Abstrakt
Prezentowany artykuł dotyczy problemu nazewnictwa we współczesnym języku ukraińskim grup etnicznych Ukraińców przesiedlonych z Polski w latach 40. i 50. XX wieku. Badanie przedstawia analizę, jak są nazywani przedstawiciele tych grupy oraz ich potomkowie, jakie etnonimy są stosowane oraz jak one odzwierciedlają dychotomię swój – obcy. Pomimo znaczącej rewitalizacji kulturowej w ostatnich dziesięcioleciach, badanie pokazuje brak wyraźnych rozróżnień tych grup w szerszym ukraińskim narratywie. Istnieją również luki językowe w dokumentowaniu etnonimów w słownikach, wynikające z długoletniej sytuacji politycznej. W badaniu wykorzystano metody socjolingwistyczne, w tym wywiady przeprowadzone z osobami, które pochodzą z regionów, gdzie mieszkają wysiedlone rodziny.
Bibliografia
Baikienich D., Pereselennia ukraintsiv iz Polshchi do skhidnykh oblastei URSR u druhii polovyni 1940-kh rokiv, dys. ... kand. ist. nauk, Luhansk, 2013.
Kabachii R., Ostannii iz… lemkiv?, „Ukrainskyi Tyzhden”, 2013, no. 30 (298), https://tyzhden.ua/ostannij-iz-lemkiv
Kabachii R., Rodom iz Zakerzonnia, „Ukrainskyi Tyzhden”, 2009, no. 20 (81), https://tyzhden.ua/rodom-iz-zakerzonnia
Kabachii R., Vyhnani na stepy. Povernennia istorychnoi pamiati pro ukraintsiv Zakerzonnia, Kyiv: Liuta sprava, 2019.
Koliesnik L., Ukrainski zamishantsi: istoriia deportatsii u spohadakh dialektonosiiv, [v:] Ad fontes. Dzherela dialektolohichnykh studii, vidp. red. T. Yastremska, D. Rembishevska.
Seriia Dialektolohichni studii/Studia Gwarowe, Lviv–Varshava: Instytut ukrainoznavstva im. I. Krypiakevycha Natsionalnoi akademii nauk Ukrainy; Instytut Slavistyky Polskoi akademii nauk, 2023, t. 1 (14), s. 137–151.
Kruchyk I., Stepovi horiany, „Ukrainskyi Tyzhden”, 2011, no. 46 (211), https://tyzhden.ua/stepovi-horiany/
Mykhaliak M., Kus sia nazberalo, „Nashe slovo”, no. 35, 2.09.2007, s. 6.
Olszański H., Zamieszańcy. Studium etnograficzne, Sanok: Muzeum Budownictwa Ludowego, 2007.
Pavliv Yu., Deportatsii ukraintsiv z polsko-ukrainskoho prykordonnia 1944–1951 rr. u rehionalnii pamiati Ukrainy, avtoref. ... kand. ist. nauk, Lviv, 2018.
Redkva M., Chuzhi sered svoikh (I): nazyvannia osib na osnovi mihratsiinykh protsesiv v Ukraini kintsia XX – poch. XXI st., „Studia Ukrainica Posnaniensia”, 2024, vol. XII/1, s. 39–56.
Savchuk O., Svoi sered svoikh. Deportatsii ukraintsiv z Kholmshchyny i Pidliashshia v 1944–1947 rr., Lutsk: [b. v.], 2012.
Verkhratskyi I., Hovir Batiukiv, Lviv: Druk. NTSh, 1912.
Verkhratskyi I., Hovir Zamishantsiv, Zapysky
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Maria Redkwa
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.
- Autor oświadcza, że przysługują mu osobiste i majątkowe prawa autorskie do Utworu oraz że nie są one ograniczone w zakresie objętym niniejszą Umową, oraz że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza majątkowych lub osobistych praw autorskich innych osób.
- Autor udziela Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji na korzystanie z Utworu bez ograniczeń terytorialnych i przez czas nieokreślony na następujących polach eksploatacji:
2.1. wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy Utworu, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową;
2.2. wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy Utworu;
2.3. publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie Utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym;
2.4. włączenie Utworu w skład utworu zbiorowego;
2.5. wprowadzanie Utworu w postacie elektronicznej na platformy elektroniczne lub inne wprowadzanie Utworu w postaci elektronicznej do Internetu, Intranetu, Extranetu lub innej sieci;
2.6. rozpowszechnianie Utworu w postaci elektronicznej w Internecie, Intranecie, Extranetu lub innej sieci, w pracy zbiorowej jak również samodzielnie;
2.7. udostępnianie Utworu w wersji elektronicznej w taki sposób, by każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym, w szczególności za pośrednictwem Internetu, Intranetu, Extranetu lin innej sieci;
2.8. udostępnianie Utworu zgodnie z wzorcem licencji Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0) lub innej wersji językowej tej licencji lub którejkolwiek późniejszej wersji tej licencji, opublikowanej przez organizację Creative Commons. - Autor zezwala Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na:
3.1. nieodpłatne korzystanie i rozporządzanie prawami do opracowań Utworu i tymi opracowaniami.
3.2. wysyłanie metadanych Utworu oraz Utworu do komercyjnych i niekomercyjnych baz danych indeksujących czasopisma. - Autor upoważnia i zobowiązuje Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu do udzielania osobom trzecim dalszych licencji (sublicencji) do Utworu oraz do innych materiałów, w tym utworów zależnych lub opracowań zawierających lub powstałych w oparciu o Utwór, przy czym postanowienia takich sublicencji będą tożsame z wzorcem licencji Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0) lub innej wersji językowej tej licencji lub którejkolwiek późniejszej wersji tej licencji, opublikowanej przez organizację Creative Commons Tym samym uprawnia wszystkich zainteresowanych do korzystania z utworu wyłącznie w celach niekomercyjnych pod następującymi warunkami:
4.1. uznanie autorstwa czyli obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem informacji, o autorstwie tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, doi) oraz samej licencji;
4.2. na tych samych warunkach, wolno rozpowszechniać utwory zależne jedynie na licencji identycznej to tej, na jakiej udostępniono utwór oryginalny. - Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu jest zobowiązany do:
5.1. udostępniania Utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym bez ograniczeń technicznych;
5.2. poprawnego informowania osób, którym Utwór będzie udostępniany o udzielonych im sublicencjach w sposób umożliwiający odbiorcom zapoznanie się z nimi.
Pozostałe postanowienia
- Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).