Polityka zwalczania współczesnego kryzysu gospodarczego. Między Hayekiem a Keynesem

Abstrakt

Polityka zwalczania kryzysów gospodarczych budzi liczne kontrowersje wśród ekspertów i polityków, prezentujących szeroką gamę recept na zapobieżenie i usuwanie ich skutków. Celem artykułu jest przedstawienie dwóch, w dużej mierze przeciwstawnych, spojrzeń na istotę kryzysów, reprezentujących możliwie szeroki wachlarz opinii. W tym celu autorzy przybliżają poglądy dwóch bodajże najistotniejszych ekonomistów, którzy zajmowali się tą tematyką w dobie wielkiego kryzysu gospodarczego XX wieku, oraz porównują ich zalecenia z działaniami podejmowanymi przez polityków współcześnie. Pierwszym z nich jest John Maynard Keynes, upatrujący źródeł problemów gospodarczych w zmianach popytu oraz zalecający aktywne przeciwdziałanie skutkom zawirowań gospodarczych, drugim zaś Friedrich August von Hayek, reprezentujący austriacką szkołę ekonomii, winiący za cykliczne powracanie kryzysów czynniki monetarne i postulujący przebudowę systemu tak, aby przeciwdziałać recesji, zanim się pojawi. Odmienne podejście do roli państwa w gospodarce, różnice metodologiczne oraz dyskusja na tematy ekonomiczne, jaką ci ekonomiści toczyli przez wiele lat, wpływają na wagę ich prac, dziś już niekiedy zapomnianych nawet przez ich zwolenników. Tymczasem, jak wykazują autorzy, wkład obu adwersarzy w teorię kryzysów gospodarczych jest nie do przecenienia i mimo że obecnie bardziej popularne wśród decydentów zdają się być wywody Johna Keynesa, to nadal silny i aktualny pozostaje dyskurs między intelektualnymi spadkobiercami obu ekonomistów.