Miłosz wobec Brzozowskiego. O Człowieku wśród skorpionów... i nie tylko
PDF

Słowa kluczowe

Czesław Miłosz
Stanisław Brzozowski
Miłosz’s self-creation
Marxism
Russia in Miłosz’s works

Jak cytować

Panek, S. (2012). Miłosz wobec Brzozowskiego. O Człowieku wśród skorpionów. i nie tylko. Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka, (20), 33–52. https://doi.org/10.14746/pspsl.2012.20.2

Abstrakt

The aim of the author of the article is to investigate Miłosz’s relation to Stanisław Brzozowski. Proceeding from the interpretation of Miłosz’s Człowiek wśród skorpionów..., and diagnosing his personal motivation for turning to Brzozowski’s works in 1963, the author investigates the avenues of dialogue between Miłosz and Brzozowski, and their unsys­tematically expresses common points. The article, thus, presents various stages of influence of Brzozowski’s work and ideas on Miłosz: from the 1930s, when Miłosz was inspired by Brzozowski’s left-wing fanaticism, through the common opposition against anti-intellectualism and the Polish identity understood as a set of Romantic symbols and gestures, up to the fascination with Russian culture and Marxism. The deepest affinity of both authors seems to be the attitude of anthropocentrism, identified and exposed by Miłosz himself, and understood as hostility towards nature and belief in nature’s determinism, but also as a formula that gives coherence to the philosophical themes, found in both authors’ work, which are thought to be polarised and incompatible. In the conclusion, the author of the article states that positioning himself with reference to Brzozowski was, for Miłosz, a tool of self-creation, an attempt to control the reception and interpretation of his own work, and to place Miłosz in a separate and exceptional position, akin to the position of Brzozowski, the extraordinary and unrecognized philosopher and critic of Polish early modernism.

https://doi.org/10.14746/pspsl.2012.20.2
PDF

Bibliografia

Brzozowski S., Listy, t. 1, Kraków 1970.

Burek T., Cztery dyskusje Karola Irzykowskiego, w: Problemy literatury polskiej lat 1890–1939, seria I, red. H. Kirchner, Z. Żabicki, Wrocław 1972.

Czarnecka E. [Gorczyńska R.], Podróżny świata. Rozmowy z Czesławem Miłoszem. Komentarze, New York 1983.

Czapski J., O Brzozowskim, „Kultura” 1963, nr 1–2.

Drozdowskie P.J., Stanisław Brzozowski w świetle dwu analiz, „Przegląd Humanistyczny” 1987, nr 7/8.

Fiut A., Moment wieczny. Poezja Czesława Miłosza, Libella–Paris 1987.

Fiut A., Wobec narodu, w: Moment wieczny. Poezja Czesława Miłosza, Paryż 1987.

Franaszek A., Miłosz. Biografia, Kraków 2011.

Gombrowicz W., Dzienniki (1961–1966), Paryż 1971.

Irzykowski K., Czyn i słowo, Kraków 1980.

Janion M., Kroński – Miłosz. Epizod z dziejów myśli i poezji, w: Do Europy – tak, ale z naszymi umarłymi, Warszawa 2000.

Mencwel A., Dialog nie dopowiedziany: Gombrowicz i Miłosz, w: Poznawanie Miłosza 2. Część druga 1980–1998, red. A. Fiut, Kraków 2001.

Miłosz C., Bulion z gwoździ, „Żagary”, grudzień 1931.

Miłosz C., Człowiek wśród skorpionów. Studium o Stanisławie Brzozowskim, Paryż 1962.

Miłosz C., Gombrowiczowi, w: Kontynenty, Kraków 1999.

Miłosz C., Gombrowiczowi, „Kultura” 1953, nr 10.

Miłosz C., Historia literatury polskiej, Kraków 1993.

Miłosz C., Przygody młodego umysłu, Kraków 2003.

Miłosz C., Przypis po latach, w: Człowiek wśród skorpionów, Kraków 2000.

Miłosz C., Rodzinna Europa, Warszawa 1990.

Miłosz C., Ziemia Ulro, Warszawa 1982.

Miłosz C., Iwaszkiewicz J., Portret podwójny, Warszawa 2011.

Piwińska M., Legenda romantyczna i jej szydercy, Warszawa 1973.

Sierakowski S., Powrót zbawionego heretyka, w: S. Brzozowski, Płomienie, Warszawa 2007.

Stawar A., O Brzozowskim, Warszawa 1961.

Suchodolski B., Rozwój ideologii, Warszawa 1933.

Ulicka D., Sprawa nie tylko Brzozowskiego, „Miesięcznik Literacki” 1982, nr 12.

Walicki A., Spotkania z Miłoszem, Londyn 1985.

Walicki A., Stanisław Brzozowski. Drogi myśli, Warszawa 1977.

Wyka M., Miłosz i Brzozowski, w: Poznawanie Miłosza. Studia i szkice o twórczości poety, red. J. Kwiatkowski, Kraków 1985.

Autorzy

Autorzy tekstów przyjętych do publikacji w czasopiśmie „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka” są zobowiązani do wypełnienia, podpisania i odesłania na adres redakcji umowy o udzielenie nieodpłatnej licencji do utworów, z zobowiązaniem do udzielania sublicencji CC.

Zgodnie z umową, autorzy tekstów opublikowanych w czasopiśmie „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka” udzielają Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji oraz zezwalają na użycie sublicencji Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0).

Autorzy zachowują prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem.

Użytkownicy

Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych od 2016 roku w „Poznańskich Studiach Polonistycznych. Serii Literackiej” pod następującymi warunkami:

  • uznanie autorstwa – obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
  • bez tworzenia utworów zależnych – utwór musi być zachowany w  oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.

Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2016 r. prawa autorskie są zastrzeżone.

Inne

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.