Prawda jako fundament nauczania misyjnego w Protreptikos Klemensa Aleksandryjskiego

Main Article Content

Jerzy Duda

Abstrakt

Klemens Aleksandryjski (†253), jeden z najwybitniejszych pisarzy wczesnochrześcijańskich, w Protreptikosie przedstawił tematykę prawdy jako fundamentalną w przepowiadaniu kerygmatycznym. Prawda była bowiem częstym i ważnym tematem podejmowanym przez starożytną myśl grecką. Klemens uczynił z niej płaszczyznę dialogu między światem pogańskim, a chrześcijaństwem. Na bazie tej problematyki stworzył swoistą koncepcję poznania prawdy. Według niego ma ona swoje źródło w Bogu i ostatecznie do Niego prowadzi. Nie jest ona zastrzeżona jedynie dla wybranych, lecz objawia się tym, którzy jej czystym sercem szukają. W Bogu zawarta jest tajemnica prawdy o wszechświecie. To z Jego woli Logos przeobraził i zharmonizował makro- i mikrokosmos. Poznając zatem prawdę Bożą człowiek ma szansę lepiej poznać świat natury, swoje w nim miejsce oraz powołanie. Prawda ujawnia fałsz kultów pogańskich oraz błędne poglądy filozoficzne. Najpełniejszym jej objawieniem było wcielenie Jezusa Chrystusa. To dzięki Niemu Bóg ukazał swoją łaskę i „potomków nieba” na nowo wezwał do świata chwały. Prawda pomaga zwyciężyć zło, zmienić dotychczasowe życie oraz ukazuje pokutującym drogę zbawienia. Odkrycie jej związane jest zwykle z procesem nawrócenia, a więc oświeceniem, umocnieniem przez święte misteria oraz opieczętowaniem znamieniem dziecka Bożego. Przez Słowo objawiające prawdę człowiek staje się na nowo obrazem Boga oraz Jego przyjacielem na wieki.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Dział
Artykuły naukowe
Biogram autora

Jerzy Duda, WSD im. Jana Pawła II w Siedlcach, (afiliacja PWT Sekcja św. Jana Chrzciciela w Warszawie), Siedlce, Polska

Ksiądz dr Jerzy Duda, patrolog,  wykładowca w WSD im. Jana Pawła II w Siedlcach. Autor wielu prac naukowych i popularnonaukowych z zakresu literatury oraz teologii wczesnochrześcijańskiej, szczególnie środowiska aleksandryjskiego. Wśród nich pozycja książkowa: Jeden świat czy wiele światów? Kosmologiczne podstawy doktryny Orygenesa (Siedlce 2008). Główne kierunki zainteresowań to: soteriologia patrystyczna, egzegeza alegoryczna, teologia Orygenesa, gnoza, schizmy i herezje we wczesnym Kościele.

Bibliografia

  1. Campenhausen, Hans. Ojcowie Kościoła. Tłum. Kazimierz Wierszyłowski. Warszawa: Cykady, 1998.
  2. Clemens Alexandrinus. Protrepticus. Tłum. Claude Mondésert (Sources Chrétiennes 41). Paris: Les Éditions du Cerf, 1949.
  3. Chadwick, Henry. Kościół w epoce wczesnego chrześcijaństwa. Tłum. Andrzej Wypustek. Warszawa: PIW, 2004.
  4. Drączkowski, Franciszek. Kościół-Agape według Klemensa Aleksandryjskiego, Lublin: RW KUL, 1996.
  5. Eusebius Caesariensis. Historia ecclesiastica. Tłum. Gustave Bardy. Vol. 2 (Sources Chrétiennes 41). Paris: Les Éditions du Cerf, 1955.
  6. Judycki, Stanisław. „O klasycznym pojęciu prawdy.” Roczniki Filozoficzne 49.1 (2001): 25-62.
  7. Klemens Aleksandryjski. Zachęta Greków. Tłum. Jan Sołowianiuk (PSP 44). Warszawa: ATK, 1988. 116-201.
  8. Sołowianiuk, Jan. „Klemens Aleksandryjski. Zachęta Greków (Wstęp).” Apologie. Red. Emil Stanula. Pisma Starochrześcijańskich Pisarzy 44. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej, 1988. 99-106.
  9. Wyrwa, Dietmar. „Clemens von Aleksandrien.” Lexikon der antiken christlichen Literatur. Red. Siegmar Döpp i Wilhelm Geerlings. Freiburg: Herder, 2002. 152-154.
  10. Wytzes, Jelle. „Paideia and Pronoia in the Works of Clemens Alexandrinus.” Vigiliae christianae 9 (1955): 146-158.
  11. Żurek, Antoni. Wprowadzenie do Ojców Kościoła. Tarnów: Biblos, 2001.