Filmowość literackiego cyberpunku na przykładzie powieści Neuromancer Williama Gibsona

Main Article Content

Piotr Prusinowski

Abstrakt

Neuromancer (1984) Williama Gibsona uważany jest za pierwszą powieść reprezentującą podgatunek literatury fantastycznonaukowej zwany cyberpunkiem. Charakterystyczna dla tego nurtu wizja świata niedalekiej przyszłości, zmodernizowanego, a zarazem zdegradowanego przez technologię, znalazła odbicie w licznych filmach. Warto jednak pamiętać również o tym, jak istotną rolę samo kino odegrało w kształtowaniu się estetyki cyberpunkowej prozy. Przykład Neuromancera pokazuje, że ten wpływ nie ograniczał się do inspiracji wątkami fabularnymi z takich obrazów jak Ucieczka z Nowego Jorku (Escape from New York, 1981) Johna Carpentera, lecz przede wszystkim dawał o sobie znać w specyficznie „filmowej” wizualności języka literackiego, którym posługiwał się Gibson.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Prusinowski, P. (2021). Filmowość literackiego cyberpunku na przykładzie powieści Neuromancer Williama Gibsona. Forum Poetyki, (23), 162-173. https://doi.org/10.14746/fp.2021.23.28902
Dział
Praktyki
Biogram autora

Piotr Prusinowski, Uniwersytet Zielonogórski

Piotr Prusinowski – doktor nauk humanistycznych w dyscyplinie literaturoznawstwo (tytuł rozprawy: Elementy surrealizmu w filmowych adaptacjach prozy młodopolskiej – „Dzieje grzechu „Waleriana Borowczyka i „Na srebrnym globie” Andrzeja Żuławskiego). Absolwent filologii polskiej w zakresie filmoznawstwa, telewizji i kultury medialnej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz literaturoznawstwa na Uniwersytecie Zielonogórskim. Swoje artykuły publikował m.in. w „Images” (UAM), „Biuletynie Edukacji Medialnej” (KUL), „Filologii Polskiej” (UZ), „Scripta Humana” (UZ) oraz monografiach Kultura w świecie luster. Jeszcze o niepowtarzalności i multiplikacjach w sztuce XX i XXI w. (UMCS), Brudne, odrażające, niechciane w kulturze (UAM), Ze srebrnego ekranu na papier. Ślady sztuki filmowej w literaturze (UZ). W 2008 roku otrzymał wyróżnienie w Konkursie dla Młodych Krytyków Filmowych im. Krzysztofa Mętraka.

Bibliografia

  1. Baudrillard, Jean. „Precesja symulakrów”. Przetłumaczone przez Tadeusz Komendant. W Postmodernizm. Antologia przekładów. Zredagowane przez Ryszard Nycz, 175–89. Kraków: Wydawnictwo Baran i Suszczyński, 1998.
  2. Bellardi, Marco. The Cinematic Mode in Twentieth-Century Fiction. A Comparative Approach. Birmingham: University of Birmingham, 2017.
  3. Ćwikiel, Agnieszka. „Wessani w cyberprzestrzeń”. Film nr 1 (2000): 116–8.
  4. Gibson, William. Neuromancer. Przetłumaczone przez Piotr W. Cholewa. Warszawa: Zysk i S-ka, 1996.
  5. Gibson, William. „Oh Well, While I’m Here”, https://web.archive.org/web/20070926221513/http://www.williamgibsonbooks.com/blog/2003_01_01_archive.asp#90199532 (dostęp: 14.01.2021).
  6. Hammett, Dashiell. Sokół maltański. Przetłumaczone przez Wacław Niepokólczycki. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo „Iskry”, 1988.
  7. Kołodyński, Andrzej. Dziedzictwo wyobraźni. Historia filmu SF. Warszawa: Wydawnictwa „Alfa”, 1989.
  8. McCaffery, Larry. „An Interview with William Gibson”. Mississippi Review 16, nr 2–3 (1988): 217–36.
  9. Marshall, Colin. „The Long Tomorrow. Discover Moebius’ Hard-Boiled Detective Comic that Inspired Blade Runner”, https://www.openculture.com/2018/09/long-tomorrow-discover-moebius-hard-boiled-detective-comic-inspired-blade-runner-1975.html (dostęp: 13.01.2021).
  10. Mazurkiewicz, Adam. Z problematyki cyberpunku. Literatura – sztuka – kultura. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2014.
  11. Walker, Doug. „Doug Walker Interviews Science Fiction Author William Gibson”. Impulse, 15.1. (1988): 36–9