Abstrakt
The article is an analysis of the gesture of bowing in the Old Testament. A bow as a sign of homage and respect paid to God and to people of power and authority is also an axis of a multilayer communication act whose description often contains information about locution and the force of illocution. In contrast to the formalization which bows underwent in the liturgy of the Roman Catholic Church after Vaticanum Secundum, (v. Addendum), the gesture became banal in modern everyday life, but the word denoting it has gained a new reified meaning in the Polish language.
Bibliografia
A Hebrew– English Bible. According to the Masoretic Text, http://www.busysteve.com/Hebrew-Readings/pt0.htm [dostęp: luty 2025].
Biblia Tysiąclecia – Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, https://biblia.deon.pl.BirdLife International (2017), Hooded Grebe courtship dance, rare footage from "Tango in the Wind”, https://tiny.pl/zmyy_bjn [dostęp: luty 2025].
Jestem na pTAK! (2023), Taniec Żurawi, https://www.facebook.com/watch/?v=564065968988448 [dostęp: luty 2025].
KJP – Ukłony, w: Korpus Języka Polskiego PWN, https://sjp.pwn.pl/korpus/szukaj/Uk%C5%82ony [dostęp: luty 2025].
Terka Busz (2024), Żubry walka byków – Jankowice, Nadleśnictwo Kobiór 8.01. 2024,https://www.youtube.com/watch?v=q2dGhXjSLLI [dostep: luty 2025].
thomasfeissner2312 (2016), Bowing Deer of Nara, Japan, https://www.youtube.com/shorts/kRnVOOkrMQo [dostęp: luty 2025].
WSJP – Żmigrodzki Piotr, red. (2013), Ukłon w czyjąś stronę, w: Wielki słownik języka polskiego, https://wsjp.pl/haslo/do_druku/34369/uklon-w-czyjas-strone [dostęp: luty 2025].
Austin John Langshaw (1993), Jak działać słowami, w: tenże, Mówienie i poznawanie: rozprawy i wykłady filozoficzne, Warszawa, s. 550–709.
Głowa Władysław (1995), Znaki i symbole wliturgii, Przemyśl.Kwiecień Tadeusz (2001), Pochwała ciała. Liturgia i człowieczeństwo, Kraków.
Nowowiejski Antoni Julian (1931), Ceremoniał parafjalny. Przewodnik liturgiczny dla duchowieństwa pasterstwem dusz zajętego, Płock.
OWMR – Ogólne wprowadzenie do Mszału Rzymskiego (1986), w: Mszał Rzymski dla Diecezji Polskich, Poznań, s. 2–70.
Ricoeur Paul (1991), Podług nadziei, Warszawa.
Szczepaniec Stanisław (1996), Gesty liturgiczne, „Zeszyty Diakonii Liturgicznej Ruchu Światło – Życie”, z. 7, Kraków.
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Kamilla Termińska

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy
Autor oświadcza, że przysługują mu osobiste i majątkowe prawa autorskie do utworu publikowanego w czasopiśmie „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza”, oraz że nie są one ograniczone w zakresie objętym umową autorską, oraz że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza majątkowych lub osobistych praw autorskich innych osób, ani innych praw osób trzecich, w tym dóbr osobistych.
Autor(zy) zachowują pełne prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem, udzielając Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji CC BY-ND 4.0 Międzynarodowe na korzystanie z utworu bez ograniczeń terytorialnych przez czas nieokreślony na określonych umową autorską polach eksploatacji.
Użytkownicy
Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych od 2016 roku w „Poznańskich Studiach Polonistycznych. Serii Językoznawczej” pod następującymi warunkami:
- uznanie autorstwa – obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
- bez tworzenia utworów zależnych – utwór musi być zachowany w oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.
Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2016 r. prawa autorskie są zastrzeżone.
Inne
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).
