Zapach smoka, czyli o poetyce zmysłów w podróżopisarstwie na temat Chin

Main Article Content

Tomasz Ewertowski

Abstrakt

Celem artykułu jest przekroczenie paradygmatu wzrokocentrycznego rozpowszechnionego w refleksji nad podróżopisarstwem. Głównym obiektem zainteresowania są reprezentacje wrażeń zapachowych: sposób ich tworzenia oraz funkcja w tekście. W tym celu analizowane są wybrane polskie i serbskie teksty podróżopisarskie na temat Chin z drugiej połowy XIX i pierwszej połowy XX wieku.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Ewertowski, T. (2018). Zapach smoka, czyli o poetyce zmysłów w podróżopisarstwie na temat Chin. Forum Poetyki, (11-12), 24-35. https://doi.org/10.14746/fp.2018.11-12.26803
Dział
Teorie
Biogram autora

Tomasz Ewertowski, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Tomasz Ewertowski – ur. 1985, doktor nauk humanistycznych, wykładowca języka i kultury polskiej na Szanghajskim Uniwersytecie Studiów Międzynarodowych, kierownik grantu NCN Chiny w polskim i serbskim podróżopisarstwie (od początku XVIII wieku do połowy XX wieku) , realizowanego na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Autor książki Dwie twarze latinitas. Recepcja kultury łacińskiej w dziełach Adama Mickiewicza i Lazy Kosticia oraz wielu artykułów publikowanych w pracach zbiorowych i czasopismach w Polsce, Serbii, Chinach, Rosji, Kazachstanie, Japonii.|Tomasz Ewertowski, PhD (b. 1985) is a lecturer in Polish language and culture at Shanghai International Studies University. He directs the NCN grant titled China in Polish and Serbian Travel Writing (Eighteenth and Nineteenth Centuries) at the Adam Mickiewicz University in Poznan. He is the author of the book Dwie twarze latinitas. Recepcja kultury łacińskiej w dziełach Adama Mickiewicza i Lazy Kosticia and several articles published in anthologies and journals in Poland, Serbia, China, Russia, Kazakhstan and Japan.

Referencje

  1. Achtelik, Aleksandra. Sprawcza moc przechadzki, czyli, Polski literat we włoskim mieście. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2015.
  2. Achtelik, Aleksandra. Wenecja mityczna w literaturze polskiej XIX i XX wieku. Katowice: Wydawnictwo Gnome, 2002.
  3. Bachórz, J. „Wacław Sieroszewski o Chińczykach i Chinach”. W Początki wiedzy o Chinach w Polsce, zredagowane przez Irena Kadulska i Józef Włodarski. Gdańsk: Wydawn. Uniwersytetu Gdańskiego, 2008.
  4. Bassin, Mark. Imperial Visions: Nationalist Imagination and Geographical Expansion in the Russian Far East, 1840-1865. Cambridge: Cambridge University Press, 2004.
  5. Bassin, Mark. „Inventing Siberia: Visions of the Russian East in the Early Nineteenth Century”. The American Historical Review The American Historical Review 96, nr 3 (1991): 763–94.
  6. Beller, Manfred, i Joseph Th Leerssen, red. Imagology: The Cultural Construction and Literary Representation of National Characters : A Critical Study. Amsterdam-New York: Rodopi, 2007.
  7. Benn, James A. Tea in China: A Religious and Cultural History. Hong Kong: Hong Kong University Press, 2015.
  8. Cabanowski, Marek. Tajemnice Mandżurii: Polacy w Harbinie. Warszawa: Muzeum Niepodległości, 1993.
  9. Cyrzyk, Leszek. „Literatura podroznicza o Chinach w Polsce XIXw.” Przegląd Orientalistyczny, 1966.
  10. Dawson, Raymond Stanley. The Chinese Chameleon an Analysis of European Conceptions of Chinese Civilization. London-New York: Oxford University Press, 1967. http://books.google.com/books?id=UYRxAAAAMAAJ.
  11. Ewertowski, T. „Chiny a polskie podniebienie ‒ reprezentacje chińskich kulinariów w polskich tekstach podróżopisarskich”. W Spotkania polonistyk trzech krajów ‒ Chiny, Korea, Japonia ‒ Rocznik 2014/2015, zredagowane przez K. Morita. Tokyo: Department of Polish Studies Tokyo University of Foreign Studies, 2015.
  12. Fajans, Roman. W Chinach znowu wojna ... Warszawa: Towarzystwo Wydawnicze „Rój”, 1939.
  13. Fogel, Joshua A. The Literature of Travel in the Japanese Rediscovery of China: 1862-1945. Stanford: Stanford University Press, 1996.
  14. Forman, R. „Eating out East: Representing Chinese Food in Victorian Travel Literature and Journalism”. W A Century of Travels in China: A Collection of Critical Essays on Travel Writing from the 1840s to the 1940s, zredagowane przez Douglas Kerr i Julia Kuehn. Hong Kong: Hong Kong University Press, 2007.
  15. Forman, Ross G. China and the Victorian Imagination: Empires Entwined. Cambridge: Cambridge UniversityPress, 2013.
  16. Gieysztor, Józef. Na Dalekim Wschodzie. Warszawa: Nakł. tygodnika „Naokoło Świata”, 1904.
  17. Golik, Katarzyna. „Witold Jabłoński: niesłusznie zapomniany polski sinolog”. Azja-Pacyfik : społeczeństwo, polityka, gospodarka. 12 (2009): 218–29.
  18. Grąbczewski, Bronisław. Podróże po Azji Środkowej 1885-1890. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2010.
  19. Grgurić, Hrvoje. Na Dalekom Istoku: uspomene našega dobrovoljca iz Sibirije, Mandžurije, Mongolije i Kine. Zagreb: Naklada zaklade tiskare Narodnih novina, 1931.
  20. Gvozden, Vladimir. Srpska putopisna kultura 1914-1940.: studija o hronotopičnosti susreta. Beograd: Službeni glasnik, 2011.
  21. Hameršak, F. „Nepoznati Hrvoje Grgurić”. Kolo: časopis Matice hrvatske 10, nr 4 (2010): 25–40.
  22. Hayot, Eric, Haun Saussy, i Steven G Yao, red. Sinographies: Writing China. Minneapolis-London: University of Minnesota Press, 2008.
  23. Ho, Virgil K. Y. Understanding Canton: Rethinking Popular Culture in the Republican Period. Oxford: Oxford university press, 2005.
  24. Horolets, Anna. Konformizm, bunt, nostalgia: turystyka niszowa z Polski do krajów byłego ZSRR. Kraków: Universitas, 2013.
  25. Huigen, Siegfried. Knowledge and Colonialism: Eighteenth-Century Travellers in South Africa. Leiden-Boston: Leiden Brill, 2009.
  26. Jabłoński, W. „Przed ćwierćwieczem po niezmierzonych obszarach Chin (1932)”. W Ze wspomnień podróżników, zredagowane przez Bolesław Olszewski i Jan Czekanowski. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1958.
  27. Jamieson, R. W. „The Essence of Commodification: Caffeine Dependencies in the Early Modern World”. Journal of Social History 35, nr 2 (2001): 269–94.
  28. Jankowski, Mieczysław. Mandżurja: wrażenia i wspomnienia. Warszawa: Księgarnia Polska, 1909.
  29. Janta, Aleksander. Na kresach Azji. Warszawa: Rój, 1939.
  30. Jezernik, Božidar. Dzika Europa: Bałkany w oczach zachodnich podróżników. Przetłumaczone przez Piotr Oczko. Kraków: Universitas, 2007.
  31. Jin, H. „Opis Kineza u putopisu Milutina Velimirovića «Kroz Kinu»”. W Ljubomir Nenadović i srpska putopisna tradicija: II međunarodna konferencija filološkog fakulteta u Prištini 19-20. maj, 1995. Priština: Univerzitet u Prištini : Filološki fakultet, 1995.
  32. Kajdański, Edward. Długi cień wielkiego muru: jak Polacy odkrywali Chiny. Warszawa: Oficyna Naukowa, 2005.
  33. Kałuski, Marian. Polacy w Chinach. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 2001.
  34. Kerr, Douglas, i Julia Kuehn, red. A Century of Travels in China: A Collection of Critical Essays on Travel Writing from the 1840s to the 1940s. Hong Kong: Hong Kong University Press, 2010.
  35. Kijak, Aleksandra. Odkrywca innej Syberii i Dalekiego Wschodu: o prozie Wacława Sieroszewskiego. Kraków: Wydawn. Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2010.
  36. Korolec-Bujakowska, Halina. Mój chłopiec, motor i ja: z Druskiennik do Szanghaju 1934-1936. Warszawa: Wydawnictwo W.A.B, 2011.
  37. Kuczyński, Antoni. Polskie opisanie świata: studia z dziejów poznania kultur ludowych i plemiennych. T. 1. Wrocław: Wydaw. Uniwersytetu Wrocławskiego, 1994.
  38. Lanckoroński, Karol. Na około ziemi 1888-1889: wrażenia i poglądy. Lwów: Gebethner i Spółka, 1893.
  39. Lukin, Alexander. Медведь наблюдает за драконом: образ Китая в России в XVII-XXI веках. Moskwa: АСТ : Восток-Запад, 2007.
  40. Mackerras, Colin. Western Images of China. Oxford-New York: Oxford University Press, 1989.
  41. Palowski, Franciszek. Aleksander Janta-Połczyński: ballada o wiecznym szukaniu. Warszawa; Kraków: Państ. Wydaw. Naukowe, 1990.
  42. Podemski, K. Socjologia podróży. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2005.
  43. Posadzy, Ignacy. Przez tajemniczy Wschód: wrażenia z podróży. Potulice: Seminarium Zagraniczne, 1939.
  44. Pratt, Mary Louise. Imperialne spojrzenie: pisarstwo podróżnicze a transkulturacja. Przetłumaczone przez Ewa Elżbieta Nowakowska. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2011.
  45. Pušić, Radosav, red. Kapija od žada: putopisi Srba o Kini 1725-1935. Beograd: Biblioteka Grada Beograda, 1998.
  46. Pušić, Radosav, red. Podnebesko carstvo: Srbi o Kini 1725-1940 ; (putopisi i članci). Biblioteka Grada Beograda. Beograd, 2006.
  47. Said, Edward W. Orientalizm. Przetłumaczone przez Monika Wyrwas-Wiśniewska. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo, 2005.
  48. Samii, D. „Ozren Subotić - novosadski istraživač Dalekog istoka”. Sveske za istoriju Novog Sada, nr 17 (2016): 41–45.
  49. Schönbauer Thurin, Susan. Victorian Travelers and the Opening of China: 1842-1907. Athens: Ohio University Press, 1999.
  50. Sieroszewski, Wacław. Na daleki wschód kartki z podróży. Warszawa: Gebethner, Biblioteka Polska, 1904.
  51. Smolik, Przecław. Przez lądy i oceany: (sześć lat na Dalekim Wschodzie). Warszawa; Kraków: J. Czernecki, 1922.
  52. Some, Klimburg A. „Research Notes on Carl A. Trocki’s Publication “Opium, Empire and the Global Political Economy””. Bulletin of the School of Oriental and African Studies, University of London 64, nr 2 (2001): 260–267.
  53. Spence, Jonathan D. The Chan’s great continent: China in western minds. London: Penguin Press, 1998.
  54. Spurr, David. The Rhetoric of Empire: Colonial Discourse in Journalism, Travel Writing, and Imperial Administration. Durham: Duke University Press, 1993.
  55. Subotić, O. Iz žutog carstva. Novi Sad, 1921.
  56. Szczygieł, Mariusz, i Kazimierz Wolny-Zmorzyński, red. 100/XX+50: antologia polskiego reportażu XX wieku. T. 3. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2015.
  57. Thompson, C. Travel writing. London - New York: Routledge, 2011.
  58. Todorova, Mariâ. Bałkany wyobrażone. Przetłumaczone przez Piotr Szymor i Magdalena Budzińska. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2008.
  59. Trocki, Carl A. Opium and Empire: Chinese Society in Colonial Singapore, 1800-1910. Itaha: Cornell University Press, 1990. https://doi.org/10.7591/9781501746352.
  60. Trocki, Carl A. „Opium as a Commodity in the Chinese Nanyang Trade”. W Chinese Circulations: Capital, Commodities, and Networks in Southeast Asia, zredagowane przez Eric Tagliacozzo i Wen-Chin Chang, 84–104. Durham–London: Duke University Press, 2011.
  61. Trocki, Carl A. Opium, Empire and the Global Political Economy: A Study of the Asian Opium Trade. London-New York: Routledge, 1999.
  62. Urbanowicz, Witold. Latające tygrysy. Lublin: Wydawnictwo Lubelskie, 1983.
  63. Velimirović, M. Kroz Kinu: putopis. Beograd: Biblioteka Grada Beograda, 1930.
  64. Wasilewski, W. Z krańców Sybiru: zapiski myśliwego-turysty poświęca myśliwym. Warszawa: nakł. Księgarni A. Gruszeckiego, 1886.
  65. Wieczorkiewicz, Anna. Apetyt turysty: o doświadczaniu świata podróży. Kraków: Universitas, 2012.
  66. Wolff, Larry. Inventing Eastern Europe: The Map of Civilization on the Mind of the Enlightenment. Stanford: Stanford University Press, 1994