Ewolucja polityki bezpieczeństwa Japonii po zimnej wojnie. Od „państwa moratorium” do strategicznej „normalności"

Main Article Content

Rafał Wiśniewski

Abstrakt

Polityka bezpieczeństwa Cesarstwa Japonii w okresie po II wojnie światowej jest nieprzerwanie obiektem żywego zainteresowania, zarówno praktyków, jak i badaczy stosunków międzynarodowych. Wynika to z dwóch zasadniczych przesłanek. Pierwszą stanowi tradycyjnie istotna pozycja tego państwa w międzynarodowym układzie sił regionu Azji. Druga wynika z faktu, iż u zarania zimnej wojny japońscy przywódcy przyjęli oryginalną strategię polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, opartą na wyrzeczeniu się instrumentów siłowych i ograniczeniu potencjału obronnego do niezbędnego minimum. Taka polityka mocno kontrastowała z poczynaniami innych znaczących aktorów ówczesnego ładu międzynarodowego. Była również trudna do wytłumaczenia z punktu widzenia tradycyjnej perspektywy wyjaśniania stosunków międzynarodowych (opartej na realizmie politycznym), w myśl której wzrost potencjału gospodarczego państwa powinien prowadzić do mocarstwowych aspiracji i wzmożonych zbrojeń. Niezwykle intrygującym pozostaje fakt, iż zasadnicza transformacja ładu międzynarodowego, którą przyniósł koniec zimnej wojny, zapoczątkowała proces ewolucji japońskiej polityki bezpieczeństwa w przeciwnym od dotychczasowego kierunku.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Wiśniewski, R. (2011). Ewolucja polityki bezpieczeństwa Japonii po zimnej wojnie. Od „państwa moratorium” do strategicznej „normalności". Przegląd Strategiczny, (2), 133-157. https://doi.org/10.14746/ps.2011.2.8
Dział
Bezpieczeństwo międzynarodowe

Bibliografia

  1. Armacost M. H., Japan Tilting Closer to Washington, w: Strategic Asia 2003–04: Fragility and Crisis, eds. R. J. Ellings, A. L. Friedberg, M. Wills, Seattle 2003..
  2. Asher D., Could Japan become the „Great Britain of the Far East?, „Asia-Pacific Review” 2001, Vol. 8, No. 2.
  3. Bisley N., Securing the „Anchor of Regional Stability”? The Transformation of the US-Japan Alliance and East Asian Security, „Contemporary Southeast Asia” 2008, Vol. 30, No. 1.
  4. Defence of Japan 2010, http://www.mod.go.jp/e/publ/w_paper/2010.html (25.10.2010).
  5. Deng Y., China’s Struggle for Status The Realignment of International Relations, Cambridge 2008.
  6. Goldstein L., Kozyrev V., China, Japan and the Scramble for Siberia, „Survival” 2006, Vol. 48, No. 1.
  7. Halberstam D., The Coldest Winter America and the Korean War, New York 2007.
  8. Heginbotham E., Samuels R. J., Japan, w: Strategic Asia 2002–03: Asian Aftershocks, eds. R. J. Ellings, A. L. Friedberg, M. Wills, Seattle 2002.
  9. Holmes J. R., Japanese Maritime Thought: If Not Mahan, Who?, w: Asia Looks Seaward Power and Maritime Strategy, eds. T. Yoshihara, J. R. Holmes, Westport 2008.
  10. Hook G. D., Gilson J., Hughes Ch. W., Dobson H., Japan’s International Relations Politics, economics and security second edition, London 2005.
  11. Hughes C. H., Not quite the ‘Great Britain of the Far East’: Japan’s security, the US–Japan alliance and the ‘war on terror’ in East Asia, „Cambridge Review of International Affairs” 2007, Vol. 20, No. 2.
  12. Izumikawa Y., Explaining Japanese Antimilitarism Normative and Realist Constraints on Japan’s Security Policy, „International Security” 2010, No. 2, Vol. 35.
  13. Japanese immigration. Don’t bring me your huddled masses, „The Economist”, 3.01.2009, http://www.economist.com/world/asia/displaystory.cfm?story_id=E1_TNRGSPNR (22.11.2009).
  14. Johnson Ch., The State and Japanese Grand Strategy, w: The Domestic Bases of Grand Strategy, eds. R. Rosecrance, A. A. Stein, Ithaca 1993.
  15. Konstytucja Japonii z 3 listopada 1946 r. (tłumaczenie prof. Teruji Suzuki), http://www.pl.emb-ja-pan.go.jp/relations/konstytucja.htm (27.01.2011).
  16. Mochizuki M. M., Japan’s Long Transition: The Politics of Recalibrating Grand Strategy, w: Strategic Asia 2007–08 Domestic Political Change and Grand Strategy, eds. A. J. Telliis, M. Wills.
  17. Nakamura A., Sengo Seiji ni Yureta Kenpo Kyujo [Article 9 That Shook Postwar Politics], Tokio 2001.
  18. Przystup J. J., Saunders P. C., Visions of Order: Japan and China in U.S. Strategy, „Strategic Forum” 2006, No. 220.
  19. Pyle K. B., Japan Rising The Resurgence of Japanese Power and Purpose, Nowy Jork 2007.
  20. Samuels R. J., Securing Japan Tokyo’s Grand Strategy and the Future of East Asia, New York 2008.
  21. Shinoda T., Koizumi Diplomacy: Japan’s Kantei Approach to Foreign and Defense Affairs, Seattle 2007.
  22. Treaty of Mutual Cooperation and Security Between The United States and Japan, w: Japan’s International Relations Politics, economics and security second edition, Hook G. D., Gilson J., Hughes Ch. W., Dobson H., London 2005.
  23. Yoshida S., Sekai to Nihon [The World and Japan], Tokio 1963.
  24. Yoshihara T., J. R. Holmes, Japan’s Emerging Maritime Strategy: Out of Sync or Out of Reach?, „Comparative Strategy” 2008, No. 27.