Abstract
The paper contributes to the critical discussion about the problem of interpreting literature, studying the traditions used in the process. It analyzes Walter Benn Michaels’s intentionalism and its Polish reception in contemporary literary criticism. The polemics between two intentionalists (Paweł Kaczmarski and Łukasz Żurek) with Dawid Kujawa, a representative of post-structural affective criticism, which took place in “Mały Format” in 2021, is summarized. Next, methodological comments regarding the intentionalist project are presented. Although Michaels is typically considered a pragmatist, significant elements of phenomenology can be found in his ideas. Those dependencies are analyzed in the context of the notion of theory, leading to conclusions regarding possible contradictions in the intentionalist thought and its Polish interpretations.
References
Bryant, John. Płynny tekst: teoria zmienności tekstu i edytorstwa w dobie książki i ekranu. Tłum. Łukasz Cybulski. Warszawa: IBL PAN, 2020.
Burzyńska, Anna. Anty-teoria literatury. Kraków: Universitas, 2006.
Felski, Rita. Urzeczenie. O sztuce i przywiązaniu. Tłum. Agnieszka Budnik, Agnieszka Waligóra. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2022. DOI: https://doi.org/10.14746/amup.9788323240716
Fish, Stanley. „Consequences”. W: Against Theory. Literary Studies and the New Pragmatism, red. William John Thomas Mitchell, 106–113. Chicago: University of Chicago Press Journals, 1985.
Fish, Stanley. „Czy na tych ćwiczeniach jest tekst?”. Tłum. Andrzej Szahaj. Teksty Drugie 3 (2000): 197–211.
Habermas, Jürgen. „Interesy konstytuujące poznanie”. Tłum. Witkowski. Colloquia Communia 19 (1985): 158–169.
Kaczmarski, Paweł. „Czym nie jest intencja. Odpowiedź Dawidowi Kujawie”. Mały Format 4-6 (2021). http://malyformat.com/2021/07/czym-intencja-odpowiedzi-dawidowi-kujawie/.
Kaczmarski, Paweł. „Lewicy nie ma, albo o sprawczości tekstu (przy okazji Skurtysa o Okrasce)”. KONTENT, 2023. https://kontent.net.pl/doraźny#Lewicy_nie_ma_albo_o_sprawczoci_tekstu_przy_okazji_Skurtysa_o_Okrasce__CZ_1. https://kontent.net.pl/doraźny#Lewicy_nie_ma_albo_o_sprawczoci_tekstu_przy_okazji_Skurtysa_o_Okrasce__CZ_2.
Kaczmarski, Paweł. „Materializm jako intencjonalizm. O możliwości «nowomaterialistycznej» krytyki literackiej”. Praktyka Teoretyczna 4 (2019): 191–239.
Kaczmarski, Paweł. „Nieczułe narracje. O pewnym modelu zaangażowania w poezji”. Mały Format 1-3 (2021). http://malyformat.com/2021/04/nieczule-narracje-o-pewnym-modelu-zaangazowania-poezji/.
Knapp, Steven, Walter Benn Michaels, „Against Theory”. W: Against Theory. Literary Studies and the New Pragmatism, red. William John Thomas Mitchell 11– 31. Chicago: University of Chicago Press Journals, 1985.
Knapp, Steven, Walter Benn Michaels, „Against Theory”. W: Against Theory. „A Reply to Richard Rorty: What Is Pragmatism?”. W: Against Theory. Literary Studies and the New Pragmatism, red. William John Thomas Mitchell, 139–146. Chicago: University of Chicago Press Journals, 1985.
Kujawa, Dawid. „Czułość i nieczułość w jednym stały domu. Odpowiedź Pawłowi Kaczmarskiemu”. Mały Format 1-3 (2021). http://malyformat.com/2021/04/kujawa-kaczmarski-polemika/.
Kujawa, Dawid. „Największy mankament poezji. Ciąg dalszy dyskusji z Pawłem Kaczmarskim i Łukaszem Żurkiem”. Mały Format 7-9 (2021). http://malyformat.com/2021/10/najwiekszy-mankament-poezji-ciag-dalszy-dyskusji-pawlem-kaczmarskim-lukaszem-zurkiem/.
Markowski, Michał Paweł. Pragnienie obecności. Filozofie reprezentacji od Platona do Kartezjusza. Gdańsk: Słowo/Obraz Terytoria, 1999.
Markowski, Michał Paweł. „Reprezentacja i ekonomia”. Teksty Drugie 4 (2004): 11–27.
Michaels, Walter Benn. Kształt znaczącego: od roku 1967 do końca historii. Tłum. Jan Burzyński. Kraków: Korporacja Ha!art, 2011.
Okopień-Sławińska, Aleksandra. „Relacje osobowe w literackiej komunikacji”. W: Problemy socjologii literatury, red. Janusz Sławiński, 109–125. WrocławWarszawaKrakówGdańsk: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1971.
Rorty, Richard. „Philosophy without Principles”. W: Against Theory. Literary Studies and the New Pragmatism, red. William John Thomas Mitchell, 132–138. Chicago: University of Chicago Press Journals, 1985.
Szajnert, Danuta. „Intencja i interpretacja”. Pamiętnik Literacki 1 (2000): 7–42.
Żurek, Łukasz. „Wiersz i gumowa kaczka. Odpowiedź Dawidowi Kujawie”. Mały Format 4-6 (2021). http://malyformat.com/2021/07/wiersz-i-gumowa-kaczka-odpowiedz-dawidowi-kujawie/
License
Copyright (c) 2024 Agnieszka Waligóra

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Authors of articles are responsible for securing the rights to other publications (texts, tables, drawings and other illustrations) quoted or reproduced in their texts.
