Czy Wielka Brytania jest w rzeczywistości monarchią? – wstęp do rozważań prawno-doktrynalnych

Abstrakt

Współczesny politologiczny podział form państw przeciwstawia sobie republikę i monarchię. W związku z powtarzającymi się postulatami przekształcenia Wielkiej Brytanii w republikę, warto przyjrzeć się prawdziwej formie państwa brytyjskiego. Odpowiedź na pytanie o kryterium rozróżniające formę monarchiczną od republikańskiej oraz kwalifikacja Wielkiej Brytanii do jednej z tych kategorii niekoniecznie jest tak proste, jakby to mogło się wydawać. Celem artykułu jest próba odnalezienia tego kryterium, a także wskazanie faktycznej formy państwa brytyjskiego. Rozważania zostały oparte o analizę poglądów starożytnych filozofów, późniejszych myślicieli i współczesnych badaczy w zakresie definiowania monarchii i republiki. Autorka uwzględniła również historię ustrojów politycznych oraz poglądy współczesnych brytyjskich republikanów. Praca została podzielona na części dotyczące odpowiednio definiowania przedmiotowych pojęć, klasycznej koncepcji ustrojów państw oraz doktryn późniejszych myślicieli ze szczególnym uwzględnieniem myśli rewolucji angielskiej. Klasyczne rozumienie idei monarchii i republiki przez wieki uległo zatarciu, niemniej w dyskusji na temat potencjalnego przekształcenia monarchii brytyjskiej w republikę warto powrócić do myśli antycznej, oświeceniowej czy rewolucyjnej. Monarchia i republika różnią się czymś więcej niż tylko typem głowy państwa, a w rzeczywistości mają wiele elementów, które je łączą.