The avatar on stage – producing a modernist utopia of the Übermarionette actor? An attempt to characterize the avatar form
Journal cover Forum of Poetics, no. 1 (43), year 2026
PDF (Język Polski)
PDF

Keywords

form
virtual reality
technique
technology
creation
stimuli

How to Cite

Sławińska, M. (2026). The avatar on stage – producing a modernist utopia of the Übermarionette actor? An attempt to characterize the avatar form. Forum of Poetics, (1 (43), 124–137. https://doi.org/10.14746/fp.2026.43.9

Abstract

The article examines the extent to which Edward Gordon Craig’s historical concept finds its contemporary reflection in theatre, juxtaposing it with various categories of telepresence. The text presents the idea of the Übermarionette, as well as several key directorial practices related to working on a role. It also discusses selected theatrical productions that represent different avatar forms and models of presence. The aim of the article is to investigate to what extent these forms approximate the idea of the super-puppet and which categories of presence are realized by particular avatars designed by directors. As a result of the analysis and in response to the hypothesis formulated in the introduction, a proposal emerges of two distinct types of avatars: those dependent on external stimuli and those governed by internal stimuli. It is demonstrated that these two types are contingent upon the category of presence.

https://doi.org/10.14746/fp.2026.43.9
PDF (Język Polski)
PDF

References

Barba, Eugenio. Spalić dom: rodowód reżysera. Tłum. Anna Górka. Wrocław: Instytut im. Jerzego Grotowskiego; Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2011.

Bauhausnauczanie / nowy człowiek. Red. Małgorzata Leyko. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2021.

Craig, Edward Gordon. O sztuce teatru. Tłum. Maria Skibniewska. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1985.

Fischer-Lichte, Erika. Teatr i teatrologia. Podstawowe pytania. Tłum. Mateusz Borowski, Małgorzata Sugiera. Wrocław: Instytut im. Jerzego Grotowskiego, 2012.

Jawor, Agnieszka. „Jan Marsalek: najbardziej poszukiwany człowiek Europy”. InfoSecurity24.pl. Dostęp 20.08.2025. https://infosecurity24.pl/za-granica/jan-marsalek-najbardziej-poszukiwany-czlowiek-europy.

Kuczyński, Bartosz. „Tożsamość człowieka w erze zapośredniczenia. Awatary w teatrze życia cyberrealnego”. Kultura i Wartości 35 (2023): 219–236. DOI: https://doi.org/10.17951/kw.2023.35.219-236

Leyko, Małgorzata. Reinhardt, Schlemmer i inni. Studia i szkice o dramacie i teatrze niemieckojęzycznym. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2023. DOI: https://doi.org/10.18778/8142-769-2

Lichota, Paweł. Transpozycje obecności w sztuce mediówod telekinezy do teleobecności. Poznań: Wydawnictwo Nauk Społecznych i Humanistycznych Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, 2021.

Meyerhold, Wsiewołod. Przed rewolucją 1905–1917. Tłum. Andrzej Drawicz. Red. Jolanta Czubek. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1988.

Przeciw konwencjom. Antologia tekstów o teatrze polskim i obcym od Antoine’a po czasy współczesne (1887–1990). Red. Marta Fik. Warszawa: Krąg, 1994.

Stanisławski, Konstanty. Praca aktora nad sobą w twórczym procesie przeżywania. Tłum. Aleksander Męczyński. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1954.

Tokarczuk, Olga. Księgi Jakubowe. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2014.

Garbaczewski, Krzysztof, reż. Books of Jacob. Adaptacja: Rébecca Pierrot. Koncepcja i technologia VR: Krzysztof Garbaczewski i zespół La MaMa CultureHub. Wykonanie: aktorzy Cricoteki i La MaMa CultureHub. Produkcja: La MaMa CultureHub (Nowy Jork) we współpracy z Cricoteką (Kraków). Premiera 7–8.12.2024, Cricoteka, Kraków, Festiwal Boska Komedia.

Mocek, Jan, reż. Virtual Ritual. Koncepcja: Jan Mocek. Współpraca artystyczna: Sodja Lotker, Táňa Švehlová. Wykonanie: Osamu Okamura, Adéla Vosičková, Ondřej Pokorný (Atlet). Produkcja: SixHouses we współpracy z Archa Theatre. Premiera 2.10.2019, Divadlo Archa, Praga.

Twarkowski, Łukasz, reż. Word on Wirecard. Scenariusz: Anka Herbut. Muzyka: Lubomir Grzelak. Wideo: Jakub Lech. Scenografia: Fabien Lédé. Kostiumy: Svenja Gassen. Choreografia: Paweł Sakowicz. Operatorzy kamer: Johanna Seggelke, Paula Tschira, Daphne Chatzopoulos. Münchner Kammerspiele. Premiera 19.11.2023