The reception of Aesop’s fables in the Bulgarian literary and historical tradition
Okładka czasopisma Balcanica Posnaniensia Acta et studia, tom 16, rok 2009, tytuł Balcanica Posnaniensia. Acta et studia
PDF (Język Polski)
BIBL (Język Polski)

Keywords

Aesop's fables
Bulgarians
Sofronius of Vratsa
Neofit Rilski
Petko Slaveykov
Bulgarian literature
Paulician Catholics

How to Cite

Walczak-Mikołajczakowa, M. (2009). The reception of Aesop’s fables in the Bulgarian literary and historical tradition. Balcanica Posnaniensia. Acta Et Studia, 16, 71–80. https://doi.org/10.14746/bp.2009.16.6

Abstract

The article focuses on the reception of Aesop’s fables in Bulgarian literature and the ways in which they entered the native literary and linguistic tradition. The study begins with the observation that, despite the strong ties of Bulgarian culture with the Greek-Byzantine world, Aesop’s works remained almost unknown there until the end of the eighteenth century. The aim of the paper is to present the process of adaptation of Aesopian fables in Bulgaria — from the first nineteenth-century translations to earlier, parallel forms of the genre present in the Catholic Paulician writings. The source material includes Bulgarian translations of Aesop’s fables (by Sofronius of Vratsa, an anonymous translator from 1812, Neofit Rilski, and Petko Slaveykov) as well as eighteenth-century manuscript collections of moralistic tales. The study employs philological and comparative analysis, taking into account both linguistic aspects (such as the relation to Church Slavonic, dialectal influences, and translation innovations) and literary features (didacticism, allegory, narrative structure). The author argues that the first Bulgarian translations of Aesop’s fables were based on Modern Greek adaptations and were characterized by simplified syntax and strong elements of spoken language. At the same time, even before the classical fables became known, a rich moralizing tradition already existed among Bulgarian Catholics (Paulicians), who created fables inspired by Western European models. The study concludes with a paradoxical observation: before Bulgarians encountered Aesop through translations, the moral and didactic essence of his fables had already found expression in local literature in the form of popular and religious adaptations.

https://doi.org/10.14746/bp.2009.16.6
PDF (Język Polski)
BIBL (Język Polski)

References

Abramowska J., Polska bajka ezopowa, Poznań 1991.

Głowiński M., Kostkiewicz T., Okopień-Sławińska A., Sławiński J., Słownik terminów literackich, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź 1989.

Biblioteka Narodowa w Płowdiwie, sygn. 167.

Biblioteka Narodowa w Sofii, rkps nr 1423.

Literatura Polska. Przewodnik encyklopedyczny, red. J. Krzyżanowski i in., t. 1. Warszawa 1984.

Siedem niebios i ziemia. Antologia dawnej prozy bułgarskiej, wybór, wstęp T. Dąbek-Wirgowa, Warszawa 1983.

Walczak-Mikołajczakowa M., Piśmiennictwo katolickie w Bułgarii. Język utworów II połowy XVIII wieku, Poznań 2004.

Złota moneta za słowo. Bułgarskie bajki i legendy ludowe, wybór i wstęp G. Minczew, Łódź 2006.

Басни Езопови и о предобучений Афтониа мудреца и Гаврила елина четверостишнa: С eлuнскаго на слaвенский диалект в пoлзу и употребление славеноболгарских отроков, Бeлград 1852.

Груев Й., Моите спомени, Пловдив 1906.

Динеков П., Български фолклор, София 1990.

Милетич Л. (Miletič L.), Нашите павликяни, Сборник за народни умотворения, наука и книжнина XIX, София 1903.

Николова Ю., Баснята във възрожденските учебници [w:] Училищната книжнина в България през XIX в., Пловдив 1995, s. 39–44.

Николова Ю., Баснята в българската възрожденска литература [w:] За литературните жанрове през Българското възраждане, София 1979, s. 209–221.

Николова Ю., Езоповите басни и тяхното разпространение в българската възрожденска книжнина, „Литeрстурна мисъл" 1983, nr 11, s. 30–45.

Ничев А., Български превод на Езоп от 1812 г., „Език и литература” 1961, nr 6, s. 58–66.

Ничев А., Софроневият превод на Езоповите басни, „Годишник СУ. Филологически Факултет” 1963, nr 56, s. 10–114.

Пенев Б., История на новата българска литература, т. 1, София 1976.

Пенев Б., История на новата българска литература, t. 3, София 1933.

Старобългарска литература. Енциклопедичен речник, oprac. Д. Петканова, Велико Търново 2003.

Софроний Bрачански, red. A. Алексиева, Н. Аретов, В. Вътов, И. Радев, t. 1, София 1989.

Станчев К., Опис на славянските ръкописи в пловдивcката Народна библиотека „Иван Вазoв” постъпили след 1920 год., София 1982.

Тиквешки ръкопис, „Сборник за народни умотворения, наука и книжнина”, t. 4, 1894.

Цонев Б., Onuc на славянските ръкописи в Народната библиотека в София, София 1910.