Krytyka naukowa a reguły gry o prawdę naukową

Main Article Content

Janusz Goćkowski

Abstrakt

Autor wyróżnia cztery rodzaje krytyki naukowej, rozumianej jako: 1) interpretacja teorii i modeli, pojęć i terminów, reguł i dyrektyw, która zmierza do modyfikacji tych składników lub jej celem jest odstąpienie od błędu; 2) analiza wartości poznawczych kończących się konkluzjami oscylującymi między aprobatą - kwalifikowaniem a dezaprobatą - dyskwalifikowaniem; 3) rozpatrywanie czynności i wartości poznawczych pod względem ich zgodności z doktryną uprawiania pracy naukowej; 4) czynności selekcjonujące (zasługujące też na miano „przesiewu”), prowadzące do wyboru prac kandydujących do statusu akceptowanych składników „świata trzeciego” w teatrze życia naukowego. Zdaniem Autora, krytykujący stosują dwa style gry o prawdę naukową: grę „ludzi systemu” i grę „ludzi problemu” . Artykuł zamykają konkluzje dotyczące charakteru krytyki naukowej. Krytyka nie jest jedną z form wypowiedzi w dyskursie naukowym, ale substancją wszelkich wypowiedzi w takim dyskursie - rdzeniem gry o prawdę naukową.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Dział
Dyskusje, polemiki, informacje
Biogram autora

Janusz Goćkowski, Uniwersytet Jagielloński

Jerzy Goćkowski - profesor doktor habilitowany, socjolog nauki i antropolog wiedzy, historyk idei. Pracuje na Uniwersytecie Jagiellońskim (Instytut Etnologii) i Politechnice Wrocławskiej (Studium Nauk Humanistycznych). Jest przewodniczącym Sekcji Socjologii Nauki oraz Komisji Historii Myśli Społecznej i Politycznej Polskiego Towarzystwa Socjologicznego, a także członkiem Komitetu Naukoznawstwa Polskiej Akademii Nauk i Rady Redakcyjnej kwartalnika „Zagadnienia Naukoznawstwa” . Autor książek: Autorytety świata uczonych (1974), Ethos nauki i role uczonych (1996), Uniwersytet i tradycja w nauce (1999), Ludzie systemu i ludzie problemu. Wieczna wojna w teatrze życia naukowego (2000).