Wyzwania w relacjach Turcji z Unią Europejską

Abstrakt

Przedmiotem publikacji jest analiza wyzwań w relacjach Turcji z Unią Europejską. W tym celu ukazana została specyfika owych relacji z podziałem na lata: 2002–2013 i 2014–2025. Przyjęty przedział czasowy pozwolił ukazać przewartościowanie w stosunkach obu podmiotów oraz wskazać ich uwarunkowania. Podjęto się również próby określenia perspektyw relacji Turcji z Unią Europejską. W artykule przyjęto następujące założenia. Po pierwsze, powiązania gospodarcze i handlowe Turcji z Unią Europejską determinują jej zależność od zachodniego partnera. Uwidoczniła się ona zwłaszcza w obliczu wieloletniego kryzysu walutowego oraz pandemii COVID-19. Po drugie, antyzachodnia retoryka, a także wysuwanie wobec Unii Europejskiej nowych żądań, stały się dla władz Turcji instrumentem „nacisku” na organizację w wymiarze politycznym i ekonomicznym oraz umacniania wizerunku prezydenta Erdoğana głównie wśród konserwatywnego elektoratu. Po trzecie, agresja Rosji na Ukrainę w 2022 roku potwierdziła znaczenie wzajemnych relacji dla obu podmiotów. Nowe uwarunkowania geopolityczne stworzyły płaszczyznę do ponownego dialogu i niewykluczone, że i współpracy pomiędzy nimi. Dodatkowo umocniły pozycję Turcji w rozmowach z Unią Europejską jako potencjalnego partnera w tworzeniu nowej polityki bezpieczeństwa i obrony Europy.