Literariness against the culture of autobiography
Journal cover Forum of Poetics, no. 37, year 2024, title summer 2024
PDF (Język Polski)
PDF

Keywords

literariness
anti-literariness
autobiography
confession
Aleksandra Wstecz
Aleksandra Pakieła

How to Cite

Sala, Z. (2024). Literariness against the culture of autobiography. Forum of Poetics, (37), 154–171. https://doi.org/10.14746/fp.2024.37.46246

Abstract

The article discusses the relationship between the way the categories of “anti-literariness” and “literariness” operate in contemporary literary criticism and the “culture of autobiography” after the breakthrough of 1989. Based on two recent critical discussions around the books Kwiaty rozłączki by Aleksandra Wstecz (2020) and Oto ciało moje by Aleksandra Pakieła (2022), the author looks at how the expansion of therapeutic languages and the primacy of stories about individual traumatic experience are remodelling the conditions of literary criticism. 

https://doi.org/10.14746/fp.2024.37.46246
PDF (Język Polski)
PDF

References

Andrzejewski, Łukasz. „Zagadka społeczeństwa terapeutycznego: historia, konteksty, praktyka”. Przegląd Socjologii Jakościowej 1 (2017): 68–89. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-8069.13.1.03

Bełza, Marcin. „To nie jest powieść. Recenzja książki «Oto ciało moje» Aleksandry Pakieły”. Kultura Liberalna 29 (2022). https://kulturaliberalna.pl/2022/07/12/marcin-belza-recenzja-aleksandra-pakiela-oto-cialo-moje/.

Burek, Tomasz. Zamiast powieści. Warszawa: Czytelnik, 1971.

Czerka-Fortuna, Eliza. „Przejawy kultury terapeutycznej w edukacji akademickiej”. Edukacja Dorosłych 2 (2013). https://www.infona.pl//resource/bwmeta1.element.desklight-c8d79612-749a-44c4-9da7-835cd0c7154e.

Czermińska, Małgorzata. Autobiograficzny trójkąt: świadectwo, wyznanie, wyzwanie. Wydanie 2, zmienione. Kraków: Universitas, 2020.

Dąbkowska, Paulina. „«Kwiaty rozłączki». Zbiór anty-miłosny”. Nowy Napis Co Tydzień 57 (2020). https://nowynapis.eu/tygodnik/nr-57/artykul/kwiaty-rozlaczki-zbior-anty-milosny.

Dunin, Kinga. „Moda na depresję, czyli kultura terapii”. KrytykaPolityczna.pl, 11.03.2023. https://krytykapolityczna.pl/kultura/czytaj-dalej/kinga-dunin-czyta/jak-plakac-w-miejscach-publicznych-kultura-terapii/.

Ficek, Ewa. „Totalność terapii? Dyskursu terapeutycznego filiacje i translokacje”. W: Reprezentacje świata w dyskursach (modele, obrazy, wizje), red. Bernadetta Ciesek-Ślizowska, Beata Duda, Ewa Ficek, Katarzyna Sujkowska-Sobisz, 253–263. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2019.

Głowala, Wojciech. „Ze «Słownika współczesnych komunałów krytycznoliterackich»”. Teksty 2 (1972): 132–143.

Grynberg, Henryk. „Mój krytyk za dużo wyczytał”. Odra 6 (2002): 67.

Grynberg, Henryk. „Pokolenie Szoa”. Odra 4 (2002): 37–49.

Hasell, Ariel, Robin L. Nabi. „Emotion, Information Sharing, and Social Media”. W: Emotions in the Digital World, red. Robin L. Nabi, Jessica Gall Myrick, 381–400. New York: Oxford University Press, 2023. DOI: https://doi.org/10.1093/oso/9780197520536.003.0020

Hellich, Artur. Gry z autobiografią: przemilczenia, intelektualizacje, parodie. Warszawa: IBL PAN, 2018.

Illouz, Eva. „Cierpienie, pola emocjonalne i emocjonalny kapitał”. W: Uczucia w dobie kapitalizmu, tłum. Zygmunt Simbierowicz, 61–108. Warszawa: Oficyna Naukowa, 2010.

Jacyno, Małgorzata. Kultura indywidualizmu. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007.

Jakubowiak, Maciej. „SCHEMATY: Nie na temat”. dwutygodnik.com 1 (2016). https://www.dwutygodnik.com/artykul/6358-schematy-nie-na-temat.html.

Jarzębski, Jerzy. „Kariera «autentyku»”. W: Powieść jako autokreacja, 337–364. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1984.

Kierkosz, Igor. „Lubię tę robotę”. dwutygodnik.com 4 (2023). https://www.dwutygodnik.com/artykul/10616-lubie-te-robote.html.

Legeżyńska, Anna. „Białoszewski na «biegunie»: uwagi o głównych regułach strategii twórczej”. Kresy 4 (1996): 25–32.

Lejeune, Philippe. „Pakt autobiograficzny”. W tegoż: Wariacje na temat pewnego paktu: o autobiografii, 21–56. Kraków: Universitas, 2001.

Lejeune, Philippe. „Pakt autobiograficzny (bis)”. W tegoż: Wariacje na temat pewnego paktu: o autobiografii, 177–204. Kraków: Universitas, 2001.

Leociak, Jacek. „Grynberg niebanalnie o Głowińskim”. Odra 6 (2002).

Orska, Joanna. Liryczne narracje: nowe tendencje w poezji 1989–2006. Kraków: Universitas, 2007.

Pikuła, Rafał. „Ekshibicjonizm literacki i pożytki z niego”. Tygodnik Przegląd 31 (2022). https://www.tygodnikprzeglad.pl/ekshibicjonizm-literacki-pozytki-niego/.

Remis, Adam. „Czy wszystko trzeba przeżyć? (Aleksandra Wstecz, «Kwiaty rozłączki»)”. Wizje: Aktualnik, 8.03.2020. https://magazynwizje.pl/aktualnik/adam-remis-aleksandra-wstecz/.

Rieff, Philip. The Triumph of the Therapeutic: Uses of Faith after Freud. Fortieth-Anniversary edition, 2nd print. Wilmington: ISI Books, 2007.

Sala, Zuzanna. „«Cierpiący na depresję doskonale odnajdują się na bezrobociu». Humor w narracjach psychiatrycznych Tomasza Bąka i Olgi Hund”. Praktyka Teoretyczna 3 (8.11.2022): 311–337. DOI: https://doi.org/10.19195/prt.2022.3.13

Sikora, Agata. „Ja w pudełku”. dwutygodnik.com 7 (lipiec 2023). https://www.dwutygodnik.com/artykul/10824-ja-w-pudelku.html.

Szmidt, Olga. Autentyczność: stan krytyczny: problem autentyczności w kulturze XXI wieku. Kraków: Universitas, 2019.

Szot, Wojciech. „[RECENZJA] Aleksandra Wstecz, «Kwiaty rozłączki»”. Zdaniem Szota (blog), 12.03.2020. https://zdaniemszota.pl/2975-recenzja-aleksandra-wstecz-kwiaty-rozlaczki.

Tosiek, Antonina. „Szkic do rozwinięcia”. dwutygodnik.com 5 (2023). https://www.dwutygodnik.com/artykul/10718-szkic-do-rozwiniecia.html.

Waldman, Katy. „The Rise of Therapy-Speak”. The New Yorker, 26.03.2021. https://www.newyorker.com/culture/cultural-comment/the-rise-of-therapy-speak.

Waligóra, Janusz. „Pamięć i tekst: wypowiadanie Zagłady w «Czarnych sezonach» Michała Głowińskiego”. Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria 9 (2009): 156–165.

Witczak, Adrian. „Pułapki szczerości”. artPAPIER 14 (2022). http://artpapier.com/index.php?page=artykul&wydanie=444&artykul=9020&kat=1.

Witkowski, Mateusz. „Literatura bez literatury i nagroda za temat, czyli Paszport Polityki dla Natalii Fiedorczuk”. ksiazki.wp.pl, 18.01.2017. https://ksiazki.wp.pl/literatura-bez-literatury-i-nagroda-za-temat-czyli-paszport-polityki-dla-natalii-fiedorczuk-6145960874330241a.

Wrotz, Adam. „Czy bohater polskiej powieści kupił już sobie komputer?” dwutygodnik.com 6 (2023). https://www.dwutygodnik.com/artykul/10791-czy-bohater-polskiej-powiesci-kupil%C2%A0juz%C2%A0sobie-komputer.html.

Wróbel, Olga. „O sobie”. dwutygodnik.com 5 (2023). https://www.dwutygodnik.com/artykul/10708-o-sobie.html.

Wróbel, Olga. „Z tej książki sączą się pot, krew, łzy, wymiociny i kwasy żołądkowe. Oto cena szczupłości”. Wyborcza.pl, 28.06.2022. https://wyborcza.pl/ksiazki/7,154165,28604284,gra-w-ideal.html.

Ziątek, Zygmunt. „Reportaż jako literatura”. W: Obraz literatury w komunikacji społecznej po roku ’89, red. Andrzej Werner, Dariusz Żukowski, 421–458. Warszawa: IBL PAN, 2013