Integracja europejska a redefinicja polityki zagranicznej Stanów Zjednoczonych: przyczyny zainicjowania i rozwój transatlantyckich stosunków bezpieczeństwa w latach 1945–1948

Main Article Content

Andrzej Podraza

Abstrakt

Celem artykułu jest ukazanie przyczyn zainicjowania i rozwoju transatlantyckich stosunków bezpieczeństwa w latach 1945–1948. Szczególny nacisk jest położony na ukazanie związku pomiędzy wstępnymi działaniami państw Europy Zachodniej na rzecz osiągnięcia jedności europejskiej a redefinicją polityki zagranicznej Stanów Zjednoczonych tuż po zakończeniu drugiej wojny światowej. Aktywność państw Europy Zachodniej oraz Stanów Zjednoczonych podyktowana była zagrożeniem ze strony Związku Radzieckiego, co skutkowało wybuchem zimnej wojny. Główni gracze w Europie Zachodniej, tj. Wielka Brytania i Francja, dążyły do zapewnienia bezpieczeństwa, początkowo biorąc pod uwagę ewentualny powrót Niemiec do agresywnej polityki, ale szybko zaczęto przede wszystkim brać pod uwagę możliwość ekspansji komunizmu. W artykule poddane są analizie dwie istotne inicjatywy europejskie, tj. Traktat z Dunkierki (1947 r.) oraz ustanowienie Unii Zachodniej na mocy Traktatu Brukselskiego (1948 r.). Powstanie Unii Zachodniej jako europejskiego sojuszu wojskowego wpłynęło na decyzję Stanów Zjednoczonych o powołaniu w 1949 r. Sojuszu Atlantyckiego. Powstanie NATO było zwieńczeniem redefinicji polityki USA wobec Europy po 1945 r. Amerykanie odeszli od tradycyjnej polityki izolacjonizmu na rzecz zaangażowania w sprawy europejskie w celu wspomożenia w odbudowie gospodarczej państw Europy Zachodniej, aby mogły się one stabilizować gospodarczo i politycznie (plan Marshalla) i nie wpadły w strefę wpływów Związku Radzieckiego (doktryna powstrzymywania). W artykule występują odwołania do wiodących teorii stosunków międzynarodowych, tj. realizmu i liberalizmu.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Podraza, A. (2016). Integracja europejska a redefinicja polityki zagranicznej Stanów Zjednoczonych: przyczyny zainicjowania i rozwój transatlantyckich stosunków bezpieczeństwa w latach 1945–1948. Rocznik Integracji Europejskiej, (10), 255-274. https://doi.org/10.14746/rie.2016.10.16
Dział
Articles

Referencje

  1. A report to the National Security Council by the Executive Secretary on United States objectives and programs for national security – NSC 68 (1950), Washington, 14.04.1950, http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/study_collections/coldwar/documents/pdf/10-1.pdf#zoom=100, 16.05.2016.
  2. Adamtwaite A. (1986), Britain and the world, 1945–1949: the view from the Foreign Office, w: Power in Europe. Great Britain, France, Italy and Germany in a postwar world, 1945–1950, red. J. Becker, F. Knipping, W. de Gruyter, New York.
  3. Address of the President of the United States delivered before a joint session of the Senate and the House of Representatives, recommending assistance to Greece and Turkey, March 12, 1947
  4. (1947), „80th Congress 1st session. House of Representatives, Document no. 171”, http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/study_collections/doctrine/large/documents/index.
  5. php?documentdate=1947-03-12&documentid=5-9&pagenumber=1, 14.06.2016.
  6. Arthur Vandenberg: A Featured Biography, http://www.senate.gov/artandhistory/history/common/
  7. generic/Featured_Bio_Vandenberg.htm, 14.06.2016.
  8. Baylis J. (1984), Britain, the Brussels Pact and the continental commitment, „International Affairs”, vol. 60, nr 4.
  9. Baylis J. (1993), The diplomacy of pragmatism: Britain and the formation of NATO, 1942–1949, Kent State University Press, Kent, Ohio.
  10. Churchill W. S. (1946), The sinews of peace, Westminster College, Fulton, Missouri, 5.03.1946, http://www.winstonchurchill.org/learn/biography/in-opposition/qiron-curtainq-fultonmissouri-1946/120-the-sinews-of-peace, 15.05.2016.
  11. Churchill W. S. (1994), The tragedy of Europe, w: The European Union. Readings on the theory and practice of European integration, red. B. F. Nelsen, A. C-G. Stubb, Lynne Rienner Publishers, Boulder–London.
  12. Czaputowicz J. (2008), Teorie stosunków międzynarodowych. Krytyka i systematyzacja, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  13. Department of State for the press, No. 24, 11.01.1946 (1946), http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/study_collections/doctrine/large/documents/pdfs/4 1.pdf#zoom=100, 17.05.2016.
  14. Einaudi M. (1948), The Italian Elections of 1948, „The Review of Politics”, vol. 10, nr 3.
  15. Enclosure in No. 3. Views on the international situation expressed by M. Molotov and M. Vyshinsky (2015), w: The Brussels and North Atlantic Treaties, 1947–1949: Documents on British Policy
  16. Overseas, Series I, Volume X, red. T. Insall, P. Salmon, Routledge, London.
  17. February 22, 1946. Harry S. Truman Administration File, Elsey Papers (1946), http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/study_collections/coldwar/documents/pdf/6-6.pdf, 15.05.2016.
  18. Greenwood S. (1983), Return to Dunkirk: The origins of the Anglo-French treaty of March 1947, „Journal of Strategic Studies”, vol. 6, nr 4.
  19. Insall T., Salmon P. (2015), Preface, w: The Brussels and North Atlantic Treaties, 1947–1949: Documents on British Policy Overseas, Series I, Volume X, red. T. Insall, P. Salmon, Routledge, London.
  20. Jansen M., De Vree J. K. (1985), The ordeal of unity. The politics of European integration 1945–1985, Prime Press, Bilthoven.
  21. Kaplan L. S. (2007), NATO 1948: The Birth of the Transatlantic Alliance, Rowman & Littlefield Publishers, Lanham.
  22. Kennan and Containment, 1947, http://history.state.gov/milestones/1945-1952/Kennan.
  23. Kissinger H. (1996), Dyplomacja, Philip Wilson, Warszawa.
  24. Kugler R. L. (1990), Laying the foundations: the evolution of NATO in the 1950, RAND Corporation, Santa Monica.
  25. LaFeber W. (1985), America, Russia and the Cold War 1945–1984, Alfred A. Knopf, New York.
  26. Lipgens W. (1982), A history of European integration 1945–1947. The formation of the European unity movement, Clarendon Press, Oxford.
  27. Lord Ismay (1955), NATO, the first five years 1949–1954, North Atlantic Treaty Organization, Paris, http://www.nato.int/archives/1st5years/chapters/1.htm, 1.07.2016.
  28. McVety A. K. (2012), The origins of the Cold War in international perspective, w: A companion to Harry S. Truman, red. D. S. Margolies, Wiley–Blackwell, Oxford.
  29. Meeting notes, ca. February 1947. Subject file, J. M. Jones papers (1947), http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/study_collections/doctrine/large/documents/index.php?documentdate=1947-02-00&documentid=8-4&pagenumber=1, 20.05.2016.
  30. Memorandum by the acting Department of State member (Matthews) to the State-War-Navy Coordinating
  31. Committee, Washington, 1.04.1946, w: Foreign relations of the United States, 1946, General; the United Nations, vol. I, U.S. Government Printing Office, 1946 (1946), http://
  32. digicoll.library.wisc.edu/cgi-bin/FRUS/FRUS-idx?type=goto&id=FRUS.FRUS1946v01&isize=M&submit=Go+to+page&page=1167, 15.05.2016.
  33. Nye J. S. (2009), Konflikty międzynarodowe. Wprowadzenie do teorii i historii, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa.
  34. Parzymies S. (1999), Stosunki międzynarodowe w Europie 1945–1999, Wydawnictwo Akademickie DIALOG, Warszawa.
  35. Ramsden J. (1999), One – Mr. Churchill Goes to Fulton, w: Churchill’s „Iron Curtain” Speech Fifty Years Later, red. J. W. Muller, University of Missouri Press, Columbia–London.
  36. Rupp R. E. (2006), NATO after 9/11. An Alliance in continuing decline, Palgrave Macmillan, New York.
  37. Scott L. (2008), Historia stosunków międzynarodowych w latach 1945–1990, w: Globalizacja polityki światowej. Wprowadzenie do stosunków międzynarodowych, red. J. Baylis, S. Smith,
  38. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
  39. Shlaim A. (1983), The United States and the Berlin Blockade 1948–1949. A Study in Crisis Decision-Making, University of California Press, Berkeley–Los Angeles–London.
  40. Sloan S. R. (2010), Permanent Alliance? NATO and the Transatlantic Bargain from Truman to Obama, Continuum, New York.
  41. Speech by George C. Marshall, „European Initiative Essential to Economic Recovery”, June 5, 1947 (1947), „The Department of State Bulletin”, vol. XVI, nr 415, http://www.trumanlibrary.org/
  42. whistlestop/study_collections/marshall/large/documents/index.php?pagenumber=2&documentdate=
  43. -06-05&documentid=8-7, 18.06.2016.
  44. Stalin J. (1954), Speeches delivered at meetings of voters of the Stalin electoral district, Moscow, December 11, 1937 and February 9, 1946, Foreign Languages Publishing House, Moscow.
  45. Sutton M. (2007), France and the construction of Europe, 1944–2007. The geopolitical imperative, Berghahn Books, New York.
  46. Telegram, George Kennan to George Marshall [„Long Telegram”], February 22, 1946. Harry S. Truman Administration File, Elsey Papers (1946), http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/
  47. study_collections/coldwar/documents/pdf/6-6.pdf, 15.05.2016.
  48. Treaty of Alliance and Mutual Assistance between the United Kingdom and France (Dunkirk, 4 March 1947), Treaty Series. Treaties and international agreements registered or filed and recorded with the Secretariat of the United Nations. 1947. New York: United Nations (1947), http:// www.cvce.eu/viewer/-/content/1fb9f4b5-64e2-4337-bc78-db7e1978de09/en, 1.04.2016.
  49. Treaty of Economic, Social and Cultural Collaboration and Collective Self-Defence. 17 March 1948 (2009), http://www.nato.int/cps/en/natohq/official_texts_17072.htm, 16.06.2016.
  50. Truman’s inaugural address, January 20, 1949 (1949), http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/50yr_archive/inagural20jan1949.htm, 25.05.2016.
  51. United Nations. 1947. New York: United Nations (1947), http://www.cvce.eu/viewer/-/content/1fb-9f4b5-64e2-4337-bc78-db7e1978de09/en, 23.06.2016.
  52. Urwin D. W. (1995), The Community of Europe. A history of European integration since 1945, Longman, London.
  53. X (Kennan G. F.) (1987), The sources of Soviet conduct, „Foreign Affairs”, vol. 65, nr 4.