Nowe spojrzenie na koncepcję uniwersytetu Johna Henry’ego Newmana

Main Article Content

Stanisław Obirek

Abstrakt

The article presents the concept of the university developed in the mid-nineteenth century by Cardinal John Henry Newman. Newman believed that the university should provide pure and universal knowledge. He was against the professionalization of academic education. According to Newman, the task of universities was to “introduce to life in society” and to “adapt to the world.” This idea grew out of European optimism and a deep belief that teachers and students were part of the same intellectual community. Newman’s concept retains its value because it is rooted in the legacy of humanistic ideal of the education present in the university from very beginnings of this institution. As we know from history university was a place for gaining universal knowledge. However, disturbing cracks can be seen in this idea, which is related to the commercialization and parameterization of the education process. Both lead to deep pathologies of academic life. We see these changes not only in Poland, but also in Western Europe and the United States. After the change of the political system in 1989, Polish universities were significantly degraded and the status of an academic teacher decreased dramatically. The only remedy is to restore universities to the autonomy they deserve and to move away from attempts to politicize or ideologize them

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Obirek, S. (2021). Nowe spojrzenie na koncepcję uniwersytetu Johna Henry’ego Newmana . Człowiek I Społeczeństwo, 52, 107-122. https://doi.org/10.14746/cis.2021.52.6
Dział
ARTYKUŁY
Biogram autora

Stanisław Obirek, Uniwersytet Warszawski, Ośrodek Studiów Amerykańskich

Stanisław Obirek, Uniwersytet Warszawski, Ośrodek Studiów Amerykańskich, al. Niepodległości 22, 02-653 Warszawa, e-mail: s.obirek@uw.edu.pl, https://orcid.org/0000-0002-8164-2683

Referencje

  1. Acton, L. (2006). W stronę wolności. Wybór esejów, tłum. A. Gowin. Kraków: Ośrodek Myśli Politycznej.
  2. Cornwell, J. (2010). Newman’s Unquiet Grave: The Reluctant Saint. London: Continuum.
  3. Coyne, G., Heller, M. (2007). Pojmowalny wszechświat, tłum. R. Sadowski. Warszawa: Pró-szyński i S-ka.
  4. Dulles, A. (2002). John Henry Newman. London: Continuum.
  5. Garin, E. (1957). Educazione in Europa (1400–1600). Bari: Laterza.
  6. Heller, M. (2014). Granice nauki. Kraków: Copernicus Center Press.
  7. Inglis, T. (1998). Moral Monopoly: The Rise and Fall of the Catholic Church in Modern Ire-land. Dublin: University College Dublin Press.
  8. Jan Paweł II (1990). Ex corde Ecclesiae. https://opoka.org.pl/biblioteka/W/WP/jan_pawel_ii/konstytucje/o_uniwersytetach_15081990.html (dostęp: 4.07.2021).
  9. Jaspers, K. (2017). Idea uniwersytetu, tłum. W. Kunicki. Warszawa: Narodowe Centrum Kul-tury.
  10. Kant, I. (2003). Spór fakultetów, tłum. M. Żelazny. Toruń: Wydawnictwo Rolewski.
  11. Kant, I. (2007). Religia w granicach rozumu, tłum. A. Bobko. Kraków: Wydawnictwo Homi-ni.
  12. Ker, I. (2009). John Henry Newman: A Biography. Oxford: Oxford University Press.
  13. Ker, I. (2014). Newman on Vatican II. Oxford: Oxford University Press.
  14. Ker, I. (2019). Następnym Doktorem Kościoła powinien zostać John Henry Newman. https://wszystkoconajwazniejsze.pl/o-ian-ker-nastepnym-doktorem-kosciola-powinien-zostac-john-henry-newman/ (dostęp: 4.07.2021).
  15. Kołakowski, L. (2002). Wiara dobra, niewiara dobra. W: Co nas łączy? Dialog z niewierzą-cymi. Kraków: Wydawnictwo WAM.
  16. Laughlin, G. (2009). Theology in the university. W: The Cambridge Companion to John Hen-ry Newman, red. I. Ker (ss. 221–240). Cambridge: Cambridge University Press.
  17. Michalski, M. (2009). Konstytucja Apostolska Ex corde Ecclesiae – aktualna propozycja dla świata akademickiego. Annales. Etyka w życiu gospodarczym, 12(1), 35–44.
  18. Newman, J.H. (1957). O rozwoju doktryny chrześcijańskiej, tłum. J.W. Zielińska. Warszawa: PAX.
  19. Newman, J.H. (1990). Idea uniwersytetu, tłum. P. Mroczkowski, Warszawa: Państwowe Wy-dawnictwo Naukowe.
  20. Newman, J.H. (2002). List do Księcia Norfolk. O sumieniu, tłum. A. Muranty. Kraków: Wy-dawnictwo Homini.
  21. Newman, J.H. (2019). Sumienie chrześcijańskie. List do Księcia Norfolk. O sumieniu, tłum. A. Gomola. Kraków: Wydawnictwo WAM.
  22. Nowak, W.M. (2012). Idea uniwersytetu wobec nowej sytuacji kulturowej. W: Idea uniwersy-tetu dziś. Perspektywa filozoficzna, red. M. Żardecka-Nowak, J. Skrzypek-Faluszczak (ss. 67–80). Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.
  23. O’Malley, J.W. (2018). Vatican I. The Council and the Making of the Ultramontane Church. Cambridge MA: Harvard University Press.
  24. O’Malley, J.W. (2019). When Bishops Meet: An Essay Comparing Trent, Vatican I, and Vati-can II. Cambridge, MA: Harvard University Press.
  25. Sławek, T. (2002). Antygona w świecie korporacji. Rozważania o uniwersytecie w czasach obecnych. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  26. Wróbel, S. (2020). Uniwersytet podczas informacyjnego tsunami. Człowiek i Społeczeństwo, 49, 111–134.