcia na tle gospodarczym i prawnym sprzyjają zachodniej obojętności wobec problemów Naddniestrza. W artykule autor wykorzystał metody badawcze: metodę historyczną, deskryptywną, analizy źródeł i metodę decyzyjną.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Koszel, B. (2020). Rola Niemiec w konflikcie o Naddniestrze. Przegląd Strategiczny, (13), 111-127. https://doi.org/10.14746/ps.2020.1.7
Dział
INTERNATIONAL SECURITY
Biogram autora

Bogdan Koszel, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Bogdan KOSZEL – Professor, political scientist, historian of recent history. Head of the Department of German Studies at the Faculty of Political Science and Journalism at AMU, Poznań. Editor-in-chief of the Rocznik Integracji Europejskiej [Yearbook of European Integration]. Member of the programmatic board of the monthly Welt Trends. Das aussen politische Journal. Senior research fellow in Welt Trends, Institut fűr Internationale Politik in Potsdam.

Bibliografia

  1. Akten zur Deutschen Auswärtigen Politik (1961–1963), Serie D, Frankfurt/Main.
  2. Antwort der Bundesregierung auf die Kleine Anfrage der Abgeordneten Markus Löning, Michael Link (Heilbronn), Christian Ahrendt, weitererAbgeordneter und der Fraktion der FDP (2007), Drucksache 16/2133, Zur Situation in Transnistrien (RepublikMoldau), http://dipbt.bundestag.de/doc/btd/16/022/1602289.pdf (12.02.2020).
  3. Antwort der Bundesregierung auf die Kleine Anfrage der Abgeordneten Viola von Cramon-Taubadel, Volker Beck (Köln), Marieluise Beck (Bremen), weitererAbgeordneter und der Fraktion BÜNDNIS 90 DIE GRÜNEN. Stand des Meseberg-Memorandums (2011), Deutscher Bundestag Drucksache 17/8239, http://dipbt.bundestag.de/dip21/btd/17/082/1708239.pdf (15.03.2020).
  4. Außenminister Westerwelle begrüßt Entschluss zur Wiederaufnahme offizieller 5+2-Verhandlungen (data), AA, http://www.auswaertigesamt.de/DE/Infoservice/Presse/Meldungen/2011/110922_BM_Transnistrien_Verhandlungen.html (15.03.2020).
  5. Bericht der Bundesregierung über ihre Menschenrechtspolitik Berichtszeitraum 1 Oktober 2016 bis 30. September 2018 (2018), https://www.auswaertiges-amt.de/blob/2280742/640affab15c196941ae8a8541530155e/mrb-13-data.pdf (3.03.2020).
  6. Bundeskanzlerin Merkel besucht die Republik Moldau, Die Bundeskanzlerin, 22.08.2012, https://www.bundeskanzlerin.de/bkin-de/aktuelles/bundeskanzlerin-merkel-besucht-die-republik-moldau-704964 (22.02.2020).
  7. Büscher K. (1966), Separatismus in Transnistrien – Die PMR. zwischen Russland und Moldova, “Osteuropa”, No. 9.
  8. Całus K. (2016), Państwo niedokończone. 25 lat mołdawskiej niepodległości, “Prace OSW”, No. 59, December 2016, https://www.osw.waw.pl/sites/default/files/prace_59_pl_25_lat_moldawskiejnet.pdf (16.02.2020).
  9. Całus K. (2017), Naddniestrze wejdzie w skład Mołdawii? Kulisy porozumienia mołdawsko-naddniestrzańskiego, https://www.eastbook.eu/2017/12/07/naddniestrze-wejdzie-w-sklad-moldawii-kulisy-porozumienia-moldawsko-naddniestrzanskiego (19.02.2020).
  10. Całus K. (2020a), Pozorna wielowektorowość. Mołdawia pod rządami socjalistów, “Komentarze OSW”, No. 321/2020, https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/komentarze-osw/2020-02-28/pozorna-wielowektorowosc-moldawia-pod-rzadami-socjalistow (5.04.2020).
  11. Całus K. (2020b), Mołdawia. Państwo niekonieczne, Wołowiec.
  12. Chisinau in der russischen Zange (2016), Deutsche Welle,1.06, https://www.dw.com/de/chisinau-in-der-russischen-zange/a-18490412 (25.03.2020).
  13. Chiveri V. (2012), Die geopolitische Falle im Transnistrien-Konflikt, Wien, http://othes.univie.ac.at/18516/1/2012-02-11_0501125.pdf (15.03.2020).
  14. Darski J. (1994), Rumunia. Historia, współczesność, konfliktynarodowe, Warszawa.
  15. Deutschlands stille Transnistrien-Diplomatie, Deutsche Welle, 20.06.2012, https://www.dw.com/de/deutschlands-stille-transnistrien-diplomatie/a-16037114 (16.03.2020).
  16. Den Wegzur Einheit und Demokratisierung in der Republik Moldau unterstützen. Antrag der Fraktionen der SPD, CDU/CSU, BÜNDNIS 90/DIE GRÜNEN und FDP (2005), Deutscher Bundestag. Drucksache 15/3052, http://dipbt.bundestag.de/dip21/btd/15/030/1503052.pdf (14.02.2020).
  17. Deutschlands Zukunft Gestalten. Koalitionsvertrag zwischen CDU, CSU und SPD (2013), https://www.cdu.de/sites/default/files/media/dokumente/koalitionsvertrag.pdf (12.03.2020).
  18. Dima N. (1999), The Moldavian-Dnestr Republic. A Geo-Political Game, “The Journal of Social, Political, and Economic Studies”.
  19. Deutsche Botschaft Chisinau (2020), https://chisinau.diplo.de/md-de (19.02.2020).
  20. “Europa-Archiv”, (1992), No. 10.
  21. Franzke J. (2013), Realitätoder Mythos? Zur Strategischen Partnerschaft zwischen Deutschland und Russland, “WeltTrends”, No. 89.
  22. Freie Willensbildung in Transnistrien nicht möglich (2006), Deutsche Welle, 21.09. https://www.dw.com/de/freie-willensbildung-in-transnistrien-nicht-m%C3%B6glich/a-2180593 (13.02.2020).
  23. Genscher H.-D. (1995), Erinnerungen, Berlin.
  24. Goebbels J. (2013), Dzienniki, vol. 2, 1939–1943, Warszawa.
  25. Hillgruber A. (1965) Hitler, König Carol und Marschall Antonescu. Die deutsch-rumänischen Beziehungen 1938–1944, Wiesbaden.
  26. Joint Declaration of the Eastern Partnership Summit (Riga, 21–22 May 2015), https://www.consilium.europa.eu/media/21526/riga-declaration-220515-final.pdf (24.03.2020).
  27. Kastory A. (2002), Rozbiór Rumunii w 1940 r., Warszawa.
  28. Kohl H. (2007), Erinnerungen 1990–1994, München.
  29. Koszel B. (1987), Rywalizacja niemiecko-włoska w Europie Środkowej i na Bałkanach w latach 1933–1941, Poznań.
  30. Koszel B. (2017), Meandry polityki niemieckiej wobec Rosji w okresie rządów prezydenta Dmitrija Miedwiediewa (2008–2012), “Krakowskie Studia Międzynarodowe”, No. 2.
  31. Lubicz-Miszewski M. (2012), Geneza, przebieg i próby przezwyciężenia konfliktu o Naddniestrze, “Zeszyty Naukowe WSOWL”, No. 3.
  32. Malek M. (2006), Der Konflikt im Dnjestr-Gebiet (Moldova). Analyse und Dokumente, Schriftenreihe der Landesverteidigungsakademie, Wien, No. 7.
  33. Meister S., May M.-L. (2009), Die Östliche Partnerschaft der EU – ein Kooperationsangebot mit Missverständnissen, “DGAPstandpunkt”, No. 7.
  34. Memorandum. Meeting of Chancellor Angela Merkel and President Dmitri Medvedev on 4–5 June 2010 in Meseberg, https://russiaeu.ru/sites/default/files/user/files/2010-06-05-meseberg-memorandum.pdf (18.03.2020).
  35. Miarka A. (2018), Stosunki mołdawsko-rosyjskie w drugiej dekadzie XXI wieku, “Przegląd Wschodnioeuropejski”, No. 1.
  36. Moldau: Beziehungen zu Deutschland (2019), AA, https://www.auswaertiges-amt.de/de/aussenpolitik/laender/moldau-node/-/201938 (28.02.2020).
  37. Mołdawia: Większość obywateli przeciw przystąpieniu do NATO (2019), “Rzeczpospolita”, 23.09.2019.
  38. Neukirch C. (2006), Krisenmanagement – Wiederaufnahme des Prozesses: die OSZE-Mission in Moldau 2004/2005, “OSZE-Jahrbuch 2005”, Baden-Baden.
  39. Oleksy P. (2013), Mołdawski nacjonalizm vs. Naddniestrzańska państwotwórczość – przesłanki społecznej mobilizacji w konflikcie naddniestrzańskim, “SensusHistoriae”, Vol. XI.
  40. Oleksy P. (2016), Wspólnota z przypadku. Studium tożsamości mieszkańców Naddniestrza, Gniezno.
  41. Rada Europejska 20–21 marca 2014. Konkluzje, http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/pl/ec/141756.pdf (13.03.2020).
  42. Reformen “aus ganzem Herzen” unterstützen (2019), Bundeskanzlerin, 16.07, https://www.bundesregierung.de/breg-de/aktuelles/merkel-empfaengt-sandu-1648018 (29.03.2020).
  43. Rußland droht seiner Nachbarn (1922), “Die Welt” 22.06.
  44. Rodkiewicz W. (2009), Od demokracji „wirtualnej” ku europejskiej: Geneza i konsekwencje przełomu politycznego w Mołdawii, “Prace OSW”, December 2009, Ośrodek Studiów Wschodnich im. Marka Karpia, Warszawa, https://www.osw.waw.pl/sites/default/files/prace_32_1_0.pdf (15.02.2020).
  45. Sadowski R., Szczyt w Wilnie: bez przełomu w Partnerstwie Wschodnim (2013), “Analizy OSW”, 4.12.2013, https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/analizy/2013-12-04/szczyt-w-wilnie-bez-przelomu-w-partnerstwie-wschodnim (18.03.2020).
  46. Schmidt F. (2014), Transnistrien Russlands nächster Beitrittskandidat, “Frankfurter Allgemeine Zeitung”, 18.03.
  47. Sieg M. (2019), Regierungsumbildung in der Republik Moldau: Formalisierung der Koalition von PSRM und PDM, https://www.kas.de/de/laenderberichte/detail/-/content/regierungsumbildung-in-der-republik-moldau-formalisierung-der-koalition-von-psrm-und-pdm (28.03.2020).
  48. Solak J. (2014), Mołdawia: republika na trzy pęknięta. Historyczno-społeczny, militarny i geopolityczny wymiar “zamrożonego konfliktu” o Naddniestrze, Toruń.
  49. Statement for the France-Germany-Russia Summit in Deauville (18–19 October 2010) (final), Die Bundesregierung, https://archiv.bundesregierung.de/resource/blob/656922/478604/81cb5f72d691edace00d9e33c67c5a27/2010-10-19-erklaerung-gipfeltreffen-deauville-eng-data.pdf?download=1 (18.02.2020).
  50. Steinmeier und Fabius besuchen Moldau und Georgien, „Die Zeit” 23.04.2014.
  51. Szczyt Partnerstwa Wschodniego (24 listopada 2017), https://www.consilium.europa.eu/pl/eapsummit/ (29.03.2020).
  52. Transnistrien: Von einer gemeinsamen Vision weit entfernt, “Deutsche Welle”, 1.07.2016, https://www.dw.com/de/transnistrien-von-einer-gemeinsamen-vision-weit-entfernt/a-19371025.(19.09.2019).
  53. Układ o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Mołdawii, z drugiej strony, Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 260/4, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:22014A0830(01)&from=PL (22.03.2020).
  54. Umowa o partnerstwie i współpracy między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi a Republiką Mołdowy (2004), Dziennik Urzędowy L 181, 24/06/1998 P. 0003–0048, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:21998A0624(01) &from=EN (14.02.2020).
  55. UN-Vollversammlung fordert Abzug Russlands aus Transnistrien, Zeit, 23.06.2018.
  56. UN-Vollversammlung fordert Abzug Russlands aus Transnistrien (2018), “Die Zeit”, 23.06.
  57. Vergessene Konflikte: Das sollten Sie über den „Transnistrien“-Konflikt wissen, Auswärtiges Amt 19.09.2018.
  58. Vergessene Konflikte: Das sollten Sie über den “Transnistrien”-Konflikt wissen (2018), Auswärtiges Amt, 19.09, https://www.auswaertiges-amt.de/de/aussenpolitik/laender/moldau-node/transnistrien-konflikt/2138338 (28.04.2020).
  59. Zgromadzenie Parlamentarne OBWE uchwaliło rezolucję o wycofaniu rosyjskich sił pokojowych z Naddniestrza (2018), https://studium.uw.edu.pl/zgromadzenie-parlamentarne-obwe-uchwalilo-rezolucje-o-wycofaniu-rosyjskich-sil-pokojowych-z-naddniestrza/ (27.02.2020).