Cabanis: między medycyną, rewolucją i filozofią
PDF

Słowa kluczowe

brain
physiology
sensibility
mind
consciousness
intelligence
morality
materialism

Jak cytować

Chomiszczak, T. (2019). Cabanis: między medycyną, rewolucją i filozofią. Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka, (34), 223–243. https://doi.org/10.14746/pspsl.2018.34.11

Abstrakt

The article is concerned with quite forgotten character and work of Pierre Jean Georges Cabanis, a physician and philosopher, but also a strong supporter of the French Revolution from the turn of the 18th and 19th centuries. His main scientific opus was the dissertation On the relations between the physical and moral aspects of man (Rapports du physique et du moral de l’homme) first published in 1802 and then repeatedly resumed in the 19th century, but virtually unknown in Poland. His medical points of view originally corresponded with materialistic philosophy; however, they also took into account the role of the spiritual and mental aspects of a human – this “biological, thinking mechanism”, as Cabanis thought. An important role in his book was played by theories related to sensualism. Using modern terms, Cabanis created something like physiological psychology. According to him, the body, or more precisely its organs, take part in the creation of human thoughts which seem to be only the physiological result of brain perception. This classic work was often invoked by successive generations of doctors and thinkers; it even appeared in artistic prose. Cabanis himself has had a fixed position in research and scientific studies for over two centuries.
https://doi.org/10.14746/pspsl.2018.34.11
PDF

Bibliografia

Balzac Honoré de (1924), Jaszczur, przeł. Tadeusz Boy-Żeleński, Bibljoteka Boya, Warszawa.

Bouillet Marie-Nicolas, Chassang Alexis (1878), Pierre Jean Georges Cabanis, w: tychże, Dictionnaire universel d’histoire et de géographie [online], Paris [dostęp: 2 stycznia 2018], https://fr.wikisource.org/wiki/Dictionnaire_universel_d%E2%80%99histoire_et_de_g%C3%A9ographie_Bouillet_Chassang/Cabanis_(pierre-jeangeorges).

Cabanis Pierre Jean Georges (1815), Rapports du physique et du moral de l’homme, wyd. 3, Caille et Ravier, Paris [Francja].

Chazaud Jaques (1998), Cabanis devant la guillotine, „Bulletin de la Société française d’histoire de la médecine”, nr 32 (1), s. 69-74.

Conrad Joseph (1925), W oczach Zachodu, przeł. Helena Janina Pajzderska, E. Wende i S-ka/Tow. Wyd. IGNIS, Warszawa.

Dawkins Richard (1997), Ślepy zegarmistrz, przeł. Antoni Hoffman, PIW, Warszawa.

Dawkins Richard (2007), Bóg urojony, przeł. Piotr J. Szwajcer, Wydawnictwo CiS, Warszawa.

Dumas Alexandre (1929), Hrabia Monte Christo, [b.tł.], Bibljoteka Rodzinna, Warszawa.

Ginguené Pierre Louis (1812), Cabanis (Pierre Jean Georges), w: Biographie universelle, red. MM.Michaud Frères [online], Paris [dostęp: 4 stycznia 2018], http://www.biusante. parisdescartes.fr/histoire/medica/resultats/index.php?do=page&cote=90945x19x09&p=1.

Pouliquen Yves (2013), Cabanis: la vie d’un idéologue, Odile Jacob, Paris [Francja].

Rémusat Charles de (1844), Cabanis, „Revue des Deux Mondes”, t. 8 [online], [dostęp: 4 stycznia 2018], https://fr.wikisource.org/wiki/Revue_des_Deux_Mondes/1844.

Rey Alain, Rey-Debove Josette, red. (1992), Le Petit Robert. Dictionnaire, Dictionnaires le Robert, Paris [Francja].

Robert Adolphe, Cougny Gaston (1889), Cabanis (Pierre-Jean-Georges, comte), w: Dictionnaire des parlementaires français [online], Paris [dostęp: 3 stycznia 2018], http://www2.assemblee-nationale.fr/

sycomore/fiche/%28num_dept%29/12994.

Role André (1994), Georges Cabanis, médecin de Brumaire, Éditions Fernand Lanore, Paris [Francja].

Rouillard Maurice (2001), Cabanis, homme de l’art, de la sensibilité d’organe à la sensibilité d’esprit, un itinéraire intellectuel, w: Des „passeurs” entre science, histoire et littérature: contribution à l’étude de la construction des savoirs, 1750-1840, red. Gilles Bertrand, Allain Guyot, Ellug, Grenoble [Francja], s.91-107.

Stocking George W. (1968), Race, Culture, and Evolution. Essays in the History of Anthropology, Free Press, New York [USA].

Autorzy

Autorzy tekstów przyjętych do publikacji w czasopiśmie „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka” są zobowiązani do wypełnienia, podpisania i odesłania na adres redakcji umowy o udzielenie nieodpłatnej licencji do utworów, z zobowiązaniem do udzielania sublicencji CC.

Zgodnie z umową, autorzy tekstów opublikowanych w czasopiśmie „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka” udzielają Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji oraz zezwalają na użycie sublicencji Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0).

Autorzy zachowują prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem.

Użytkownicy

Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych od 2016 roku w „Poznańskich Studiach Polonistycznych. Serii Literackiej” pod następującymi warunkami:

  • uznanie autorstwa – obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
  • bez tworzenia utworów zależnych – utwór musi być zachowany w  oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.

Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2016 r. prawa autorskie są zastrzeżone.

Inne

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.