Wieczór na Missisipi, czyli przyjaźń jako wstrząs

Main Article Content

Tadeusz Sławek

Abstrakt

The present text is an interpretation of two dialogues taken from Herman Melville’s novel The Confidence-Man. His Masquerade. One of the main topics prevailing in the conversations of the main characters from the novel traveling on the Mississippi River onboard of the steamboat “Fidéle” is friendship. Friendship, placed within the context of such notions as confidence, identity, feeling of alienation and authority, can be defined as a pre-social relation taking shape not between members of a community, but on a person-to-person plane. Another important reference point is the term “utility”, important in the capitalist “world-system” (the term coined by I. Wallerstein), which requires us to consider friendship within the framework of economic and legal circumstances and the categories of gain and loss. A juxtaposition of friendship with nature makes it finally possible to show that the former notion originates in the latter one, but exceeds it. Scientific tools used for a description of the order of nature are not precise enough to define or determine friendship between people.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Sławek, T. (2010). Wieczór na Missisipi, czyli przyjaźń jako wstrząs. Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka, (17), 127-147. https://doi.org/10.14746/pspsl:2010.17.9
Dział
Próby
Biogram autora

Tadeusz Sławek, Wydział Filologiczny UŚ

Prof. dr hab., poeta, tłumacz, eseista, literaturoznawca.

Wykłada na UŚ, w latach 1991–1994 był prodziekanem Wydziału Filologicznego, a w latach 1996–2002 rektorem tej uczelni, obecnie jest kierownikiem Katedry Literatury Porownawczej. Specjalizuje się w historii

literatury angielskiej i amerykańskiej oraz w teorii literatury. Autor książek naukowych i esejow, m.in.: Wnętrze: z problemow doświadczenia przestrzeni

w poezji (1984), Między literami. Szkice o poezji konkretnej (1989), The Dark

glory: Robinson Jeffers and his philosophy of Earth time & things (1990), Maszyna

do pisania. O dekonstruktywistycznej teorii Jacques’a Derridy (z Tadeuszem

Rachwałem, 1992), Sfera szarości. Studia nad literaturą i myślą osiemnastego

wieku (z Tadeuszem Rachwałem, 1993), Człowiek radosny — Blake, Nietzsche

(1994), U-bywać: człowiek, świat, przyjaźń w tworczości Williama Blake’a

(2001), Antygona w świecie korporacji: rozważania o uniwersytecie i czasach

obecnych (2002), Ujmować. Henry David Thoreau i wspolnota świata (2009).

Wydał także kilka tomow poetyckich oraz opowiadania dla dzieci. Tłumaczy

z języka angielskiego takich pisarzy, jak: Wendell Berry, William Blake,

Allen Ginsberg, Seamus Heaney, Robinson Jeffers, Thomas Merton, Jerome

Rothenberg. Wspołpracuje z „Tygodnikiem Powszechnym”.

Bibliografia

  1. Alberoni F., O przyjaźni, przeł. M. Czerwiński, Warszawa 2010.
  2. Barthes R., Comment vivre ensemble?, Paris 2002.
  3. Barthes R., Roland Barthes by Roland Barthes, przeł. R. Howard, London 1977.
  4. Blake W., Zaślubiny Nieba i Piekła, przeł. W. Juszczak (przekład zmodyfikowany),
  5. Kraków 2001.
  6. Elred z Rievaulx, Przyjaźń duchowa, przeł. M. Wylęgała, Kęty 2004.
  7. Enright D.J., Rawlison D., The Oxford Book of Friendship, Oxford–New York 1991.
  8. Jünger E., Robotnik, przeł. W. Kunicki, Warszawa 2010.
  9. Kierkegaard S., O trudnościach bycia chrześcijaninem, oprac. K. Frączek, Kraków 2004.
  10. La Boétie E. de, Rozprawa o dobrowolnej niewoli, przeł. K. Matuszewski, Katowice 2008.
  11. Lewis C.S., The Four Loves, London 1960.
  12. Melville H., Oszust, przeł. A. Szostkiewicz, Kraków 1990.
  13. Patočka J., Eseje heretyckie z filozofii dziejów, przeł. A. Czcibor-Piotrowski, E. Szczepańska, J. Zychowicz, Warszawa 1998.
  14. Polisenio A., Krótki traktat o przyjaźni, przeł. L. Rodziewicz, Kraków 2003.
  15. Ricoeur P., Miłość i sprawiedliwość, przeł. M. Drwięga, Kraków 2010.
  16. Wallerstein I., Utopistyka. Alternatywy historyczne dla XXI wieku, przeł. I. Czyż, Poznań 2008.
  17. White R., Love’s Philosophy, Langham–Boulder–New York–Oxford 2001.