Nałkowska i Komornicka, czyli kto zawinił

Main Article Content

Brygida Helbig-Miszewski

Abstrakt

The author analyses the love-hate relationship between Zofia Nałkowska and her seven years’ senior, the legendary painter Maria Komornicka, who was for a time romantically ivolved with Zofia’s father — Wacław Nałkowski — and her friend — Cezary Jellenta. The relationship between the two writers has excited emotional reponses from researchers for many years. Two critics specializing in Komornicka have shown their interest most explicitly: Izabela Filipiak and Edward Boniecki. They accuse Nałkowska of not maginalizing Komornicka’s role in women’s literature of early 20th century, of unfeeling attitude for Komornicka’s tragic fate, even though Nałkowska was inspired by her in the early age, and of the failure to help Komornicka, when she was declared insane and disempowered after her symbolic transformation into a man. Researchers have so far seen Komornicka as a lost and harmed person, whereas Nałkowska was perceived as the morally questionable winner. However, Hanna Kirchner, who specializes in Nałkowska, has recently shown interesting sources of Nałkowska’s dislike for Komornicka, pointing out to a forgotten juvenile poem called Historia „For­poczt”. The author of the article, who also wrote a monograph about Maria Komornicka, analyses the arguments presented by critics of both writers, observing the relation between Nałkowska and Komornicka from a neutral ground, without sharing the dynamic of hasty accusations.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Dział
Kto się boi Zofii Nałkowskiej?
Biogram autora

Brygida Helbig-Miszewski, Uniwersytet Humboldtów w Berlinie

doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu Szczecińskiego, gdzie prowadzi zajęcia z kulturoznawstwa i komunikacji międzykulturowej, literaturoznawczyni i pisarka. Od roku 1983 przebywa w Niemczech, mieszka w Berlinie — tam wykłada polonistykę na Uniwersytecie Humboldtów. Najbardziej interesuje ją tematyka międzykulturowa oraz gender. Zaangażowana w działalność polsko-niemieckiego Instytutu Badawczego w Słubicach (Uniwersytet Adama Mickiewicza, Viadrina). Autorka monografii poświęconej Marii Komornickiej, Strącona bogini (2010). Wersja niemiecka tej książki nosi tytuł Ein Mantel aus Sternenstaub. Geschlechtstransgress und Wahnsinn bei Maria Komornicka (2005). Autorka kilku tomów prozy i poezji. Jej ostatnia książka Enerdowce i inne ludzie nominowana była w roku 2011 do Nagrody Literackiej Nike.

Bibliografia

  1. Boniecki E., Modernistyczny dramat ciała. Maria Komornicka, Warszawa 1998.
  2. Filipiak I., Obszary odmienności. Rzecz o Marii Komornickiej, Gdańsk 2006.
  3. Galant A., Trupy na brzegu, „Pogranicza” 2011, nr 6, s. 56–57.
  4. Helbig-Mischewski B., Strącona bogini. Rzecz o Marii Komornickiej, Kraków 2010.
  5. Helbig-Mischewski B., Ein Mantel aus Sternenstaub. Geschlechtstransgress und Wahnsinn bei Maria Komornicka, Norderstedt 2004.
  6. Jellenta C., Zapomniana awangarda, „Pion” 1935.
  7. Kirchner H., Nałkowska albo życie pisane, Warszawa 2012.
  8. Komornicka M., Utwory poetyckie prozą i wierszem, red. M. Podraza--Kwiatkowska, Kraków 1996.
  9. Kralkowska-Gątkowska K., Cień twarzy. Szkice o twórczości Marii Komornickiej, Katowice 2002.
  10. Zdanowicz K.E., Kto się boi Marii K.? Sztuka i wykluczenie, Katowice 2004.