Abstrakt
Artykuł poświęcony jest kwestii rozumienia przez dzieci dwujęzyczne pochodzenia ukraińskiego mieszkające w Polsce i mówiące zarówno po ukraińsku, jak i po polsku ukraińskich kodów kulturowych ukrytych w bajkach ludowych. Badanie mowy dzieci dwujęzycznych pochodzenia ukraińskiego jest zagadnieniem nader aktualnym i ważnym we współczesnej lingwistyce. Kody kulturowe są fundamentalną częścią każdej kultury. Celem danego badania jest wyeksponowanie i przeanalizowanie rozumienia przez dzieci dwujęzyczne pochodzenia ukraińskiego, mieszkające za granicą, kodów kulturowych ukrytych w nazwach popularnych bohaterów ukraińskich bajek ludowych. Rozumienie, umiejętność zdefiniowania i opisania wybranych bohaterów przez dzieci odzwierciedla znajomość ukraińskich bajek ludowych oraz ich konotacje związane z wybranymi nazwani własnymi. Analiza przeprowadzonych ankiet ujawnia identyfikację i szczegółowe cechy
odbierania kodów kulturowych i tłumaczenie ich z punktu widzenia native speakera pod wpływem
zewnętrznych czynników językowych i kulturowych.
Bibliografia
Krasnyx V., Yazyk. Soznanie. Kommunikaciya [Language. Consciousness. Communication], Sb. 14, Moskva: Iz-vo MGU, 2000.
Lukash H., Slovnyk konotatyvnykh vlasnykh nazv [Glossary of Сonotative Names], Vinnytsia: DonNU im. V. Stusa, 2017.
Pimenova M., Konceptual’nye issledovaniya. Vvedenie: uchebnoe posobie [Conceptual Research. Introduction: Tutorial], Moskva: Flinta: Nauka, 2011.
Red'kva M., Nominatyvnyy ryad nazv heroya typu „ironichnyy shchaslyvets’” v ukrayins’kykhnarodnykh charivnykh kazkakh (na materiali zapysiv XIX st.)[Nominative Series of Names of the Hero of the Type “Ironic Lucky” in Ukrainian Folk Fairy Tales (On the Material of Notes in the XIX Century)], [v:] „Naukovyy visnyk Chernivets’koho universytetu. Slov”yans’ka filolohiya. Zbirnyk naukovykh prats’”, 2006, nr 276–277, s. 218–223.
Savchenko L., Fenomen etnokodiv dukhovnoi kultury u frazeolohii ukrainskoi movy: etymolohichnyi ta etnolinhvistychnyi aspekty [The Phenomenon of Ethnocodes of Spiritual Culture in the Phraseology of the Ukrainian Language: Etymological and Ethnolinguistic Aspects], Simferopol: Dolia, 2013.
Selivanova O., Linhvistychna entsyklopediia [Linguistic encyclopedia], Poltava: Dovkillia-K, 2011.
Skomarovskaya A., Numerologicheskij kod kul’tury v tekstax russkix narodnyx skazok [Numerological Code of Culture in the Texts of Russian Folk Tales], [v:] Vestnik RUDN, seriya Russkij i inostrannyj yazyki i metodika ix prepodavaniya, 2010, nr 4.
Bartmiński J., Folklor – Język – Poetyka [Folklore – Language – Poetics], Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1990.
Barthes R., S/Z, Warszawa: Wydawnictwo KR, 1999.
Chybor I., Koncepcja kodów kultury w rosyjskich i ukraińskich badaniach lingwokulturologicznych i etnolingwistycznych [The Concept of Culture Codes in Russian and Ukrainian Linguistic and Ethnolinguistic Researches], [w:] „Adeptus”. Pismo humanistów, 2015, nr 6.
Guang-Lea L., Best Practices of Teaching Traditional Beliefs Using Korean folk Literature, [in:] “Procedia Social and Behavioral Sciences”, 2011, nr 15, p. 417–421.
Karsdorp F., Fonteyn L., Cultural Entrenchment of Folktales is Encoded in Language, “Palgrave Communications”, 2019, t. 5, [in:] Electronic source: https://www.nature.com/articles/s41599-019-0234-9 (02.11.2020).
Liseling Nilsson S.A., Kod kulturowy a przekład. Na podstawie wybranych utworów Astrid Lindgren i ich polskich przekładów [Cultural Code and Translation. Based on Selected Works by Astrid Lindgren and Polish Translations of Them], Stockholm: Stockholm Univesity, 2012.
Péju P., Dziewczynka w baśniowym lesie. O poetyce baśni: w odpowiedzi na interpretacje psychoanalityczne i formalistyczne [A Girl in a Fairy-tale forest. About the Poetics of Fairy Tales: In Response to Psychoanalytical and Formalistic Interpretations] (przeł. M. Pluta), Warszawa: Sic, 2008.
Słownik stereotypów i symboli ludowych [Dictionary of Stereotypes and Folk Symbols], red. J. Bartmiński, Lublin: Wydawnictwo UMCS, 1996–2017.
Stavrou E.P., Determining the Cultural Identity of a Child through Folk Literature, “American Journal of Educational Research”, 2015, t. 3, nr 4, s. 527–534, [in:] Electronic source: http://pubs.sciepub.com/education/3/4/20/(02.11.2020).
Tokarski R., Konotacje jako składnik treści słowa [Connotations as a Part of the Word Content], [w:] „Konotacja”, red. J. Bartmiński, Lublin: Wydawnictwo UMSC, 1988, s. 35–53.
Zipes J., The Meaning of Fairy Tale within the Evolution of Culture, [in:] “Marvels & Tales”, 2011, vol.. 25, nr 2, In Honor of Jacques Barchilon.
