Granice błędu – norma językowa a teksty prawne

Main Article Content

Andrzej Moroz

Abstrakt

A material basis for the conducted considerations are the texts of the selected legal acts. The aim is to diagnose the principle causes favouring the deviations from the binding language norms in such texts. Thus, the analyses try to demonstrate that such language flaws as ellipticalness of utterances, an excessive number of lexical repetitions or the formation of non-standard syntactical collocations need not be the token of linguistic imperfection of a legal text (its incorrectness), but the result of complex legislative procedures visible in the processes of terminologization, synonymy, message economy or message openness. Due to this, the opinions about linguistic correctness of legal texts are not always evident and determining the boundaries of error is not always explicit.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Moroz, A. (2014). Granice błędu – norma językowa a teksty prawne. Poznańskie Spotkania Językoznawcze, (28), 93-107. https://doi.org/10.14746/psj.2014.28.8
Dział
Artykuły naukowe
Biogram autora

Andrzej Moroz, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydział Filologiczny

Adiunkt w Instytucie Języka Polskiego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Specjalizuje się w składniowym opisie wypowiedzeń współczesnej polszczyzny oraz kulturze języka. Publikacje książkowe: Strukturalna charakterystyka konstrukcji składniowych zawierających składnik zerowy, Toruń 2002; Parenteza ze składnikiem czasownikowym we współczesnym języku polskim, Toruń 2010.

Bibliografia

  1. Bańko M. (red.), 2000, Inny słownik języka polskiego, t. 1-2., Warszawa.
  2. Bobrowski I., 1993, Językoznawstwo racjonalne. Z zagadnień teorii językoznawczej i metodologii opisów gramatycznych, Kraków.
  3. Choduń A., 2004, Język prawny a język potoczy, w: Język – prawo – społeczeństwo, red. E. Malinowska, Opole, s. 77–86.
  4. Choduń A., 2006, Norma językowa a dyrektywy redagowania tekstów aktów prawnych, w: Konwencjonalne i formalne aspekty prawa, red. S. Czepita, Szczecin, s. 47–53.
  5. Gizbert-Studnicki T., 2009, Postulat jasności i zrozumiałości tekstów prawnych a dostęp do prawa, w: Prawo i język, red. A. Mróz, A. Niewidomski, M. Pawelec, Warszawa, s. 9–18.
  6. Grochowski M., 1984, Składnia wyrażeń polipredykatywnych (Zarys problematyki), w: Gramatyka współczesnego języka polskiego. Składnia, red. Z. Topolińska, Warszawa, s. 213–299.
  7. Hałas B., 1995, Terminologia języka prawnego, Zielona Góra.
  8. Jadacka H., 2010, Dlaczego nie wszyscy mogą rozumieć teksty prawne, w: Prawo, język, etyka, red. A. Mróz, A. Niewiadomski, M. Pawelec, Warszawa, s. 27–30.
  9. Kącka-Rodak M., Wichrowska W., 2011, Poprawność językowa aktów normatywnych – rola redaktora językowego w procesie legislacyjnym, w: Prawo, język, media, red. A. Mróz, A. Niewiadomski, M. Pawelec, Warszawa, s. 131–138.
  10. Kodeks cywilny – Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 z późniejszymi zmianami.
  11. Kodeks karny – Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 z późniejszymi zmianami.
  12. Malinowska E., 1999, Wypowiedzi administracyjne i ich poprawność, „Prace Filologiczne” t. 44, s. 363–372.
  13. Malinowski A., 2006, Polski język prawny. Wybrane zagadnienia, Warszawa.
  14. Malinowski A., 2008, Redagowanie tekstu prawnego. Wybrane wskazania logiczno-językowe, Warszawa.
  15. Malinowski A. (red.), 2009, Zarys metodyki pracy legislatora, Warszawa.
  16. Markowski A., 2007, Kultura języka polskiego. Teoria. Zagadnienia leksykalne, Warszawa.
  17. Markowski A. (red.), 1999, Nowy słownik poprawnej polszczyzny, Warszawa.
  18. Moroz A., 2002, Strukturalna charakterystyka konstrukcji składniowych zawierających składnik zerowy, Toruń.
  19. Petzel J., 2011, Status lingwistyczny języka prawnego, w: Prawo, język, media, red. A. Mróz, A. Niewiadomski, M. Pawelec, Warszawa, s. 153–165.
  20. Rak-Rozmysłowska M., 2012, Otwarta struktura języka prawnego w ujęciu Jerzego Wróblewskiego i Herberta L.A. Harta, w: Prace z teorii i historii prawa oraz administracji publicznej, red. M. Sadowski, P. Szymaniec, Wrocław, s. 25–38.
  21. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 w sprawie zasad techniki prawodawczej, w: Dziennik Ustaw nr 100, poz. 908.
  22. Wierzbicka A., 1969, Dociekania semantyczne, Wrocław.
  23. Wyrok Sądu Najwyższego z 1993-01-08 (sygnatura III ARN 84/92).
  24. Zieliński M., 2007, Wiedza o tekstach prawnych jako warunek ich rozumienia, w: Język polskiej legislacji, czyli zrozumiałość przekazu a stosowanie prawa. Materiały konferencyjne, Warszawa.
  25. Zieliński M., 2011, Mitów o myśleniu o wykładni prawa ciąg dalszy, w: Prawo, język, media, red. A. Mróz, A. Niewiadomski, M. Pawelec, Warszawa, s. 117–126.