Słowa kluczowe
myofunction
myofunctional therapist
primary and secondary disorders
Jak cytować
Liczba wyświetleń: 0
Liczba pobrań: 0
Abstrakt
Speech therapy diagnosis aims to assess the level of speech development and communication skills of the patient/client/ward, the efficiency and structure of the articulatory apparatus, as well as other functions that are necessary for proper speech development, and to identify abnormalities in the communication process. In recent years, there has been an increase in the importance of myofunctional diagnosis, in which the therapist identifies myofunctional disorders, i.e., a number of abnormalities in the functioning of the orofacial muscles that may contribute to the development of defects in pronunciation, bite, and posture.
The article highlights the importance of the role of the speech therapist as a diagnostician, examining patients of all ages: from newborns to seniors. It points out the main techniques used in speech therapy diagnosis and looks at its individual stages. The validity of including techniques and tools typical for myofunction in diagnostic tests is also considered. In order to illustrate the individual elements of myofunctional diagnosis, the cases of three patients of different ages, referred to the clinic by their parents or specialists, are presented.
Given the results of the above analyses, it can be assumed that an accurate diagnosis—including an assessment of the patient’s posture, muscle tone, breathing pattern, the structure and function of the articulators, articulation, and swallowing pattern—and voice production, supported by therapy that takes myofunction into account, will lead to improved functioning in individuals with abnormal biological processes, anatomical defects in the structure of speech organs, or abnormal habits involving theorofacial muscles in both primary and secondary functions.
Bibliografia
Baxter Richard (2023), Język na uwięzi, przeł. Agnieszka Grabowiecka-Nowak, Bogumiła Gołdynia, wyd. 2, Kraków.
Bogdanowicz Marta (2003), Diagnoza dysleksji rozwojowej w Polsce, w: Diagnoza dysleksji, red. Barbara Kaja, Bydgoszcz, s. 9–35.
Bogdanowicz Marta (2012), Diagnoza dysleksji rozwojowej, w: Diagnoza logopedyczna. Podręcznik akademicki, red. Ewa Czaplewska, Stanisław Milewski, Sopot, s. 121–176.
Bogdanowicz Marta, Krasowicz-Kupis Grażyna (2005), Diagnoza dysleksji rozwojowej, w: Podstawy neurologopedii. Podręcznik akademicki, red. Tadeusz Gałkowski, Elżbieta Szeląg, Grażyna Jastrzębowska, Opole, s. 967–985.
Czajkowska Magdalena (2023), Struktura i funkcja w terapii logopedycznej, Zabrze.
Czaplewska Ewa (2012), Diagnoza zaburzeń rozwoju artykulacji, w: Diagnoza logopedyczna. Podręcznik akademicki, red. Ewa Czaplewska, Stanisław Milewski, Sopot, s. 65–120.
Czaplewska Ewa, Milewski Stanisław (2012), Wprowadzenie, w: Diagnoza logopedyczna. Podręcznik akademicki, red. Ewa Czaplewska, Stanisław Milewski. Sopot, s. 7–13.
Duran von Arx Jose, Merino Arends Miguel (2024), Częstość występowania zaburzeń jamy ustnej według kodyfikacji MFS, w: Jose Duran von Arx, Monika Ośko, Leczenie ortodontyczne wg filozofii MFS. Podejście przyczynowe do problemów wzrostu i rozwoju twarzoczaszki, stymulaterapia, Katowice, s. 173–185.
Grabias Stanisław (2008), Postępowanie logopedyczne. Diagnoza, programowanie terapii, terapia, „Logopedia” 37, s. 13–27.
Grabias Stanisław (2017), Język w diagnozowaniu umysłu. Terapia logopedyczna a poznawcza i interakcyjna funkcja języka, w: Współczesne tendencje w diagnozie i terapii logopedycznej, red. Danuta Pluta-Wojciechowska, Barbara Sambor, Gdańsk, s. 35–63.
Grzesiewska Krystyna (1998), Metody leczenia szczękowoortopedycznego. Ćwiczenia mięśniowe (mioterapia), [w:] Opieka logopedyczna od poczęcia, red. Bronisław Rocławski, Gdańsk, s. 49–51.
Iskra Laura, Szuchnik Joanna (2005), Diagnoza logopedyczna, w: Podstawy neurologopedii. Podręcznik akademicki, red. Tadeusz Gałkowski, Elżbieta Szeląg, Grażyna Jastrzębowska, Opole, s. 271–302.
Jastrzębowska Grażyna (1998), Podstawy teorii i diagnozy logopedycznej, Opole.
Kaczorowska-Bray Katarzyna (2012), Diagnoza we wczesnej interwencji logopedycznej, w: Diagnoza logopedyczna. Podręcznik akademicki, red. Ewa Czaplewska, Stanisław Milewski, Sopot, s. 223–262.
Kaja Barbara (red.) (2003), Diagnoza dysleksji, Bydgoszcz.
Kittel Anita (2014), Terapia miofunkcjonalna, Bielany Wrocławskie.
Krasowicz-Kupis Grażyna (2009), Ku trafnej diagnozie dysleksji – wprowadzenie, w: Diagnoza. Dysleksja. Najważniejsze problemy, red. Grażyna Krasowicz-Kupis, Gdańsk, s. 7–13.
Niemierko Bolesław (2009) Diagnostyka edukacyjna. Podręcznik akademicki, Warszawa.
Panasiuk Jolanta (1998), Logopedyczna metodologia diagnozowania afazji, „Biuletyn Towarzystwa Terapeutów Mowy”, z. 6, s. 57–69.
Panasiuk Jolanta (2005), Diagnoza różnicowa zaburzeń językowych u chorych z uszkodzeniami mózgu, w: Logopedia. Teoria i praktyka, red. Małgorzata Młynarska, Tomasz Smereka, Wrocław, s. 44–68.
Parol Urszula Zofia (1989), Dziecko z niedokształceniem mowy. Diagnoza – analiza – terapia, Warszawa.
Pluta-Wojciechowska Danuta (2015), Zaburzenia czynności prymarnych i artykulacji. Podstawy postępowania logopedycznego, wyd. 2 popr. i poszerz., Bytom.
Pluta-Wojciechowska Danuta (2017), Dyslalia obwodowa, Bytom.
Pluta-Wojciechowska Danuta (2018), FTM – Fizjologiczna terapia miofunkcjonalna, w: Metody terapii logopedycznej, red. Aneta Domagała, Urszula Mirecka, Lublin, s. 487–509.
Porayski-Pomsta Józef, red. (2008), Diagnoza i terapia w logopedii, Warszawa.
Rosińska Aleksandra (2021), Terapia miofunkcjonalna, „Strefa Logopedy” 22, s. 3–54.
Rządzka Mira (2019), Odruchy oralne u noworodków i niemowląt. Diagnoza i stymulacja, Kraków.
Rządzka Mira (2025), Terapia miofunkcjonalna w budowaniu bądź przywracaniu oddechu fizjologicznego, w: Oddech. Norma, patologia, diagnoza, terapia, red. Mira Rządzka, Kraków, s. 458–498.
Siudak Anna, Prażak Jadwiga (2023), Zaburzenia miofunkcjonalne w kontekście rozwoju motorycznego dziecka – studium przypadku, „Logopedia”, 52(2), s. 211–224.
Tarkowski Zbigniew (2016), Logopeda w roli diagnosty, „Forum Logopedy”, 11, s. 4–8.
Zydorowicz Paulina, Bernhardt Barbara May, Kaptur Ewa (2025), Phonological assessment and analysis tools for Polish, „Clinical Linguistics & Phonetic”, vol. 39, nr 10, s. 927–945.
Grabias Stanisław, Kurkowski Zdzisław Marek, Woźniak Tadeusz (2002), Logopedyczny test przesiewowy dla dzieci w wieku szkolnym, Lublin.
Gruba Joanna (2015), KOLD – Karty Oceny Logopedycznej Dziecka, Gliwice.
Gruba Joanna (2023), Logopedyczny przesiew – LP, Gliwice.
Krajna Ewa (2008), 100-wyrazowy test artykulacyjny, Gliwice.
Tarkowski Zbigniew (2002), Przesiewowy Test Logopedyczny, Lublin.
Rosińska Aleksandra (2021), Terapia miofunkcjonalna.
Rosińska Aleksandra (2022), Terapia miofunkcjonalna w leczeniu zaburzeń traktu ustno-twarzowego.
Rosińska Aleksandra (2023), Całościowe spojrzenie w terapii miofunkcjonalnej.
Rosińska Aleksandra (2024), Terapia miofunkcjonalna a zaburzenia artykulacyjne.
Rosińska Aleksandra (2025), Liczba powtórzeń i czas trwania terapii – co mówią badania? Terapia miofunkcjonalna w liczbach.
https://isap.sejm.gov.pl [dostęp: 19.10.2025].
http://www.mfs-poland.com [dostęp: 19.10.2025].
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Ewa Kaptur
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy
Autor oświadcza, że przysługują mu osobiste i majątkowe prawa autorskie do utworu publikowanego w czasopiśmie „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza”, oraz że nie są one ograniczone w zakresie objętym umową autorską, oraz że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza majątkowych lub osobistych praw autorskich innych osób, ani innych praw osób trzecich, w tym dóbr osobistych.
Autor(zy) zachowują pełne prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem, udzielając Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji CC BY-ND 4.0 Międzynarodowe na korzystanie z utworu bez ograniczeń terytorialnych przez czas nieokreślony na określonych umową autorską polach eksploatacji.
Użytkownicy
Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych od 2016 roku w „Poznańskich Studiach Polonistycznych. Serii Językoznawczej” pod następującymi warunkami:
- uznanie autorstwa – obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
- bez tworzenia utworów zależnych – utwór musi być zachowany w oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.
Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2016 r. prawa autorskie są zastrzeżone.
Inne
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).