Słowa kluczowe
słownictwo gwarowe
leksykon języka i kultury
nazwy naczyń i sprzętów kuchennych
Jak cytować
Abstrakt
Celem artykułu jest zaprezentowanie koncepcji leksykograficznego opracowania gwarowego słownictwa należącego do jednego z subpól pola tematycznego KULINARIA. Praca rejestrująca nazwy naczyń i sprzętów kuchennych stanowi kolejny tom większego, interdyscyplinarnego projektu poświęconego dziedzictwu kulinarnemu Śląska, który pomyślany został jako seria tematycznych słowników języka i kultury regionu, archiwizujących i dokumentujących leksykę z różnych podpól szeroko rozumianych kulinariów.
W artykule omówiono cel, zawartość, charakter i przeznaczenie powstającego Leksykonu dziedzictwa kulinarnego Śląska. Naczynia i sprzęty kuchenne; przedstawiono budowę artykułu słownikowego, którą zilustrowano wybranymi przykładami.
Bibliografia
Batko-Tokarz B. (2019), Tematyczny podział słownictwa współczesnego języka polskiego. Teoria, praktyka, leksykografia, Kraków.
Cząstka-Szymon B., Ludwig J., Synowiec H. (2000), Mały słownik gwary Górnego Śląska, wyd. 2, poszerz. i popr. przez B. Cząstkę-Szymon, Katowice.
Haas A., Iżykowska M., Kleszcz K., Muszyńska M. (2024), Słownik gwar śląskich, t. 18, Opole.
Haliniak A. (2021), Przepis kulinarny jako przedmiot badań lingwistyki kontrastywnej, „Tekst i Dyskurs – Text und Diskurs”, t. 15, s. 577–598. DOI: https://doi.org/10.7311/tid.15.2021.25
Karaś H. (2019), Jeszcze o potrzebie dokumentowania leksyki gwarowej (na przykładzie wybranych wyrazów południowomałopolskich z okolic Biecza), „Gwary Dziś”, t. 11, s. 19–27. DOI: https://doi.org/10.14746/gd.2019.11.2
Kąś J. (2015), Ilustrowany leksykon gwary i kultury podhalańskiej, t. 1, Bukowina Tatrzańska–Nowy Sącz.
Kąś J. (2019), Zmiany w gwarowym systemie leksykalnym a praktyka leksykograficzna, „Gwary Dziś”, t. 11, s. 29–39. DOI: https://doi.org/10.14746/gd.2019.11.3
Kąś J. (2021), Ikonografia w słowniku gwarowym, „Gwary Dziś”, t. 14, s. 265–276. DOI: https://doi.org/10.14746/gd.2021.14.23
Okoniowa J. (2008), Leksyka Małopolski górzystej, ze szczególnym uwzględnieniem Podhala, w badaniach XIX i XX wieku, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego”, z. 64, s. 237–248.
Pelcowa H. (2019), Słownik gwar Lubelszczyzny, t. 6: Pokarmy, Lublin.
Pelcowa H. (2023), Dziedzictwo leksykalne wyznacznikiem tożsamości regionu lubelskiego, Lublin.
Przymuszała L. (2013), Wstęp, [w:] taż, Słownik frazeologizmów i typowych połączeń wyrazowych w gwarach śląskich, Opole.
Przymuszała L., Świtała-Trybek D. (2017), O powstającym leksykonie dziedzictwa kulinarnego Śląska, „Studia Śląskie”, t. 81, s. 217–231.
Przymuszała L., Świtała-Trybek D. (2021), Leksykon dziedzictwa kulinarnego Śląska, Opole.
Słownik gwar śląskich (2000–2020), red. B. Wyderka, t. 1–17, Opole.
Słownik gwarowy Śląska Cieszyńskiego (2010), red. J. Wronicz, wyd. 2, popraw. i poszerz., Ustroń.
Witaszek-Samborska M. (2005), Studia nad słownictwem kulinarnym we współczesnej polszczyźnie, Poznań.
Woźniczko M., Jędrysiak T., Orłowski D. (2015), Turystyka kulinarna, Warszawa.
Zaręba A. (1969–1996), Atlas językowy Śląska, t. 1–8, Warszawa–Kraków.
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Lidia Przymuszała, Dorota Świtała-Trybek
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy
Autorzy tekstów przyjętych do publikacji w czasopiśmie Gwary Dziś są zobowiązani do wypełnienia, podpisania i odesłania na adres redakcji umowy o udzielenie nieodpłatnej licencji do utworów, z zobowiązaniem do udzielania sublicencji CC.
Zgodnie z umową, autorzy tekstów opublikowanych w czasopiśmie Gwary Dziś udzielają Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji oraz zezwalają na użycie sublicencji Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0).
Autorzy zachowują prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem.
Użytkownicy
Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych od 2015 r. w Gwarach Dziś pod następującymi warunkami:
uznanie autorstwa - obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
bez tworzenia utworów zależnych - utwór musi być zachowany w oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.
Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2015 r. prawa autorskie są zastrzeżone.
Inne
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).