Skutki reform systemów edukacyjnych

Main Article Content

Maria Wójcicka

Abstrakt

Zapoczątkowany w latach sześćdziesiątych proces zmian w systemach kształcenia ponadśredniego wielu krajów Europy Zachodniej został zainicjowany przez rządy tych krajów, a podjęte w tym czasie próby włączenia uniwersytetów do realizacji społecznych, a zwłaszcza ekonomicznych celów polityki rządowej poprzez podporządkowanie kształcenia uniwersyteckiego wymaganiom rynku pracy, trwają w zasadzie do dziś. W licznych opracowaniach, powstałych z inicjatywy znaczących organizacji międzynarodowych, podkreśla się jednakże ograniczoną efektywność dotychczasowych działań w tym zakresie. Ten punkt widzenia przeważa w ocenach dokonywanych w kategoriach jakościowych. Rozwój instytucji wyższego wykształcenia, zwiększenie dostępności studiów i skokowy przyrost liczby studiujących powoduje, że w wielu ocenach przeważają akcenty pozytywne. Zasadniczo odmienny ton w poglądach na temat jakościowych wyników dokonywanych zmian sprawia, że generalnie traktowane są jako „mieszanina sukcesu i niepowodzenia” (Cerych, Sabatier 1986). Główny powód niejednoznaczności ocen wynika stąd, że skutki społeczne - istotny aspekt reform studiów wyższych wielu krajów - nie dają się ująć w kategoriach jakościowych (Husen 1990; Skóldberg 1991). Wśród najczęściej wymienianych powodów niepowodzeń rządowych projektów reform jest sposób reagowania instytucji wyższego wykształcenia na inspiracje dotyczące zmian przychodzących z zewnątrz: system kształcenia akademickiego, jako konserwatywny i z natury niepodatny na wpływy otoczenia, może być reformowalny wyłącznie poprzez procesy samoregulacji (Vught 1989). Istotny wpływ na efekt wdrożeń nowych rozwiązań mają ponadto aspiracje edukacyjne młodzieży, przeważnie niezależne zarówno od charakteru rządowych inicjatyw, jak i od tradycyjnych, edukacyjnych preferencji uczelni. W artykule przedstawiono przykłady, które mogą być poparciem powyższych twierdzeń. Zamierzoną jednostronność spojrzenia na problem traktujemy jako wstęp do szerszej dyskusji.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Wójcicka, M. (2016). Skutki reform systemów edukacyjnych. Nauka I Szkolnictwo Wyższe, (1), 101-114. Pobrano z https://pressto.amu.edu.pl/index.php/nsw/article/view/4319
Dział
Oryginalny artykuł naukowy
Biogram autora

Maria Wójcicka, Uniwersytet Warszawski

Maria Wójcicka - absolwentka polonistyki Uniwersytetu Wrocławskiego. Rozprawę doktorską traktującą o humanizacji studiów technicznych obroniła w Instytucie Polityki Naukowej i Szkolnictwa Wyższego UW, w którym prowadziła badania nad społecznymi aspektami zawodu inżyniera. Obecnie pracuje w Centrum Badań Polityki Naukowej i Szkolnictwa Wyższego. Zajmuje się problemami strukturalnych przemian w systemie kształcenia ponadśredniego, rozpatrywanych z punktu widzenia wewnętrznej integracji, drożności tego systemu.

Referencje

  1. Becher T., Kogan M. 1980 Process and structure in higher education. London: Heinemann.
  2. Brzost W., Pastwa M. 1984 Szkolnictwo wyższe w Republice Federalnej Niemiec (stan, przemiany, perspektywy rozwoju). Warszawa-Łódź: PWN.
  3. Carrier D., Vught F.A., van 1898 Gwemment and Curriculum Innovation in France. W: Vught F.A., van (red.): Governmental Strategies and lnnovation in Higher Education. London: Jessica Kingsley Publ.
  4. Cerych L. 1985 Collaboration between higher education and industry: an overview. „European Journal of Engineering Education”, nr 1.
  5. Cerych L., Sabatier P. 1986 Great Expectations and Mixed Performance. The Implementation of Higher Education Reforms in Europę. Trentham: European Institute of Education and Social Policy.
  6. Doskonalenie systemu..., 1988 Doskonalenie systemu rekrutacji na studia wyższe. Warszawa-Łódź: PWN.
  7. Higher education..., 1991 Higher education: A new framework. White Paper ; (presented to Parliament): London.
  8. Husen T. 1990 „Problems of educational reforms in a changing society” . Referat wygłoszony na: Annual Meeting of the Comparative and international Education Society, Anaheim.
  9. Industry..., 1984 Industry and Unmersity. New Forms of Co-operation and Communication. Paris: OECD.
  10. Jabłońska-Skinder H. 1990 Związek między szkolnictwem wyższym a gospodarką - europejskie doświadczenia i perspektywy. „Zycie Szkoły Wyższej”, nr 9.
  11. Jones P. 1982 C N A A revises part-time study rules. „The Times. Higher Education - Supplement”, nr 5 30.
  12. Kirkland J. 1988 Electrical Engineering. W: Higher Education and the Preparation for Work. London: Jessica Kingsley Publ.
  13. Kupisiewicz Cz. 1978 Przemiany edukacyjne w świecie. Warszawa: Wiedza Powszechna.
  14. Kupisiewicz Cz. 1988 Kierunki przebudowy szkolnictwa w krajach uprzemysłowionych. „Kwartalnik Pedagogiczny”, nr 3-4.
  15. Kupisiewicz Cz. 1989 Reformy szkolne w USA i Japonii w ujęciu najnowszych raportów edukacyjnych. „Dydaktyka Szkoły Wyższej”, nr 1.
  16. Mommsen W. 1980 Eine Illusion von Freiheit. „Deutsche Universitats-Zeitung”, nr 1;.
  17. Usiński J. 1977 Uwarunkowania społeczno-przestrzenne selekcji młodzieży do studiów wyższych. Warszawa: PWN.
  18. Petty E.R. 1983 Engineering curricula for encouraging creatwity and innooation. „European Journal of Engineering Education”, nr 1.
  19. Post-graduate..., 1987 Post-graduate education in the iytios. Paris: OECD.
  20. Skoldberg K. 1991 Strategie change in Swedish higher education. „Higher Education”, nr 4.
  21. Szarras H. 1987 Francuskie szkolnictwo wyższe w połowie lat osiemdziesiątych. Warszawa-Łódź: PWN.
  22. Szarras H. 1992 Szkolnictwo wyższe w Niemczech w drugiej połowie lat osiemdziesiątych. Warszawa-Łódź: PWN.
  23. Zwischen..., 1991 „Zwischen regionaler Verantwortung und europaischer Dimension Fachhoschschulen in Deutschland”. Kolonia. Opracowanie materiałów z konferencji naukowej Fundacji Maxa Taegera (materiał powielony).