Postulat selektywnego charakteru deregulacji w szkolnictwie wyższym

Main Article Content

Jerzy Woźnicki

Abstrakt

Artykuł poświęcony jest zagadnieniom deregulacji w zakresie spraw obejmowanych przez ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym z 2005 r. Po kolejnych nowelizacjach tej ustawy w latach 2011, 2014 i 2016 sformułowany został niebudzący wątpliwości w debacie publicznej postulat deregulacji systemu. Trzeba zadać sobie jednak pytanie, czy należy określić jej granice, a jeśli tak, to jakiej są one natury i na podstawie jakich przesłanek powinny zostać zidentyfikowane. Stanowisko autora wyraża konieczność określenia takich granic. W tekście zagadnienia te zostały poddane analizie z uwzględnieniem zakresu i charakteru pożądanych ograniczeń. Wskazane też zostały obszary, które powinny być objęte regulacjami ustawowymi. Oznacza to, że deregulacja powinna mieć charakter selektywny, pozostawiając określone kwestie poza zakresem tego działania. W artykule po wprowadzeniu w problematykę przedstawiono argumentację na rzecz niezbędności zachowania szkolnictwa wyższego jako działu regulowanego. Następnie przywołano postulat deregulacji i jej uwarunkowania, z rozróżnieniem pojęć deregulacji gramatycznej, funkcjonalnej i wykonawczej, wprowadzonych przez autora. W tym kontekście sformułowano postulat nadania deregulacji charakteru selektywnego. W ślad za odnotowaniem znaczenia konstytucyjnej zasady autonomii uczelni zaprezentowano postulowane relacje w odniesieniu do kompetencji regulacyjnych w układzie: ustawa – statut uczelni. W podsumowaniu zwrócono uwagę, że wnioskowana deregulacja z ograniczeniami wpisuje się w pożądane uwarunkowania rozwojowe instrumentarium prawnego w obszarze governance w szkolnictwie wyższym. W Dodatku przywołano fragmenty dokumentów podkreślających znaczenie dobrych praktyk w sferze stanowienia prawa dotyczącego szkolnictwa wyższego i nauki.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Woźnicki, J. (2017). Postulat selektywnego charakteru deregulacji w szkolnictwie wyższym. Nauka I Szkolnictwo Wyższe, (2(50), 91-105. https://doi.org/10.14746/nisw.2017.2.4
Dział
Propozycje
Biogram autora

Jerzy Woźnicki

Jerzy Woźnicki – profesor zwyczajny Politechniki Warszawskiej, a w latach 1996-2002 jej rektor, przewodniczący Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego (od 2014 r.), prezes Fundacji Rektorów Polskich (od 2002 r.), dyrektor Instytutu Społeczeństwa Wiedzy (od 2003 r.), przewodniczący Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich (1999-2002), członek Prezydium KRASP i przewodniczący Komisji ds. Strategicznych Problemów Szkolnictwa Wyższego (od 2016 r.), członek Europejskiej Akademii Nauk i Sztuk, Sekcja V „Nauki Społeczne, Prawo i Ekonomia” (2015). W latach 2011-2012 członek Zespołu CK ds. nowych dyscyplin naukowych – wnioskodawca i ekspert odpowiedzialny za opis nowej dyscypliny pn. nauki o polityce publicznej. Przewodniczący Komitetu Sterującego wspólnego projektu KRASP-FRP pn. „Program rozwoju szkolnictwa wyższego do 2020r.” (2013-2015). Członek Komitetu Etyki w Nauce przy Prezydium PAN. Jest pomysłodawcą i współautorem kodeksu Dobre praktyki w szkołach wyższych KRASP.

Bibliografia

  1. Degtyarova, I. (2016). Zarządzanie, governance i polityka publiczna w systemie szkolnictwa wyższego: Polska i Ukraina. Studia z Polityki Publicznej. 3(11): 159-172.
  2. Izdebski, H. (red.) (2017). Ustawa 2.0. Założenia systemu szkolnictwa wyższego: Założenia do projektu ustawy. Kierownik projektu: prof. dr hab. Hubert Izdebski, opracowane przez zespół. Warszawa.
  3. Kwiek, M. (2010). Transformacje uniwersytetu. Zmiany instytucjonalne i ewolucje polityki edukacyjnej w Europie. Poznań: Wyd. Naukowe UAM.
  4. Kwiek, M. (2015). The unfading power of collegiality? University governance in Poland in a European comparative and quantitative perspective. International Journal of Educational Development. 43: 77-89.
  5. Kwiek, M. i in. (2016). Projekt założeń do ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Poznań: Uniwersytet im. A. Mickiewicza.
  6. Program rozwoju szkolnictwa wyższego do 2020 r. Część I-V (2015). Warszawa: FRP-KRASP.
  7. Radwan, A. (red.) (2017). Plus ratio quam vis consuetudinis. Reforma nauki i akademii w Ustawie 2.0. Wyd. 2. Kraków: Oficyna Allerhanda.
  8. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie „Zasad techniki prawodawczej”, Dz.U. nr 100, poz. 908.
  9. Strategia rozwoju szkolnictwa wyższego 2010-2020. Projekt środowiskowy (2009). Warszawa: FRP-KRASP.
  10. Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, Dz.U. nr 164, poz. 1365.
  11. Woźnicki J. (2007). Uczelnie akademickie jako instytucje życia publicznego. Warszawa: Fundacja Rektorów Polskich.
  12. Woźnicki, J. (2010). Prezentacja Strategy for development of higher education system in 2010-2020. Proposal of Polish Academic Community, wygłoszona podczas konferencji OECD/IMHE Higher Education in a World Changed Utterly: Doing More with Less. Paryż, 13-15 września 2010 r.
  13. Woźnicki, J. (red.) (2015). Program rozwoju szkolnictwa wyższego do 2020 r. Deregulacja w systemie szkolnictwa wyższego. Warszawa: FRP-KRASP.
  14. Woźnicki, J. (red.) (2017a). Raport nr 1 Komisji ds. Strategicznych Problemów Szkolnictwa Wyższego. Wstępne analizy, komentarze, propozycje i opinie do Ustawy 2.0. Warszawa.
  15. Woźnicki, J. (red.) (2017b). Raport nr 2.1 Komisji ds. Strategicznych Problemów Szkolnictwa Wyższego. Wstępne propozycje do ustawy 2.0. Ustrój uczelni. Warszawa.
  16. Woźnicki, J., Wyzwania i dylematy regulacyjne. Materiały niepublikowane.
  17. Woźnicki, J., Degtyarova, I., Pacuska, M. (2015). Regulatory requirements towards HES reforms: The Polish case, Central European Higher Education Cooperation Conference Proceedings, Corvinus University of Budapest, Center for International Higher Education Studies and Central European University.
  18. Woźnicki, J., Morawski, R., Luterek, M., Degtyarova, I. (2015). Benchmarking in higher education: Polish experience. International Journal of Innovation and Learning. 17(2): 147-161.
  19. Zielona Księga. System stanowienia prawa w Polsce (2013). Warszawa: Kancelaria Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Biuletyn Forum Debaty Publicznej nr 30.