Słowa kluczowe
atrakcyjność migracyjna
powiaty
województwo wielkopolskie
analiza czynnikowa
Jak cytować
Abstrakt
Celem artykułu jest analiza powiatów województwa wielkopolskiego ze względu na ich poziom rozwoju społeczno-gospodarczego oraz zbadanie, w jakim stopniu jest on powiązany z saldem migracji. Metodą analizy czynnikowej wyodrębniono cztery czynniki wspólne atrakcyjności: gospodarkę, infrastrukturę i warunki mieszkaniowe, ofertę kulturalno-rozrywkową i dostęp do terenów zielonych, sytuację na rynku pracy oraz poziom bezpieczeństwa. Najwyższym poziomem rozwoju charakteryzują się miasta na prawach powiatu, a najwyższe saldo migracji notuje się w powiatach podmiejskich: poznańskim i leszczyńskim. Grupowanie metodą k-średnich nie wykazało podobieństwa powiatów ze względu na poziom rozwoju i atrakcyjność migracyjną.
Bibliografia
Bartkowiak P., Michalak S. 2024. W poszukiwaniu ukrytych zależności – wykorzystanie metody eksploracyjnej analizy czynnikowej. [W:] I. Olejnik, M. Antoniak (red.), Metody badań jakościowych i ilościowych. Przykłady zastosowań w ekonomii i zarządzaniu. Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Poznań, s. 167-178.
Bożek J., Szewczyk J., Jaworska M. 2021. Poziom rozwoju gospodarczego województw w ujęciu dynamicznym. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 57: 11-24. DOI: https://doi.org/10.14746/rrpr.2021.57.02
Brzosko-Sermak A., Kwiatek-Sołtys A. 2025. Kreowanie atrakcyjności rezydencjalnej miast województwa małopolskiego w świetle procesów kurczenia się. Środowisko Mieszkaniowe – Housing Environment, 53(4): 77-95. DOI: https://doi.org/10.2478/he-2025-0031
Churski P., Herodowicz T., Konecka-Szydłowska B., Perdał R. 2020. Poziom i czynniki rozwoju społeczno-gospodarczego gmin w Polsce. [W:] Teoretyczny i praktyczny wymiar polityki rozwoju zorientowanej terytorialnie. Studia Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju, Warszawa, s. 121-154. DOI: https://doi.org/10.24425/138241
Dylewska E., Galindo Villardón M.P. 2013. Wnioski z analizy głównych składowych dla modelu Lee-Cartera – populacja Polski i Hiszpanii. Roczniki Kolegium Analiz Ekonomicznych SGH, 31: 187-198.
Fraszka-Sobczyk E., Palma A. 2025. Zróżnicowanie poziomu rozwoju gospodarczego województw w Polsce w latach 2011-2022. Prognozy na lata 2023-2025 z wykorzystaniem łańcuchów Markowa. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 74: 67-86. DOI: https://doi.org/10.14746/rrpr.2025.74.05
Heffner K. 2023. Trendy migracyjne i ich znaczenie dla strategii rozwoju regionalnego – przykład województwa opolskiego. [W:] B. Solga (red.), Migracje i rozwój regionu. Materiały z III Kongresu Demograficznego. Cz. 7. Warszawa, s. 67-93.
Janas K., Piech K., Trzepacz P. 2019. Współczesne i prognozowane przemiany ludnościowe polskich miast. [W:] Przemiany demograficzne miast Polski. Wymiar krajowy, regionalny i lokalny. Krajowy Instytut Polityki Przestrzennej i Mieszkalnictwa, Warszawa, s. 23-40.
Jańczuk L. 2013. Determinanty rozwoju społeczno-gospodarczego regionów w Polsce. Roczniki Nauk Społecznych, 5(41): 121-132.
Józefowicz K. 2020. Atrakcyjność migracyjna miast i obszarów wiejskich województwa wielkopolskiego. Space – Society – Economy, 31: 213-227. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-3180.31.11
Józefowicz K., Smolińska K. 2019. Poziom rozwoju społeczno-gospodarczego w powiatach województwa wielkopolskiego. Turystyka i Rozwój Regionalny, 11: 37-49. DOI: https://doi.org/10.22630/TIRR.2019.11.4
Kałuża-Kopias D. 2014. Atrakcyjność migracyjna wielkich miast – stan obecny i perspektywy. Problemy Polityki Społecznej. Studia i Dyskusje, 27(4): 41-54 (https://www.problemypolitykispolecznej.pl/Numer--2014,8743).
Korczyński K., Kajdanek K. 2025. Dynamics in Patterns of Internal Migration in Poland Between 2017 and 2023 – What Are the Impacts of COVID-19? Population, Space and PlaceVolume, 31(2): e70005. DOI: https://doi.org/10.1002/psp.70005
Kozubek D. 2023. Zróżnicowanie poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego gmin w układach obwarzankowych w województwie wielkopolskim – analiza porównawcza. Space – Society – Economy, 34: 75-102. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-3180.34.05
Kwiatkowski E., Szymańska A. 2024. Efekty grawitacyjne i zróżnicowanie poziomu rozwoju gospodarczego powiatów w województwie wielkopolskim w latach 2010-2022. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 17(72): 11-32. DOI: https://doi.org/10.14746/rrpr.2024.72.02
Maleszyk P., Kędra A. 2020. Intention to move and residential satisfaction: evidence from Poland. Equilibrium. Quarterly Journal of Economics and Economic Policy, 15(2): 341-360. DOI: https://doi.org/10.24136/eq.2020.016
Migdał-Najman K., Najman K. 2006. Wykorzystanie indeksu Silhouette do ustalania optymalnej liczby skupień. Wiadomości Statystyczne, 6: 1-10
Miłek D., Paluch P. 2016. Rozwój społeczno-gospodarczy polskich regionów. Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy, 48(4): 91-103. DOI: https://doi.org/10.15584/nsawg.2016.4.7
OECD, Rethinking Regional Attractiveness. 2025 (https://www.oecd.org/en/about/programmes/rethinking-regional-attractiveness.html).
Parysek J. 2018. Rozwój społeczno-gospodarczy oraz czynniki i uwarunkowania rozwoju. Studia KPZK, 183: 37-56.
Rousseeuw P.J. 1987. Silhouettes: a Graphical Aid to the Interpretation and Validation of Cluster Analysis. Computational and Applied Mathematics, 20: 53-65. DOI: https://doi.org/10.1016/0377-0427(87)90125-7
Sagan A. 2004. Badania marketingowe. Podstawowe kierunki. Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków.
Semczuk M. 2020. Zróżnicowanie rozwoju społeczno-gospodarczego obszarów wiejskich w województwie małopolskim. Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Geographica, 15: 7-22. DOI: https://doi.org/10.24917/20845456.15.1
Spychała M. 2018. Poziom rozwoju społeczno-gospodarczego powiatów w Polsce. Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 527: 242-254. DOI: https://doi.org/10.15611/pn.2018.527.21
Stanisz A. 2007. Przystępny kurs statystyki z zastosowaniem STATISTICA PL na przykładach z medycyny. T. 3. Analizy wielowymiarowe. StatSoft Polska, Kraków.
Szafrańska E., Michalska-Żyła A. 2021. A qualitative approach to the migration attractiveness of a city: Łódź in the opinions of new residents. Konwersatorium Wiedzy o Mieście, 6(34): 135-142. DOI: https://doi.org/10.18778/2543-9421.06.12
Śleszyński P. 2020. Koncepcja nowego wskaźnika atrakcyjności migracyjnej i jego zastosowania. Czasopismo Geograficzne, 91(1-2): 37-58.
Wiśniewski R., Mazur M., Śleszyński P., Szejgiec-Kolenda B. 2020. Wpływ zmian demograficznych w Polsce na rozwój lokalny. Prace Geograficzne IGiPZ PAN, 274.
Zakrzewska-Półtorak A. 2024. Atrakcyjność do zamieszkania miast na prawach powiatu w Polsce przed pandemią COVID-19 i po – perspektywa lokalnych rynków pracy i rynków nieruchomości mieszkaniowych. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 17(70): 63-79. DOI: https://doi.org/10.14746/rrpr.2024.70s.06
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Barbara Dańska-Borsiak
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.