Ekonomia prestiżu akademickiego. Ilościowe ujęcie najlepszych czasopism na przykładzie dziedziny badań nad szkolnictwem wyższym

Main Article Content

Marek Kwiek

Abstrakt

Niniejsze studium dotyczy stratyfikacji (rozwarstwienia) w globalnym środowisku badaczy szkolnictwa wyższego oraz zmieniającej się geografii afiliacji autorów prac w sześciu najbardziej elitarnych czasopismach naukowych w tym obszarze. Model maksymalizacji prestiżu przez instytucje i naukowców oraz teoria pryncypała-agenta stanowią dwie ramy teoretyczne badania, które obejmuje 6 334 artykuły opublikowane w sześciu prestiżowych czasopismach w latach 1996–2018 w kontekście 21 442 artykułów opublikowanych w 41 podstawowych czasopismach w badanym obszarze. Porównano autorów zajmujących się szkolnictwem wyższym w pełnym i niepełnym wymiarze („etatowcy” i „niepełnoetatowcy”, full-timers i part-timers) i przeanalizowano rozkład ich przynależności do poszczególnych krajów z longitudinalnej (podłużnej) perspektywy ostatniego ćwierćwiecza. Wyniki wskazują, że około 3,3% naukowców publikujących zarówno w czasopismach elitarnych, jak i podstawowych, będących autorami co najmniej 5 artykułów w latach 1996–2018 stanowi trzon wydawniczy globalnej społeczności badawczej, podczas gdy 80% badaczy, którzy są autorami tylko jednego artykułu, stanowi jej peryferie. Pisma Higher Education i Studies in Higher Education wyłaniają się jako globalne czasopisma elitarne, z rosnącym udziałem prac autorów nieanglosaskich. Globalne trendy w obszarze badań nad szkolnictwem wyższym obejmują malejącą rolę naukowców amerykańskich oraz rosnącą rolę naukowców z Europy kontynentalnej i Azji Wschodniej.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Kwiek, M. (2019). Ekonomia prestiżu akademickiego. Ilościowe ujęcie najlepszych czasopism na przykładzie dziedziny badań nad szkolnictwem wyższym. Nauka I Szkolnictwo Wyższe, (1-2(53-54), 11–46. https://doi.org/10.14746/nisw.2019.1-2.1
Dział
Artykuły
Biogram autora

Marek Kwiek, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

MAREK KWIEK – prof. dr hab., dyrektor Centrum Studiów nad Polityką Publiczną (od 2002) i kierownik katedry UNESCO Badań Instytucjonalnych i Polityki Szkolnictwa Wyższego (od 2012) na UAM w Poznaniu. Zajmuje się ilościowymi badaniami nauki, socjologią karier akademickich i badaniami nad szkolnictwem wyższym. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się na teoriach międzynarodowej współpracy naukowej, produktywności badawczej, stratyfikacji w nauce i badaniu globalnych elit akademickich, łącząc międzynarodowe badania ankietowe i badania bibliometryczne. Opublikował ok. 200 prac, a jego najnowsza monografia to Changing European Academics: A Comparative Study of Social Stratification, Work Patterns and Research Productivity (Routledge 2019). Był kierownikiem w 25 międzynarodowych projektach badawczych i w ostatniej dekadzie dla swoich zespołów badawczych zdobył w formie grantów 8 mln PLN. Jest członkiem rady redakcyjnej Higher Education Quarterly, European Educational Research Journal, British Educational Research Journal oraz European Journal of Higher Education, www.cpp.amu.edu.pl.

Bibliografia

  1. Bak H.J. i Kim D.H. (2019). The unintended consequences of performance-based incentives on inequality in scientists’ research performance. Science and Public Policy 46(2) 219–231.
  2. Bayer A. E. (1983). Multi-method strategies for defining ‘core’ higher education journals. The Review of Higher Education 6(2) 103–113.
  3. Blackmore P. (2016). Prestige in academic life: Excellence and exclusion. London and New York: Routledge.
  4. Blackmore P. (2018). What can policy-makers do with the idea of prestige to make better policy? Policy Reviews in Higher Education 2(2) 227–254.
  5. Blackmore P. i Kandiko C.B. (2011). Motivation in academic life: A prestige economy. Research in Post-Compulsory Education 16(4) 399–411.
  6. Braun D. i Guston D.H. (2003). Principal-agent theory and research policy: An introduction. Science and Public Policy 30(5) 302–308.
  7. Bray N.J. i Major C.H. (2011). Status of journals in the field of higher education. Journal of Higher Education 82(4) 479–503.
  8. Budd M.J. i Magnuson L. (2010). Higher education literature revisited: Citation patterns examined. Research in Higher Education 51 294–304.
  9. Burris V. (2004). The academic caste system: Prestige hierarchies in PhD exchange networks. American Sociological Review 69(2) 239–264.
  10. Cantwell B. i Kauppinen I. red. (2014). Academic capitalism in the age of globalization. Baltimore: Johns Hopkins University Press.
  11. Clegg S. (2012). Conceptualising higher education research and/or academic development as „fields”: A critical analysis. Studies in Higher Education 31(5) 667–678.
  12. Cruz-Castro L. Sanz-Menéndes L. (2010). Mobility versus job stability: Assessing tenure and productivity outcomes. Research Policy 39(1) 27–38.
  13. Fender B.F. Taylor S.W. i Burke K.G. (2005). Making the big leagues: Factors contributing to publication in elite economics journals. Atlantic Economic Journal 33(1) 93–103.
  14. Gomez-Mejia L.R. i Balkin D.B. (1992). Determinants of faculty pay: An agency theory perspective. Academy of Management Journal 35(5) 921–955.
  15. Heckman J.J. i Moktan S. (2018). Publishing and promotion in economics. The tyranny of the Top Five. NBER Working Paper 25093.
  16. Hirsch F. (1976). Social limits to growth. Cambridge: Harvard University Press.
  17. Horta H. (2018). Higher-education researchers in Asia: The risks of insufficient contribution to international higher-education research. W: J. Jung H. Horta i A. Yonezawa (red.) Researching higher education in Asia. History development and future (ss. 15–36). Springer: Singapore.
  18. Horta H. i Jung J. (2014). Higher education research in Asia: An archipelago two continents or merely atomization? Higher Education 68 117–134.
  19. Hutchinson S.R. i Lovell C.R. (2004). A review of methodological characteristics of research published in key journals in higher education: Implications for graduate research training. Research in Higher Education 45(4) 383–403.
  20. Jung J. i Horta H. (2013). Higher education research in Asia: A publication and co-publication analysis. Higher Education Quarterly 67(4) 398–419.
  21. Kandiko Howson C.B. Coate K. i de St. Croix T. (2018). Mid-career academic women and the prestige economy. Higher Education Research and Development 37(3) 1–16.
  22. Kivistö J. (2008). An assessment of agency theory as a framework for the government-university relationships. Journal of Higher Education Policy and Management 30(4) 339–350.
  23. Kwiek, M. (2015a). Uniwersytet w dobie przemian. Instytucje i kadra akademicka w warunkach rosnącej konkurencji, Warszawa: WN PWN.
  24. Kwiek, M. (2015b). The internationalization of research in Europe. A quantitative study of 11 national systems from a micro-level perspective. Journal of Studies in International Education, 19(2), 341–359.
  25. Kwiek, M. (2016). The European research elite: A cross-national study of highly productive academics across 11 European systems. Higher Education, 71(3), 379–397.
  26. Kwiek, M. (2018a). Academic top earners. Research productivity, prestige generation and salary patterns in European universities. Science and Public Policy. 45(1). Luty 2018. 1–13.
  27. Kwiek, M. (2018b). International Research Collaboration and International Research Orientation: Comparative Findings About European Academics. Journal of Studies in International Education. 22(2): 136–160.
  28. Kwiek, M. (2018c). High Research Productivity in Vertically Undifferentiated Higher Education Systems: Who Are the Top Performers? Scientometrics. 115(1). 415–462.
  29. Kwiek, M. (2019a). Changing European Academics. A Comparative Study of Social Stratfication, Work Patterns and Research Productivity. London and New York: Routledge.
  30. Kwiek, M. (2019b). Internationalisation of EU Research Organisations. A Bibliometric Stocktaking Study. Brussels: European Parliament (Panel for the Future of Science and Technology).
  31. Kwiek, M. (2019c). Social Stratification in Higher Education: What It Means at the Micro-Level of the Individual Academic Scientist. Higher Education Quarterly. Vol. 73. Issue 4. 419–444.
  32. Kwiek, M. (2019d). Kim są najbardziej produktywni polscy naukowcy? Produktywność badawcza w niezróżnicowanym i niekonkurencyjnym systemie nauki. Nauka i Szkolnictwo Wyższe. 1–2(53–54).
  33. Kwiek, M. (2019e). Internacjonaliści i miejscowi: międzynarodowa współpraca badawcza w Polsce na mikropoziomie indywidualnych naukowców. Nauka i Szkolnictwo Wyższe. 1–2(53–54).
  34. Kwiek, M. (2020a). Międzynarodowa współpraca badawcza w Europie w świetle dużych danych i jej globalne konteksty. Nauka 1(2020).
  35. Kwiek, M. (2020b). Stratyfikacja społeczna w nauce: wprowadzenie. W: J. Brzeziński (red.), Uniwersytet XXI wieku: od Humboldta do Uniwersytetu 4.0, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2020. 131–158.
  36. Laine C.R. (1995). The Herfindahl-Hirschman index: A concentration measure taking the consumer’s point of view. The Antitrust Bulletin Summer 1995 432–432.
  37. Larivière V. i Gingras Y. (2010). The Impact Factor’s Matthew Effect. A natural experiment in bibliometrics. Journal of the American Society for Information Science and Technology 61(2) 424–427.
  38. Latour B. i Woolgar S. (1986). Laboratory life. The construction of scientific facts. Princeton: Princeton University Press.
  39. Marginson S. (2014). University research: The social contribution of university research.W: J.C. Shin i U. Teichler (red.), The future of the post-massified university at the crossroads. Restructuirng systems and functions (ss. 101–118). Dordrecht: Springer.
  40. Melguizo T. i Strober M.H. (2007). Faculty salaries and the maximization of prestige. Research in Higher Education 48(6) 633–668.
  41. Moed H.F. (2005). Citation analysis in research evaluation. Dordrecht: Springer.
  42. Moya F. Chinchilla Z. Vargas B. Corera E. Munoz F. Gonzalez A. i Herrero V. (2007). Coverage analysis of Scopus: A journal metric approach. Scientometrics 73(1) 53–78.
  43. Pratt J.W. i Zeckhauser R.J. (red.). (1985). Principals and agents. The structure of business. Boston: Harvard Business School Press.
  44. Rosinger K.O. Taylor B.J. Coco L. i Slaughter S. (2016). Organizational segmentation and the prestige economy: Deprofessionalization in high- and low-resource departments. Journal of Higher Education 87(1) 27–54.
  45. Santos J.M. Horta H. (2018). The research agenda setting of higher education researchers. Higher Education 76(4) 649–668.
  46. Silverman R.J. (1987). How we know what we know: A study of higher education journals. The Review of Higher Education 11(1) 39–59.
  47. Slaughter S. i Leslie L.L. (1997). Academic capitalism: Politics, policies and the entrepreneurial university. Baltimore: Johns Hopkins University Press.
  48. Sugimoto C.R. i Larivière V. (2018). Measuring research. What everyone needs to know. Oxford: Oxford University Press.
  49. Taylor B. Rosinger K.O. i Slaughter S. (2016). Patents and university strategies in the prestige economy. W: S. Slaughter i B.J. Taylor (red.) Higher education stratification and workforce development (ss. 103–125). Dordrecht: Springer.
  50. Tight. M. (2012). Higher education research 2000–2010: Changing journal publication patterns. Higher Education Research & Development 31(5) 723–740.
  51. Tight M. (2014). Working in separate silos? What citation patterns reveal about higher education research internationally? Higher Education 68(3) 379–395.
  52. Tight M. (2018). Higher education journals: Their characteristics and contribution. Higher Education Research & Development 37(3) 607–619.
  53. Urbanek, P. (2018). Reform of the higher education system in Poland from the perspective of agency theory. European Journal of Higher Education. https://doi.org/10.1080/21568235.2018.1560344. Opublikowany: 20 grudnia 2018.
  54. Van der Meulen B. (1998). Science policies as principal-agent games. Institutionalization and path dependency in the relation between government and science. Research Policy 27 397–414.
  55. Whitley R. (2000). The intellectual and social organization of the sciences. Oxford: Oxford University Press.
  56. Whitley R. i Gläser J. (red.) (2007). The changing governance of the sciences. The advent of research evaluation systems. Dordrecht: Springer.