Między tradycją a postępem, historią a nowoczesnością, morzem a lądem

Main Article Content

Urszula Kowalska-Nadolna

Abstrakt

Recenzja prezentuje monografię Travel, Modernism and Modernity, autorstwa brytyjskiego badacza Roberta Burdena, wydaną w 2015 roku. Głównym celem omawianej pracy jest ponowne odkrycie i dogłębne przeanalizowanie modernistycznego pisarstwa podróży. Podstawą rozważań Burdena są literackie i nieliterackie teksty brytyjskich i amerykańskich pisarzy: Josepha Conrada (1957–1924), Edwarda Morgana Forstera (1879–1970), Davida Herberta Lawrence’a (1885–1930), Henry’ego Jamesa (1843–1916) i Edith Wharton (1862–1937). Ich dzieła stawały się już wielokrotnie przedmiotem analizy historyków i teoretyków literatury – to, co odróżnia pracę Burdena od rozważań innych badaczy, to przede wszystkim szerokie, kontekstowe ujęcie ich twórczości. Burden prezentuje sylwetki pisarzy, podkreśla rolę inspiracji autobiograficznych w ich pisarstwie, analizuje je w kontekście historycznym, społecznym i psychologicznym. Motyw podróży nie jest jedynym elementem łączącym poszczególne teksty omawiane przez Burdena – cała jego książka poświęcona jest wyszukiwaniu paraleli i korespondencji, a także elementów oryginalnych, wyróżniających twórczość każdego z pięciorga anglojęzycznych autorów. Omawiane studium należy potraktować jako doskonałe podsumowanie wcześniejszych ujęć, jednocześnie oferujące interesujące rozważania m.in. na temat archetypicznego motywu podróży, wędrówki i poszukiwania – zarówno miejsca, jak i tożsamości (indywidualnej oraz narodowej). Pomimo że teksty omawiane przez Burdena powstawały na początku XX wieku, trudno oprzeć się wrażeniu, iż rozważania autora omawianej monografii są niezwykle aktualne również współcześnie.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Kowalska-Nadolna, U. (2018). Między tradycją a postępem, historią a nowoczesnością, morzem a lądem. Forum Poetyki, (11-12), 136-143. https://doi.org/10.14746/fp.2018.11-12.26812
Dział
Krytyki
Biogram autora

Urszula Kowalska-Nadolna, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Urszula Kowalska-Nadolna – adiunkt Instytutu Filologii Słowiańskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Jej główne zainteresowania badawcze to: współczesna literatura czeska, wydarzenia Praskiej Wiosny i ich wpływ na czeską kulturę, literaturę, historię i tożsamość narodową, emigracja czeska po roku 1968, literatura i polityka, pamięć historyczna i popkultura. Autorka dwóch monografii: „Tato noc nebude kratká”. Doświadczenie roku 1968 w czeskiej literaturze emigracyjnej (2015) oraz „Pan śpiewak świat widzi ponuro”. Słowiański bard, popularny tekściarz czy ponadczasowy poeta? O twórczości Karla Kryla i Jacka Kaczmarskiego (2016).|Urszula Kowalska-Nadolna – A lecturer at the Institute of Slavonic Philology at AMU. Main research interests include: contemporary Czech literature; Prague Spring and its impact on the Czech culture, literature, history and national identity; post-1968 Czech emigration, literature and politics; historical memory and pop culture. Author of two monographs: „Tato noc nebude kratká”. Doświadczenie roku 1968 w czeskiej literaturze emigracyjnej (2015) and Pan śpiewak świat widzi ponuro”. Słowiański bard, popularny tekściarz czy ponadczasowy poeta? O twórczości Karla Kryla i Jacka Kaczmarskiego (2016).

Referencje

  1. Achtelik, Aleksandra. Wenecja mityczna w literaturze polskiej XIX i XX wieku. Katowice: Wydawn. Gnome, 2002.
  2. Bassin, Mark. Imperial Visions: Nationalist Imagination and Geographical Expansion in the Russian Far East, 1840-1865. Cambridge: Cambridge University Press, 2006.
  3. Bassin, Mark. „Inventing Siberia: Visions of the Russian East in the early nineteenth century”. American Historical Review 96, nr 3 (1991): 763–794.
  4. Benn, James A. Tea in China: A Religious and Cultural History. Honolulu: University of Hawai’i Press, 2016. https://doi.org/10.21313/hawaii/9780824839635.001.0001.
  5. Cyrzyk, Leszek. „Literatura podroznicza o Chinach w Polsce XIX W.X”. Przegląd Orientalistyczny, nr 3 (1966): 205–216.
  6. Dawson, Raymond Stanley. The Chinese Chameleon an Analysis of European Conceptions of Chinese Civilization. London; New York: Oxford U.P., 1967.
  7. Fogel, Joshua A. The Literature of Travel in the Japanese Rediscovery of China: 1862-1945. Stanford (Calif.): Stanford University Press, 1996.
  8. Forman, Ross G. China and the Victorian Imagination: Empires Entwined. Cambridge: Cambridge University Press, 2016.
  9. Golik, Katarzyna. „Witold Jabłoński: niesłusznie zapomniany polski sinolog”. Azja-Pacyfik : społeczeństwo, polityka, gospodarka., nr 12 (2009): 218–29.
  10. Grąbczewski, Bronisław, i Zysk i S-ka Wydawnictwo. Podróże po Azji Środkowej: Pamir i Hindukusz. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo, 2015.
  11. Grgurić, Hrvoje. Na Dalekom Istoku: uspomene našega dobrovoljca iz Sibirije, Mandžurije, Mongolije i Kine. Zagreb: Naklada zaklade tiskare Narodnih novina, 1931.
  12. Gvozden, Vladimir. Srpska putopisna kultura 1914-1940.: studija o hronotopičnosti susreta. Beograd: Službeni glasnik, 2011.
  13. Hayot, Eric, Haun Saussy, i Steven G Yao, red. Sinographies: Writing China. Minneapolis: University of Minnesota Press, 2008.
  14. Ho, Virgil K. Y. Understanding Canton: Rethinking Popular Culture in the Republican Period. Oxford; New York: Oxford University Press, 2009.
  15. Horolets, Anna. Konformizm, bunt, nostalgia: turystyka niszowa z Polski do krajów byłego ZSRR. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, 2013.
  16. Jamieson, R. „The Essence of Commodification: Caffeine Dependencies in the Early Modern World”. jsh Journal of Social History 35, nr 2 (2001): 269–94.
  17. Jankowski, Mieczysław. Mandżurja: wrażenia i wspomnienia. Warszawa: s.n., 1909.
  18. Jezernik, Božidar. Dzika Europa: Bałkany w oczach zachodnich podróżników. Przetłumaczone przez Piotr Oczko. Kraków: Universitas, 2013.
  19. Kadulska, Irena, i Józef Włodarski, red. Początki wiedzy o Chinach w Polsce. Gdańsk: Wydawn. Uniwersytetu Gdańskiego, 2008.
  20. Kajdański, Edward. Długi cień wielkiego muru: jak Polacy odkrywali Chiny. Warszawa: Oficyna Naukowa, 2005.
  21. Kałuski, Marian. Polacy w Chinach. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 2001.
  22. Kerr, Douglas, i Julia Kuehn. A Century of Travels in China: A Collection of Critical Essays on Travel Writing from the 1840s to the 1940s. Hong Kong: Hong Kong University Press, 2007.
  23. Kijak, Aleksandra. Odkrywca innej Syberii i Dalekiego Wschodu: o prozie Wacława Sieroszewskiego. Kraków: Wydawn. Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2010.
  24. Lanckoroński, Karol. Na około ziemi 1888-1889: wrażenia i poglądy. Kraków: Gebethner i Spółka, 1893.
  25. Lukin, Alexander. Медведь наблюдает за драконом: образ Китая в России в XVII-XXI веках. Москва: АСТ : Восток-Запад, 2007.
  26. Mackerras, Colin. Western Images of China. Hong Kong: Oxford Univ. Press, 1999.
  27. Međunarodna konferencija filološkog fakulteta u Prištini, Universiteti i Prishtinës, i Fakulteti i Filologjisë, red. Ljubomir Nenadović i srpska putopisna tradicija: II međunarodna konferencija filološkog fakulteta u Prištini 19-20. maj, 1995. Priština: Univerzitet u Prištini : Filološki fakultet, 1995.
  28. Olszewicz, Bolesław, i Jan Czekanowski, red. Ze wspomnień podróżników. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1958.
  29. Palowski, Franciszek. Aleksander Janta-Połczyński: ballada o wiecznym szukaniu. Warszawa; Kraków: Państ. Wydaw. Naukowe, 1990.
  30. Posadzy, Ignacy. Przez tajemniczy Wschód: wrażenia z podróży. Potulice: Seminarium Zagraniczne, 1940.
  31. Pušić, Radosav. Kapija od žada: putopisi Srba o Kini 1725-1935. Beograd: Biblioteka Grada Beograda, 1998.
  32. Pušić, Radosav. Podnebesko carstvo: Srbi o Kini 1725-1940 : (putopisni članci). Beograd: Čigoja štampa, 2006.
  33. Said, Edward W. Orientalizm. Przetłumaczone przez Monika Wyrwas-Wiśniewska. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo, 2018.
  34. Samii, D. „Ozren Subotić - novosadski istraživač Dalekog istoka”. Sveske za istoriju Novog Sada, nr 17 (2016): 41–45.
  35. Schönbauer Thurin, Susan. Victorian Travelers and the Opening of China: 1842-1907. Athens: Ohio Univ. Press, 1999.
  36. Smolik, Przecław. Przez lądy i oceany: (sześć lat na Dalekim Wschodzie). Warszawa; Kraków: J. Czernecki, 1922.
  37. Spence, Jonathan. The Chan’s Great Continent: China in Western Minds. New York: Penguin Books, 2000.
  38. Spurr, David. Rhetoric of Empire: Colonial Discourse in Journalism, Travel Writing, and Imperial Administration. Duke University Press, 2012. http://www.myilibrary.com?id=619078.
  39. Szczygieł, Mariusz. 100/XX: antologia polskiego reportażu XX wieku. Tom 3 Tom 3. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2015.
  40. Todorova, Mariâ. Bałkany wyobrażone. Przetłumaczone przez Piotr Szymor i Magdalena Budzińska. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2014.
  41. Tōkyō Gaikokugo Daigaku, i Gaikokugo Gakubu. Spotkania polonistyk trzech krajówChiny, Korea, Japonia, rocznik 2009: miedzynarodowa konferencja akademicka w Tokio. Tōkyō: Pōrandogo Senkō, Pōrando Bunka Kenkyūshitsu, 2010.
  42. Urbanowicz, Witold. Latające tygrysy. Lublin: Wydawnictwo Lubelskie, 1983.
  43. Wasilewski, W. Z krańców Sybiru: zapiski myśliwego-turysty poświęca myśliwym. Warszawa: nakł. Księgarni A. Gruszeckiego, 1886.
  44. Wieczorkiewicz, Anna. Apetyt turysty: o doświadczaniu świata w podróży. Kraków: TAiWPN Universitas, 2008